Arbeidsmarktmonitor: Help mee het AI-gebruik onder journalisten in kaart brengen

Het is (nu even) AI wat de klok slaat binnen de NVJ Arbeidsmarktmonitor. Want voor wie het nog niet voorbij heeft zien komen: dinsdag hebben we een enquête uitgezet waarin we journalisten vragen naar de manier waarop ze AI-gebruiken en wat ze verwachten van de toekomst.

Wil je ons helpen? Vul dan de enquête in en verspreid hem onder andere journalisten. Je vindt de enquête hier!

Niet één, maar drie onderzoeken
De hierboven genoemde enquête is het eerste van drie onderzoeken dat we dit jaar (en volgend jaar) doen naar de invloed van AI op de journalistieke arbeidsmarkt. Later dit jaar gaan we uitzoeken hoe vaak werkgevers in hun vacatures vragen om AI-competenties. Je kunt dat onderzoek vergelijken met de analyse van freelance-opdrachten die we eerder dit jaar voor de tweede keer uitvoerden. Maar dan (dus) gericht op AI.

Tot slot willen we onderzoeken of AI invloed heeft op de werkdruk van journalisten. Als je de enquête hierboven al hebt ingevuld, zal je hebben gezien dat daar ook enkele vragen over werkdruk in staan. In het derde onderzoek willen we van journalisten horen welke invloed AI tot nu toe heeft. Ga je door het gebruik van AI fluitend en stressloos door het leven? Of zijn er eigenlijk veel meer taken bijgekomen door AI? Het antwoord op deze (en meer) vragen gaan we zoeken middels telefonische interviews.

Lijkt het je nu al interessant om later dit jaar mee te doen? Stuur me dan vooral alvast een bericht.

Een grote verandering
De opkomst van (met name generatieve) AI kan veel invloed hebben op journalistiek werk. Om die reden hebben we AI als onderwerp toegevoegd aan ons onderzoek. Daar was inmiddels ook plek voor: we hebben namelijk de jaarlijkse verschijningsfrequentie van de NVJ Arbeidsmarktmonitor los gelaten. Ons onderzoeksrapport (die eerste twee kun je hier downloaden) verschijnt dus niet meer jaarlijks, maar om het jaar.

We kwamen afgelopen jaar namelijk tot de conclusie dat het niet per se nodig is om alle deelonderzoeken van de NVJ Arbeidsmarktmonitor ieder jaar te herhalen. In sommige gevallen zaten we namelijk zo dicht op de data dat veranderingen minimaal waren. We spreiden de onderzoeken daarom over twee jaar uit, zodat er ruimte is voor nieuwe onderzoeken.

Dat het onderzoeksrapport vanaf nu om het jaar verschijnt (de volgende dus begin 2028), betekent trouwens niet dat er radiostilte zal zijn. We blijven tussentijdse conclusies publiceren op Villamedia.

Nieuwe conclusies op een rij
Dat publiceren van tussentijdse conclusies deden we de afgelopen natuurlijk ook al. Op Villamedia verschenen diverse artikelen waarin we allerlei data over de arbeidsmarkt voor journalisten onder de loep namen. Hieronder vind je een greep uit die conclusies:
- Freelancers gingen in 2024 iets meer verdienen. Maar die extra verdiensten konden niet opboksen tegen de inflatie
- In 2025 daalde het aantal freelance journalisten in Nederland met 2,3%
- Er was in januari weer een piek in ww-uitkeringen. Maar geen reden tot paniek: het is een jaarlijkse trend
- Wel nieuw op ww-vlak: het aantal 50+ers in de ww daalde afgelopen half jaar verder
- Het aantal afgestudeerden aan journalistieke mbo-opleidingen liep afgelopen jaar verder terug