— donderdag 3 februari 2011, 17:15 | 18 reacties, praat mee

Journalisten doelwit in Egypte

Verschillende Nederlandse journalisten zitten in Egypte in de problemen. De omstandigheden waaronder de pers in Egypte moet werken worden steeds lastiger. Er zijn diverse berichten over gerichte aanvallen op vertegenwoordigers van de media. De agressie lijkt vooral te komen van aanhangers van president Mubarak. De NVJ raadt op dit moment journalisten af om naar Egypte te reizen. RTL Nieuws heeft laten weten dat hun ploeg voorlopig in het hotel zal blijven. De nieuwsorganisatie praat permanent met RTL-correspondent Roel Geeraedts en zijn cameraman over de actuele veiligheidssituatie in Caïro. Dit zei adjunct-hoofdredacteur Pieter Klein van RTL Nieuws donderdag. ''Op grond daarvan maken we dagelijks een zorgvuldige afweging. Onze inzet is blijven, maar het moet wel kunnen en verantwoord zijn'', zegt Klein. ''De veiligheid van onze werknemers staat op de eerste plaats. Als onze jongens het niet meer zien zitten, dan halen we ze eruit'', aldus Klein.

Hoofd Buitenland van de NOS Gerard van den Broek meldt dat NOS-cameraman Eric Feyten inmiddels weer terecht is. Eerder bleek er al sinds 05.00 uur geen contact meer met hem te zijn geweest. Hij was gearresteerd op het vliegveld van Caïro en door de geheime dienst verhoord. Er is sinds zijn vertrek van het vliegveld geen contact meer met hem geweest. Feijten zou nu onderweg zijn naar zijn hotel. Volgens Van den Broek is het “heel logisch dat hij onderweg veel hinder en vertraging oploopt bij de diverse roadblocks en vechtpartijen op straat. Zijn mobiele telefoon is leeg, vandaar dat we niets horen.”

GPD-correspondent Harald Doornbos meldde vanmorgen in de Egyptische hoofdstad Caïro ter ternauwernood aan een lynchpartij te zijn ontsnapt. Op zijn twitterfeed @gpdcairo meldt hij: ‘Ben net nabij plein geweest, lynch sfeer, veel geschiet. Kan niet op het plein zelf meer komen, zoiets overleef je niet.’ Volgens GPD-hoofdredacteur Marcel van Lingen werd Doornbos zelf ingesloten en bedreigd. ‘Als een ervaren oorlogsverslaggever als Harald van een lynchsfeer spreekt en niet meer veilig is, dan wordt het voor journalisten echt gevaarlijk hun werk te doen.’

De GPD probeert contact te houden met Doornbos en te overleggen of hij zijn werk in Egypte nog veilig kan doen. Doornbos meldde woensdag op Radio 1 dat zijn strot ‘letterlijk bijna werd doorgesneden’ , nadat een meute met machetes hem uit een taxi hadden getrokken. Die zetten hem het mes op de keel en wilden weten of hij een Amerikaan dan wel een Israëliër is. Doornbos is uiteindelijk door militairen ontzet.

Hij is inmiddels ondergedoken en gaat niet terug naar zijn hotel, omdat het daar wemelt van de mannen op zoek naar buitenlanders. Van Lingen: ‘We nemen contact op met het ministerie van Buitenlandse Zaken. We willen dat Nederland protesteert bij de Egyptische autoriteiten. Dat haalt niet meteen wat uit, maar we willen duidelijk maken dat journalisten hun werk moeten kunnen blijven doen.’

Naast Nederlandse journalisten zijn er op dit moment ook veel buitenlandse journalisten in Egypte om verslag te doen van de protesten. De Arabische zender Al Jazeera heeft een overzicht gemaakt met verschillende meldingen van geweld tegen journalisten. Ook op Yahoo! is een dergelijk bericht te vinden. Op Twitter zijn er nu ook berichten dat er in hotels in Caïro door aanhangers van de Egyptische president Hosni Mubarak naar journalisten wordt gezocht.  Al Arabiya TV zou dit bevestigen, zo meldt RTL Nieuws.

De Wahington Post meldt op het live-blog dat er donderdag in totaal zo’n twee dozijn journalisten zijn opgepakt.

De krant Haaretz meldt dat er vier Israëlische journalisten zijn opgepakt tijdens de onlusten in Caïro. Ze zouden zich niet hebben gehouden aan de avondklok. 

Volgens de Associated Press zouden twee New York Times-verslaggevers zijn opgepakt. Het Zweedse station Sveriges Television meldt dat de eigen correspondent Bert Sundström is gearresteerd.

Woensdag kwamen de eerste berichten binnen dat het geweld zich specifiek op journalisten lijkt te richten. Meer bij Trouw / NVJ

Bekijk meer van

NVJ

Praat mee

18 reacties

Taco Slagter, 3 februari 2011, 18:49

De oproep van onze NVJ-secretaris Thomas Bruning, vanmorgen in het radioprogramma Aan de Slag van BNR, om geen journalisten meer naar Egypte te sturen, en het advies aan journalisten die nog in Cairo zijn, als een angsthaas naar Nederland terug te keren, heeft geen pas. Ik begrijp de bezorgdheid, maar de NVJ kan niet het verlengstuk zijn van het ministerie van BZ door reisadviezen af te geven.
Het is het tegenovergestelde. De NVJ heeft juist tot taak een zo goed mogelijke berichtgeving van de Egyptische opstand te bevorderen. Ook al is dat niet van gevaar ontbloot. Maar gevaar maakt soms onderdeel van ons vak uit. Bruning had er beter aan gedaan door bij de minister van BZ erop aan te dringen bij zijn Egyptische collega veiligheidsgaranties voor journalisten af te dwingen. En had Bruning de minister nog eens op het hart kunnen binden dat de Nederlandse ambassade in Cairo alles en alles moet doen om in het geval van bloedige confrontaties tussen de demonstranten onderling en het leger, journalisten een veilig heen-of onderkomen te bieden.
Ik besef dat die niet a la minuut kunnen worden gerealiseerd, maar het Egyptische regime moet verantwoordelijk worden gehouden voor het wel en wee van verslaggevers in de frontlinie. Symboolpolitiek? ‘t Mag zo zijn, maar dat zou beter geweest zijn dan journalisten te raden het bijltje erbij neer te gooien en hun werk NIET meer te doen.
Ik vind de plotselinge discussie over het wel en wee van verslaggevers in oorlogsgebieden of omstandigheden die daar op lijken, hoogst merkwaardig. Zelf heb ik 15 jaar in het Midden Oosten, Afrika en Europa granaten lopen koppen, maar ik kan mij niet herinneren dat de NVJ mij opriep om Beiroet, Bagdad, de Gazastrook of Vukovar te verlaten omdat het er te gevaarlijk was. Noch herinner ik mij dat oudere collega’s dat was gevraagd ten tijde van de Zesdaagse of de Vietnamese oorlog.
Journalisten horen mijns inziens onder alle denkbare omstandigheden het uiterste te doen om te blijven functioneren.
Natuurlijk, een dode verslaggever schrijft geen stukjes meer of kan niet meer op camera in een microfoon toeteren. Daarom, de uiterste voorzichtigheid is geboden en hoofdredacties behoren hun mensen met alle middelen uit te rusten die de kans aanzienlijk vergroten dat de verslaggever het overleeft. Bovendien, niet de NVJ, maar de hoofdredacties zelf gaan er met hun verslaggevers over wie blijft of wie terugkomt uit een oorlogsgebied. Daarbij ligt het primaat bij de verslaggever zelf: hij/zij maakt in de eerste plaats uit of het werken in een oorlogsgebied (nog) verantwoord is. Is daarop het antwoord ja, dan is het aan de hoofdredactie hiermee al dan niet in te stemmen. Is het antwoord nee, dan zal geen enkele hoofdredacteur het wagen de collega te dwingen om er te blijven.
Ik roep de collega’s op om van de historische opstand in Egypte die verstrekkende gevolgen voor de regio, maar ook voor de westerse wereld zal hebben, verslag te blijven doen. Met inachtneming van de eigen veiligheid.  Vanzelfsprekend, die komt op de eerste plaats.

Cees Gravendaal, 3 februari 2011, 20:00

De NVJ zet de wortel aan de bijl van het vak journalist. Natuurlijk is het in Egypte nu voor journalisten riskant. Maar als je onderkent dat het vakmanschap altijd en overal de basis moet zijn van het operationeel functioneren van een journalist, dan is het advies van de NVJ “ga niet” naar Egypte wel heel erg onprofessioneel.

Met vriendelijke groet
Cees Gravendaal

jos van noord, 3 februari 2011, 20:19

Als je niet tegen de hitte kunt, moet je niet in de keuken komen.

Jos van Noord.

wielaert, 3 februari 2011, 22:23

Helemaal eens. Zat vorige najaar ook in zo’n hotel met zicht op rellen, maar dan in Lyon. Geen ambtenaar die me terug riep. Was natuurlijk ook volstrekt andere situatie. In Egypte is de going tough and that makes the tough going. Zij verdienen bewondering. Niet de kwezels die hen willen tegen houden om verslag te doen.

Hans Laroes, 4 februari 2011, 09:50

heb gister al laten weten dat ik hier werkelijk niets van snap. Een journalistenbond die oproept geen verhalen te maken, hoe bedenk je het.
Nog los van de vraag dat ik vind dat de verantwoordelijkheid hier ligt bij hoofdredacties en de individuele uitgezonden collega’s.
Had eerst en vooral van de NVJ bewondering en steun verwacht voor de collega’s in Egypte.
Professionaliteit is hier het antwoord: ervaren jounalisten sturen, en trainen, goeie contacten, waarschuwingsafspraken, onderling overleg, voorbij de grenzen van de concurrentie werken. Korte lijnen met de redacties.
je krijgt er prachtige verhalen voor terug. Essentieele om te zien, te voelen te begrijpen, wat er gebeurt.

Johan van den Dongen, 4 februari 2011, 10:30

In elk geval heeft de NVJ met dit negatief reisadvies het publiek erop gewezen dat brandhaardjournalistiek geen sinecure is.

Olivier, 4 februari 2011, 10:43

De NVJ laat weer eens zien waar ze het allerbeste in is: Angsthazerij. In dit geval zijn ze echt los komen te staan van elke realiteit. Want is de essentie van ons vak niet juist zijn waar het gebeurt?

Maar het verbaast me niet dat juist een vakbond die uitblinkt in confrontaties met werkgevers vermijden dit zegt. Heb je een probleem omdat jouw werkgever jou en nog een flink aantal collega’s eruit wil gooien? Vertrouw vooral niet op de NVJ want die houdt het liever gezellig.

De NVJ is vooral van grote en veel woorden en weinig doen. De duurste vakbond van het land, met het sjiekste kantoor in de Concertgebouwbuurt doet liefst zo weinig mogelijk voor u.

Thomas Bruning, 4 februari 2011, 11:18

@laroes, nou nou, wat een conclusies, ik ben echt wel beter van je gewend, “oproep om geen verhalen te maken”, ons advies was gisteren dat het ons gelet op de zeer risicovolle omstandigheden rechtstreeks gericht tegen journalisten van het moment niet verstandig leek om af te reizen naar het crisisgebied, direct gevolgd door de constatering dat eenieder zijn eigen verantwoordelijkheid moet nemen. Meer dan een zeer stevig signaal willen we niet afgeven en de omstandigheden van vandaag lijken dit te bevestigen. Het spijt mij als dit zou worden opgevat als het afvallen van collega’s ter plaatse. Het omgekeerde is het geval, we hebben groot respect voor de professionals ter plaatse en proberen vanuit onze bescheiden rol hen te helpen door het delen van informatie en oproepen aan de politiek.
@taco, helemaal eens dat de collega’s en hoofdredacteuren er zelf over gaan, dat is exact de tweede zin van ons verhaal op de site, maar kijkend naar de feiten, waar eens temeer uit blijkt dat er gewoon rechtstreeks op journalisten gejaagd wordt, met ernstige gevolgen voor betrokkenen, dan is een stevig signaal in ons gevoel op zijn plaats. 
Lees een uitgebreide onderbouwing op
http://community.villamedia.nl/blog/thomasbruning/4-2-2011/een-vaderlijk-advies-van-de-nvj

Hans Laroes, 4 februari 2011, 12:05

@ mag ik nog thomas zeggen? je kunt ook je verlies nemen hoor en zeggen dat je goeie bedoelingen wat ondergesneeuwd zijn door de wijze van formuleren…

Rudi Boon, 4 februari 2011, 12:11

Volkomen eens met de oproep van Bruning. De NVJ is niet alleen een vereniging om de Kuifje-nostalgie van Aad van den Heuvel in ere te houden. Ze is ook een vakbond. Dat Hans Laroes, baas van honderden journalisten die voor hun inkomen en loopbaan van hem afhankelijk zijn, de NVJ kapittelt dat ze opkomt voor de veiligheid van haar leden, betekent dat hij niets van vakbonden begrijpt. Al dat vertrouwen dat nu opeens in hoofdredacties wordt gesteld! Naast de zorg om zijn personeel moet Laroes immers ook de scoringsdrift van Pieter Klein in de gaten moet houden, en Klein die van Laroes.
Rudi Boon, oud-redactiechef NOS Radio I Journaal.

Olivier, 4 februari 2011, 13:05

@Rudi .... Ik ben het volkomen met je oneens. Ik heb nog nooit van een Nederlands journalistiek medium gehoord waar mensen werden gedwongen naar zo’n soort plek te gaan. Ik kan het me ook niet voorstellen dat bij de NOS dit zou gebeuren.

Als ik naar het rijtje namen kijk dat nu in Egypte zit, zie ik alleen maar usual suspects. Mensen die juist daar willen zijn waar de heftige gebeurtenissen zijn. Iemand als Harald Doornbos die er zijn leven op heeft gebaseerd om op zulke plekken op te duiken. En er steevast in de problemen te komen, maar dat is een terzijde.

Maar ook van mensen als Hans-Jaap Melissen en Wouter Kurpershoek kan je lastig zeggen dat ze groentjes zijn die de beschermende hand van moeder NVJ nodig hebben. Zo gek ziet de vader aller Kuifjes Aad van de Heuvel het dus nog niet.

Hans Laroes, 4 februari 2011, 14:08

Geloof dat Rudi Boon niet helemaal snapt hoe (hoofd)redacties opereren. Kan hem verzekeren dat Pieter Klein, Harm Tazelaar en ik elkaar niet beconcurreren op veiligheid. Sterker, we overleggen samen, wisselen ervaring uit, steunen elkaar. Veiligheid is allesoverheersend. Maar het maken van verhalen in moeilijke, soms heftige oorlogsomstandigheden, dat is wel ons werk. Dat is volstrekt niet risicoloos.
De collega’s met ervaring in verslaggeving zie ik allemaal met ongeloof reageren op de NVJ-stellingname. Dat zegt me voldoende.
Vind ‘t tamelijk respectloos om Aad van den Heuvel te verwijten dat hij last heeft van Kuifje-nostalgie.
Is overigens een misverstand te denken dat het geven van een negatief reisadvies hetzelfde is als opkomen voor de veiligheid van journalisten. Dat laatste vergt een andere, intelligenter benadering.
(en het is een beetje suggestief te doen alsof wij mensen naar oorlogsgebieden dwingen omdat ze voor hun inkomen en loopbaan van mij, van de hoofdredactie afhankelijk zijn. Dat is volstrekt tegengesteld aan hoe wij werken. Eigenlijk: wel veel rare beweringen in 1 kort stukje tekst.)

Rudi Boon, 4 februari 2011, 15:35

Laroes mist consequent het punt waar het hier om draait. Als leidinggevende van een grote nieuwsorganisatie die meerdere belangen tegen elkaar moet afwegen, behoor je de journalistenbond die de noodklok luidt over de veiligheid serieus te nemen. En niet de betekenis ervan te bagatelliseren of op woordkeus te ontkrachten. Dat is nu echt even niet aan de orde. Helemaal misplaatst is natuurlijk als iemand meent de boodschap in een makkelijk nummertje DWDD te moeten ridiculiseren.
Rudi Boon

Hans Laroes, 4 februari 2011, 15:45

het lijkt mij andersom.
ik doe gewoon mijn werk en daarin hoort verantwoordig nemen voor risico’s. en als de NVJ dan plots langskomt laat het dan ergens op gebaseerd zijn, onderbouwd zijn, enige waardering tonen voor de mensen die er al zijn.
verantwoordelijkheid nemen betekent: iedereen trainen (HEST-training), debriefing, zorg, contact. en soms mensen niet sturen. niet per se naar de vakbond luisteren, want daar bestaan niet zoveele ervaring op dit gebied, met alle respect

lia, 4 februari 2011, 18:24

hans laroes is al met zijn sabbatical begonnen? hij heeft/neemt wel veel tijd om te reageren hehe.

Taco Slagter, 4 februari 2011, 21:18

Dank Thomas voor je reactie. Een faux pas, zoals Laroes vaststelt, die de NVJ niet zo snel meer zal maken. Maar geen ramp, het voetvolk der journalistiek - de verslaggever pur sang - heeft zoals Bruning stelt de omstreden opstelling meteen gecorrigeerd door zich luid te laten horen. Al blijft Bruning met de aangebrachte nuance het een taak van de NVJ vinden onervaren verslaggevers te waarschuwen voor de grote gevaren in oorlogsgebieden.
Ik blijf menen dat het een overbodige waarschuwing was. Hoofdredacties weten wel wie ze sturen en freelancers, tja…..je moet wel een avontuurlijke dwaas zijn onverzekerd, zonder de back up van een redactie en zonder kennis van zaken (geen kennis van gebied, taal, cultuur, geen ervaring je eigen logistiek in een oorlogsgebied te moeten organiseren et cetera)op pad te gaan, naar Cairo, maar bijvoorbeeld ook naar een opstand in de Thaise hoofdstad Bangkok. Dan ben je toch een tikkie suïcidaal. Maar daar gaat ‘dokter’ Bruning niet over.
Rudy Boon snapt er geen bal van en daarom maak ik er weinig woorden aan vuil. De NVJ is een beroepsorganisatie, of zoals oudere collega’s vroeger zeiden: een standsorganisatie. Maar in elk geval is de NVJ geen vakbond in de betekenis van FNV-bondgenoten (bestaat dat nog?) De NVJ hoort in de eerste plaats pal te staan voor onze principiële beroepsbelangen waarvan het ongehinderd verslag kunnen doen, waar ook ter wereld, een van de belangrijkste is.
Boon’s grievende opmerking over Aad van den Heuvel, een van Nederlands journalistieke tv-iconen en oorlogsverslaggever avant la lettre, is stuitend. En dat door iemand die bij de NOS-radio redactiechef is geweest. Schaamt u voor uw respectloze bejegening meneer Boon.

Robert Goddyn, 6 februari 2011, 09:47

Vindt het wel raar dat het groot in de VK staat maar op VillaMedia niets ove mijn aanhoudingen in Cairo, zijn ze wel wakker hier ?

Colofon

Villamedia is een uitgave van Villamedia Uitgeverij BV

Postadres

Villamedia Uitgeverij BV
Postbus 75997
1070 AZ Amsterdam

Bezoekadres

Johannes Vermeerstraat 22
1071 DR Amsterdam

Contact

redactie@villamedia.nl

Redactie (tips?)

Dolf Rogmans
Hoofdredacteur

Marjolein Slats
Adjunct-hoofdredacteur

Linda Nab
Redacteur

Lars Pasveer
Redacteur

Trudy Brandenburg-Van de Ven
Redacteur

Anneke de Bruin
Vormgever

Marc Willemsen
Webontwikkelaar

Vacatures & advertenties

redactie@villamedia.nl

Bereik

Villamedia trekt maandelijks gemiddeld 120.000 unieke bezoekers. De bezoekers genereren momenteel zo’n 800.000 pageviews.

Rechten

Villamedia heeft zich ingespannen om alle rechthebbenden van beelden en teksten te achterhalen. Meen je rechten te kunnen doen gelden, dan kun je je bij ons melden.