— vrijdag 30 november 2012, 12:44 | 3 reacties, praat mee

Mediafonds; meer voor minder kán

Het is te betreuren dat de nietsontziende bezuinigingen ook het Mediafonds bedreigen, vindt Harriet Duurvoort. 'Als er iets tot het hart van de publieke taak behoort dan is het wel kwaliteitsdocumentaire en drama. Maar zonder af te doen aan het belang van het Mediafonds, wil ik als onafhankelijk maker toch een aantal kanttekeningen maken. Eerlijk is eerlijk, ik heb mij stiekem altijd afgevraagd waarom serieuze kwaliteitsprojecten altijd zo kostbaar moesten zijn. Jammer, want anders kon je meer voor minder maken.'

Een documentaire moet voor de fondsen toch minimaal een budget van 75.000 euro hebben, wil het ‘kwaliteit’ hebben. Ik ben van mening dat je voor dat budget ook drie documentaires kunt maken. Ook worden er door de drie fondsen - Het Mediafonds, het Cobofonds en het Filmfonds, altijd strikte eisen gesteld; Er moet sprake zijn van coproductie met een omroep, er moet samengewerkt worden met een erkende producent. Dat zijn voor ‘outsiders’ vaak onhaalbare hordes.

Wee o wee als je het in je hoofd haalt een voorstel te doen waarbij je de kosten dacht te drukken door zelf te willen schrijven, regisseren en produceren. Dan is je aanvraag bij voorbaat afgewezen. Ik had, zoals zoveel programmamakers en kleine producenten, mijn eigen camera’s, kon monteren - dus hoezo moet dit allemaal zo duur? Waarom moet er kennelijk extra omroepbureaucratie gefinancierd worden uit dit budget? Eerder heb ik kleine documentaires gemaakt voor een veel lager budget, over kunstmusea en culturele diversiteit. Eén in New York (‘Een Bronx Museum aan de Maas?’) en een in Groot Brittannië (‘The UK Vibe’) in opdracht van onder meer de Mondriaan Stichting. Ok, meer budget had het mooier en makkelijker gemaakt. Maar de documentaires leidden tot discussie en inzicht.

Niet dat er geen prima voorbeelden zijn van producenten die ook schrijver en regisseur zijn. Ook in de wereld van de grote film. Spike Lee, Woody Allen. Spike Lee gaf ooit aan dat hij juist om zijn artistieke onafhankelijkheid te beschermen zijn productiebedrijf ‘40 acres and a mule’ had opgericht. Omdat hij, met de verhalen die hij wilde vertellen, geen inhoudelijke knieval wilde doen aan veeleisende producenten.

Vanwaar, in deze tijden van internet, die ongelofelijke afhankelijkheid van de publieke omroep? We zijn al jaren getuige van de grootste mediarevolutie sinds het ontstaan van televisie. Massamedia worden, langzaam maar zeker, metamedia. Tegenover de mainstream media staan bloggers en vloggers. Dat heeft wel degelijk een verrijking van het media aanbod tot gevolg.

Ik bestrijd de positie van omroepen als énige hoeder van kwaliteit. Er is ook genoeg aan te merken op het aanbod, al ware het bijvoorbeeld nog altijd het gebrek aan diversiteit. Juist als je vanuit een ander perspectief als maker een verhaal wil vertellen vang je vaak bot. Hilversum is wat diversiteit aangaat nog altijd een gesloten bastion, hoezeer men ook lippendienst bewijst aan de mededeling dat men wenste dat het anders was. Juist daarom is het jammer dat het Mediafonds, die als externe partij los van de publieke omroep staat, verdwijnt. Maar er mag wel wat veranderen.

FNV Kiem geeft aan dat er honderden banen verloren gaan met het opheffen van het Mediafonds. Dat wil ik graag geloven. Maar laten we eerlijk zijn, betreft dit altijd direct de kwalitatieve film en documentaire? Of het kostbare ambtelijk apparaat dat hier omheen gebouwd is? Anders gezegd: dit betreft toch echt de categorie strijkstok. Natuurlijk wens ik niemand het verlies van een baan toe, maar juist als zelfstandig maker vind ik dat ik het recht heb dit wel aan de kaak te stellen.

Ik ben ervan overtuigd dat er meer kan met minder en teken voor behoud van het Mediafonds als het zich committeert aan deze gedachte. Het Mediafonds zal in elk geval tot 2017 bestaan zoals het er nu uitziet. Misschien dat er nog een mouw aan gepast wordt. Maar ook als het bij 2017 blijft, zal het zijn urgentie juist de laatste jaren kunnen bewijzen door nog meer te doen met het bestaande budget. En ook de publieke omroep, die zo ruimhartig heeft aangegeven de volle verantwoordelijkheid op zich te nemen voor het voortbestaan van de kwaliteitsfilm en documentaire, moet een kans geven aan het concept ‘meer voor minder’. Dat is toch een optimistische gedachte in deze tijd van een aangespannen broekriem?

Harriet Duurvoort is onafhankelijk mediaproducent, diversiteitsadviseur en columnist voor de Volkskrant. Op 10 januari 2013 presenteert zij in de Unie in Rotterdam het boek ‘Oeps, en dan moeten we ook nog iets met culturele diversiteit’ aan Sjarel Ex, directeur van Boijmans van Beuningen. Het is gebaseerd op de interviews die zij maakte in haar documentaires over kunst en culturele diversiteit

 

Bekijk meer van

NPO

Praat mee

3 reacties

hans maarten van den brink, 22 november 2012, 21:01

Beste Harriet Duurvoort,

je snijdt een lastig probleem aan: het kan altijd goedkoper. En mijn hart ligt persoonlijk ook bij mensen die tegen de verdrukking in, vrijwel zonder budget en vanuit de passie voor hun onderwerp journalistieke en artistieke producties realiseren. Ik vind ook dat we dat als subsidiegever moeten aanmoedigen. Maar je schrijft dit op een site/ in een blad dat gelieerd is aan de NVJ. Dat is een organisatie die terecht opkomt voor de belangen van degenen die werk verrichten dat van publiek belang is. Een redelijke vergoeding voor een prestatie die van maatschappelijk belang is - dat is niet teveel gevraagd. Als semi-overheidsinstelling, en dat is het Mediafonds, kunnen we moeilijk producties ondersteunen waarin de betrokkenen duidelijk onderbetaald worden. We treden daarin soms zelfs corrigerend op, door hogere honoraria van producenten en omroepen te eisen. Dat staat overigens het zoeken naar efficientere productiemethodes niet in de weg.
Voor wat betreft de overhead/strijkstok kan ik nog veel eenduidiger zijn. FNV/KIEM baseert zich op een accountantsrapport dat op onze site te vinden is. Daarin staat heel duidelijk dat de banen die bij het fonds verloren zouden gaan NIET zijn meegeteld bij het verlies aan werkgelegenheid. Ik snap dus niet hoe je tot jouw conclusie mbt het ‘ambtelijk apparaat’ komt en begrijp ook niet wat je nu eigenlijk aan de kaak wilt stellen… Overigens: onze ‘overhead’ (personeel, kantoorkosten e.d.) bedroeg vorig jaar 8,2 procent. Die van de omroep zo ongeveer het dubbele…
Ik ben benieuwd naar je reactie op mijn reactie. Of eigenlijk: naar je correctie.

Hans Maarten van den Brink
directeur Mediafonds

Harriet Duurvoort, 27 november 2012, 12:17

Beste Hans Maarten,
Dank voor je reactie. Maar ik vrees dat we echt uit verschillende werelden komen. Natuurlijk beijver ik mij niet voor onderbetaling van makers. Maar dat zich de afgelopen jaren revoluties op het gebied van technologie en online media hebben voorgedaan, daar is men niet op ingestapt. Dat er tonnen in documentaires worden gestopt van de -ook al gesubsidiëerde- publieke omroep, die, als je er naar kijkt, in een doeltreffender productie makkelijk goedkoper hadden gekund, vind ik gewoon zonde van het geld. Simpeler gezegd: Als maker/regisseur wordt je gekoppeld aan een dure producent-want daar lopen de kosten op -  terwijl je je afvraagt of je dat zelf niet tig keer makkelijker en efficiënter had gekund. Geloof me, er zou echt zo ontzettend veel meer mogelijk zijn geweest als er kleinere budgetten voor onafhankelijke producenten beschikbaar waren gesteld, bijvoorbeeld voor online narratieve documentaire. Dat was zeker de ‘meerstemmigheid’  van het mediaveld ten goede gekomen. Nu blijft het geld hangen in een gesloten ons-kent-ons kringetje.

hans maarten van den brink, 28 november 2012, 11:58

Beste Harriet, Het verschil tussen die werelden valt wel mee. We zijn het er over eens dat makers niet onderbetaald moeten worden. Verder klopt het dat wij meestal de wat duurdere producties ondersteunen. De goedkope hebben het niet nodig en willen terecht niet het weken durende proces doorlopen van het schrijven van een voorstel en het wachten op de beoordeling. Maar er zit geen ondergrens aan de ondersteuning die wij bieden en zelf produceren is bij ons zeker niet verboden. Wel stellen wij eisen aan je vaardigheden als producent. Op nieuwe technologie hebben we de afgelopen jaren vol ingezet, in master classes, workshops en dergelijke. Kleinere budgetten voor onafhankelijke producenten, en voor online documentaires? De enige belemmering was tot nu toe dat je wel een regionale of landelijke omroep moest hebben die aan de verspreiding wilde meewerken. En die omroepen zijn onlangs door de overheid beperkt in hun online activiteiten. Voor ons was dat reden om te bepleiten dat wij ook voor andere partijen dan de omroep open zouden staan. Dat zou goed, nieuw, toekomstgericht mediabeleid zijn geweest. De beweging daarnaartoe was al volop ingezet. Het is helaas vooral de PvdA die daar een stokje voor heeft willen steken. Zodat we in het regeerakkoord moesten lezen dat we per 1 januari 2017 zijn opgeheven. Het zal ons niet beletten om in de komende jaren ons werk zo goed mogelijk te blijven doen en ook het soort zinnige (on-line!) discussies te blijven voeren zoals deze. Wist je trouwens dat je met een strijkstok prachtige muziek kunt maken? Het is maar hoe je ‘m hanteert.

Colofon

Villamedia is een uitgave van Villamedia Uitgeverij BV

Postadres

Villamedia Uitgeverij BV
Postbus 75997
1070 AZ Amsterdam

Bezoekadres

Johannes Vermeerstraat 22
1071 DR Amsterdam

Contact

redactie@villamedia.nl

Redactie (tips?)

Dolf Rogmans
Hoofdredacteur

Marjolein Slats
Adjunct-hoofdredacteur

Linda Nab
Redacteur

Lars Pasveer
Redacteur

Trudy Brandenburg-Van de Ven
Redacteur

Anneke de Bruin
Vormgever

Marc Willemsen
Webontwikkelaar

Vacatures & advertenties

redactie@villamedia.nl

Bereik

Villamedia trekt maandelijks gemiddeld 120.000 unieke bezoekers. De bezoekers genereren momenteel zo’n 800.000 pageviews.

Rechten

Villamedia heeft zich ingespannen om alle rechthebbenden van beelden en teksten te achterhalen. Meen je rechten te kunnen doen gelden, dan kun je je bij ons melden.