banner anp

— woensdag 16 december 2015, 11:16 | 0 reacties, praat mee

Rechtbank Amsterdam veegt vloer aan met PowNed-reportage

De nog lege asielopvang in de Apeldoornse Americahal | Vincent Jannink / ANP

De rechtbank Amsterdam veroordeelt de wijze waarop omroep PowNed een reportage heeft samengesteld waarin asielzoekers uit onder meer Syrië aan het woord kwamen. De omroep heeft de journalistieke taak verzaakt, omdat de verslaggever niet met open vizier heeft gehandeld en fragmenten uit de context zijn gehaald, stelt de rechter.

Ahmed, een asielzoeker die als verkapte sekstoerist en homohater in beeld werd gebracht, klaagde de omroep aan voor de wijze waarop hij werd geportretteerd. Advocaat Channa Samkalden, die de man bijstaat, stelde toen dat het fragment Ahmed in een isolement hebben gebracht. Familie en vrienden zouden het contact hebben verbroken. Ook zouden andere asielzoekers hem verwijten een verkeerd beeld te hebben geschetst.

Dat de verslaggeefster zichzelf als studente voorstelde en deed voorkomen dat het om een schoolproject ging, druist in tegen basisregels die gelden voor de journalistiek. Een journalist dient zich als zodanig bekend te maken aan gesprekspartners, citeert de rechter de Leidraad van de Raad voor de Journalistiek. Hun journalistieke bedoelingen moeten vooraf volstrekt duidelijk zijn.

“Weliswaar zijn deze journalistieke richtlijnen geen rechtens aan te leggen criteria, maar het betreft wel maatstaven die als mee te wegen omstandigheid bij de beoordeling gewicht in de schaal leggen”, aldus de rechter. Het verweer van PowNed dat het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) in dat geval een interview zou hebben geblokkeerd, snijdt volgens de rechter geen hout.

“Niet valt in te zien dat de reportage, die weliswaar in de buurt van, maar buiten de opvanglocatie, op de openbare weg is gemaakt, anders niet tot stand had kunnen komen. PowNed had er ook voor kunnen kiezen om de gesprekken te laten plaatsvinden in een openbare gelegenheid, buiten de invloedssfeer van het COA.”

De rechter rekent het PowNed verder zwaar aan dat uit het ruwe beeldmateriaal blijkt dat nuancerende opmerkingen zijn verdwenen. De asielzoeker die in de reportage homoseksualiteit afkeurde, liet de deur open dat hij er over een tijdje mogelijk anders over denkt: “After one year or two year you can ask the same question [..] We have other idea. Maybe we have other idea.” De rechter constateert dat die nuancering uit het ruwe materiaal in de uiteindelijke reportage is weggelaten.

De rechter noemt het kwalijk dat de verslaggeefster in het interview steeds seksualiteit ter sprake bracht, terwijl Ahmed en andere geïnterviewden daar terughoudend op reageerden. “Everything is new for us. [..] This is the first time anyone has asked me like your questions”, zeggen ze in het ruwe materiaal. De rechter constateert dat leidende vragen en direct taalgebruik zijn ingezet.

“De gesprekken vinden plaats in een lacherige, soms flirterige, sfeer, waarbij de interviewster, een jonge vrouw, bij de geïnterviewde (jonge) mannen, zoals blijkt uit het ruwe materiaal, telkens expliciet het onderwerp seksualiteit ter sprake brengt en indringend blijft doorvragen op dit punt. In deze setting komen de geciteerde uitspraken tot stand.”

Het door PowNed uitgelichte commentaar over vergrote testikels en een masturbatie/seks-advies dat bij aankomst in Griekenland werd gegeven besloeg slechts 30 seconden van ruim een uur aan ruw materiaal. “Met name dit fragment raakt de persoonlijke levenssfeer van de eiser direct. Het uitzenden van de beelden zonder toestemming kan daarom als een ernstige inbreuk op zijn persoonlijke levenssfeer worden aangemerkt”, stelt de rechter.

De rechtbank besluit dat PowNed binnen 14 dagen aan Yahoo en Google moet verzoeken de beelden uit zoekindexen te verwijderen. Ook moet het zelf de gewraakte fragmenten verwijderen en verwijderd houden. De rechter legt een dwangsom op van 5.000 euro per dag (met een maximum van 50.000 euro) zolang PowNed niet aan die eis voldoet.

PowNed moet verder asielzoeker Ahmed 2.500 euro schadevergoeding betalen. Dit is een voorschot op een mogelijk grotere eis tot genoegdoening en om kosten van vertaling van het vonnis naar het Arabisch te dekken. PowNed zegt in de Volkskrant dat de rechter ‘op de stoel van de redactie is gaan zitten’ en gaat tegen de uitspraak in beroep. Volledige uitspraak op Rechtspraak.nl

Bekijk meer van

PowNed Eer en goede naam

Praat mee

Colofon

Villamedia is een uitgave van Villamedia Uitgeverij BV

Postadres

Villamedia Uitgeverij BV
Postbus 75997
1070 AZ Amsterdam

Bezoekadres

Johannes Vermeerstraat 22
1071 DR Amsterdam

Contact

redactie@villamedia.nl

Redactie (tips?)

Dolf Rogmans
Hoofdredacteur

Marjolein Slats
Adjunct-hoofdredacteur

Linda Nab
Redacteur

Lars Pasveer
Redacteur

Trudy Brandenburg-Van de Ven
Redacteur

Anneke de Bruin
Vormgever

Marc Willemsen
Webontwikkelaar

Vacatures & advertenties

redactie@villamedia.nl

Bereik

Villamedia trekt maandelijks gemiddeld 120.000 unieke bezoekers. De bezoekers genereren momenteel zo’n 800.000 pageviews.

Rechten

Villamedia heeft zich ingespannen om alle rechthebbenden van beelden en teksten te achterhalen. Meen je rechten te kunnen doen gelden, dan kun je je bij ons melden.