Ruben heeft ook een achternaam
Het komt allemaal heel resoluut over. De media hadden de achternaam van Ruben, de enige overlevende van de vliegramp in Tripoli, niet mogen noemen. Het was ook niet toegestaan om foto’s te gebruiken van slachtoffers en nabestaanden die op internet staan. De Raad voor de Journalistiek heeft vorige week gesproken, maar wat is de waarde van deze strengheid en kan de journalistieke praktijk hier mee uit de voeten?, vraagt hoofd opinie Ton de Jong van Brabants Dagblad zich af.
Het telefonische interview van de Telegraaf met Ruben sloeg nergens op, daar was iedereen het toen al snel over eens. De Raad had daar geen twee maanden over na hoeven denken. Met de personalia van Ruben zit het ingewikkelder in elkaar. Brabants Dagblad heeft meteen weloverwogen de achternaam van Ruben gepubliceerd en zal dat in min of meer vergelijkbare situaties blijven doen. Niet om wie dan ook te tarten, maar omdat het verantwoord en gerechtvaardigd is.
Media moeten eerst en vooral informatie geven. Bij een dodelijk ongeval willen wij volledig zijn en ons in het bericht niet beperken tot ‘een inwoonster’ van Tilburg, Den Bosch of Uden. Vaak willen nabestaanden niets liever. Het noemen van de naam van hun geliefde is het begin van de rouwverwerking. Natuurlijk, er zijn talloze uitzonderingen voor kwetsbare slachtoffers (zelfdoding) en wanneer wij de naam niet kennen houdt natuurlijk alles op.
Het ging voor ons als regionale krant niet alleen om Ruben maar ook om de drie omgekomen gezinsleden, die in een aangrijpende openbare bijeenkomst zijn herdacht. Het zou raar zijn om in de berichtgeving over deze tragedie alleen voornamen te gebruiken en nog vreemder om Ruben niet bij de achternaam te noemen maar zijn vader, moeder en broertje wel.
De Raad van de Journalistiek miskent de rol van de regionale krant die midden in de getroffen gemeenschap staat. Voor ons is Ruben geen jongen uit een verre stad of land maar een jongen met familieleden, vriendjes, medeleerlingen, en straatgenoten. En dan zou het wel mogen om een foto te plaatsen, maar niet om de achternaam te noemen? Zijn privacy wordt niet méér beschermd door de naam weg te laten.
De uitspraak van de Raad heeft ook een hoog symbolisch gehalte. Over internet gaat de Raad niet en daar wordt - ook bij Wikipedia - gewoon de achternaam van Ruben gebruikt. Kranten gaan bij het oud papier, maar de naam, de foto’s en de beelden blijven eeuwig op internet. Anonimiteit is bij dergelijke grote gebeurtenissen een utopie.
Ton de Jong is hoofd opinie van Brabants Dagblad
Praat mee
2 reacties
j.lodewijks, 9 augustus 2010, 15:39
kan ik me helemaal in vinden, ton.
Danielle, 12 augustus 2010, 11:06
Dat er een openbare bijeenkomst is geweest waar de naam van de omgekomen familieleden genoemd werden, is inderdaad een valide argument.
In de andere punten kan ik me niet vinden.
Een krant gaat niet over de persoonlijke rouwverwerking van nabestaanden en hoeft daaraan zkeer geen ongevraagde bijdrage te leveren. Ook de omissie dat sommige dingen op het net wèl gebeuren, wil natuurlijk niet zeggen, dat het dus ook goed is en mag.