— donderdag 12 december 2024 11:55 | 0 reacties , praat mee

Leeuwarder Courant plaatste met AI-bewerkte foto; “domme blunder”

Leeuwarder Courant plaatste met AI-bewerkte foto; “domme blunder”
Een echte foto van het exterieur van het redactiekantoor van de Leeuwarder Courant. De krant geeft ruiterlijk toe dat er bij een foto van Terschelling is geblunderd. | Anton Kappers / ANP

De Leeuwarder Courant (LC) heeft vorige week bij een artikel dat speelt op Terschelling een met AI bewerkte foto geplaatst. Hoofdredacteur Maarten Pennewaard meldt dat in een hoofdredactioneel commentaar van afgelopen dinsdag en erkent ruiterlijk dat zijn krant "lelijk in de fout" is gegaan. Een vormgever breidde een foto van het eiland uit, toen het niet helemaal goed paste, waarbij de AI bebouwing verzon die daar helemaal niet staat. "Dat had nooit zo mogen gebeuren. Noem het maar een hele stomme blunder, want dat is het", zegt de vormgever. Laatste wijziging: 20 februari 2025, 16:10

Pennewaard zegt dat het doel was de foto van de Terschellingse fotograaf Neeke Smit mooi te presenteren, maar dat er te weinig beeld was om de foto “mooi centraal op de pagina” te zetten. Via Adobe Photoshop, waar de laatste jaren veel AI-beeldgeneratie in is verwerkt, werd eerst lucht en daarna een stuk beeld toegevoegd. Waarom hij heeft verzocht bebouwing te laten verzinnen, zegt de vormgever zelf ook niet meer te begrijpen.

AI inzetten is niet volledig verboden bij LC: de redactie gebruikt het soms als klankbord voor koppensuggesties of voor samenvattingen van grote documenten. De redactie bepaalt óf daar iets van wordt gebruikt, schrijft Pennewaard.

Maar nieuwsfoto’s moeten de waarheid weerspiegelen, wat voor LC aanleiding is geweest om de regels rond AI verder aan te scherpen: nieuwsfoto’s mogen niet veranderd worden met AI en de redactie gebruikt geen kunstmatig samengestelde foto’s, aldus Pennewaard. Meer bij Leeuwarder Courant

Media en de makers van AI-gereedschap zijn de laatste jaren wel vaker de mist in gegaan. De NOS gebruikte in 2023 een AI-foto in een Journaal-uitzending. Een van diversiteit bewuste beeldgenerator van Google maakte zonder morren ook geüniformeerde nazi’s met diverse etnische achtergronden.

Het AD publiceerde met behulp van AI gemaakte lezersbrieven, die Alexander Klöpping had ingezonden (en dat feit niet aan de krant maar op tv bekend maakte). Tijd voor een bredere discussie daarover, vindt journalist Peter Olsthoorn.

Ingezonden nepverhalen zijn niet nieuw, ondervond ook de Irish Times in 2023, toen het een opniestuk publiceerde dat met AI was gemaakt. Net als de Klöpping-stunt bewuste misleiding. Hoofdredacteur Mac Cormaic stelde dat het incident aantoont dat de redactionele procedures moeten worden versterkt.

Het kan ook pro-actiever: Sports Illustrated bleek zelf AI-artikelen te publiceren en zelfs bijbehorende journalisten te hebben verzonnen. Het Duitse roddelblad Die Aktuelle interviewde een AI-versie van F1-coureur Michael Schumacher, die al jaren niet meer in het openbaar is verschenen na ernstig hersenletsel te hebben opgelopen tijdens een ski-vakantie.

AI in fotowedstrijden is ook al een tijdje een thema: een fotograaf won met een AI-foto, weer een ander werd in een AI-wedstrijd gediskwalificeerd voor het inzenden van een echte foto.

De steeds betere beeldgeneratoren vervuilen de geschiedenis, waarschuwde geschiedenisfanaat en digitaal artiest Marina Amaral eerder dit jaar.

We vroegen vorig jaar Theo Audenaerd naar zijn mening over AI-beelden. “Het leven mist”, stelde hij terecht. En hoewel plaatjesmaker Midjourney al weer meer kan, is ons artikel van mei vorig jaar nog steeds actueel.

NVJ LID 26-05

Tip de redactie

Logo Publeaks Wil je Villamedia tippen, maar is dat te gevoelig voor een gewone mail? Villamedia is aangesloten bij Publeaks, het platform waarmee je veilig en volledig anoniem materiaal met de redactie kunt delen: publeaks.nl/villamedia

Praat mee