website over journalistiek

x

Villamedia heeft een app

 

Nalezen

Yves Desmet — Geplaatst in Interviewen op woensdag 19 oktober 2011, 10:38

Columns

Het waren hilarische pagina’s in de anders van serieux stijf staande Duitse zakenkrant Handelsblatt. Baudouin Prot, topman van de Franse bankgroep BNP Paribas, werd er opgevoerd in een interview van 2 pagina’s. Maar alleen de vragen van de journalisten werden afgedrukt, de antwoorden waren slechts blanco vlakjes.

Naar eigen zeggen had de krant daartoe besloten ‘om de sprakeloosheid van de financiële elite’ te illustreren. Onzin natuurlijk, de krant was gewoon pisnijdig omdat de onderhandelingen over een geautoriseerde tekst al een maand aansleepten, en het interview iedere dag meer belegen begon te worden.

Na een maand kommaneuken en ontelbare e-mails van persverantwoordelijken, PR-mensen en zakenadvocaten over ieder adjectief, krijg je het inderdaad op je heupen. Het is een leuk bijverschijnsel van de nergens neergeschreven, maar stilaan algemeen aanvaarde regel dat geïnterviewden een soort naleesrecht krijgen, en ook veranderingen mogen aanbrengen. Eigenlijk is dat een keurslijf waarin je je als journalist niet zou mogen laten dwingen. Als iemand aanvaardt geïnterviewd te worden, dan geeft hij impliciet immers meteen ook toestemming voor publicatie. En is het aan de journalist om zich te houden aan de woorden die hij registreerde, en er geen bij te verzinnen. Maar dat is theorie, natuurlijk.

Zelf ben ik in de loop der jaren ook altijd meer en meer gaan aanbieden om interviews te laten nalezen. Dat bespaart je immers een hoop gedoe. Een uitgeschreven gesprek is per definitie een samenvatting en een montage van wat werkelijk werd gezegd, en dus afhankelijk van de subjectieve keuze van de uitschrijver. Bovendien zal je ook al wel eens de woorden herformuleren, zodat het beter bekt dan wat echt werd gezegd, zonder dat je daarom meteen de betekenis verandert. Tenslotte wil iemand in het vuur van het gesprek wel eens dingen roepen waarvan hij achteraf spijt krijgt, of die hij iets meer genuanceerd gedrukt wil zien staan. Zolang iemand niet ‘wit’ in
‘zwart’ veranderd wil zien, of plots de meest nieuwswaardige quote wil schrappen, is mij dat om het even. Het bespaart je nadien immers oeverloze discussies over punten en komma’s, en je kan ook samen later nog door één deur wanneer een volgend interview moet worden aangevraagd.

In negen van de tien gevallen gebeuren die aanpassingen ook zonder een centje pijn voor een van beide partijen. Zelfs in de moeilijke gevallen, zoals die keer dat er drie uur onderhandelen met advocaten aan te pas kwam om ervoor te zorgen dat de geïnterviewde zichzelf niet zo benadelen in een zaak die nog onderzocht werd door de politie, verliep dat eigenlijk nog vlotjes. Al twijfel ik sinds kort een beetje. Want toen ik na een interview met Frits Bolkestein over diens nieuwste boek ‘De intellectuele verleiding’ vroeg of hij de tekst graag even wou nalezen, weigerde hij categoriek. ‘Nalezen is nefast’, zei hij, ‘want het maakt interviewer en geïnterviewde lui. De journalist weet dat hij nadien nog wat vragen bij kan verzinnen, de geïnterviewde is minder alert over wat hij zegt, omdat hij toch nog kan schrappen of veranderen. Laten we het liever op het scherp van de snee houden.’ Hij had een punt, natuurlijk.

1 reactie

Om te reageren moet je een Villamedia Account hebben en moet je eerst ingelogd zijn.

  1. 1. T. Konings, 21 oktober 2011, 14:00

    u brengt me op een idee, Yves! t. konings

Villamedia Sluiten

Inloggen

Registreren

Vul onderstaande gegevens in voor exclusieve toegang voor NVJ-leden.