Kranten gaan in beroep tegen boetes om berichtgeving over Ozempic

Ook De Telegraaf en NRC, van uitgever Mediahuis, verwachten een boete van de IGJ. Telegraaf-hoofdredacteur Kamran Ullah zegt dat de krant in beroep gaat als de boete definitief wordt vastgesteld. Dat geldt naar verwachting ook voor NRC, zegt adjunct-hoofdredacteur Lucas Brouwers van die krant.

Het FD berichtte dinsdag over forse boetes aan de vier dagbladen. Volgens de IGJ hebben de kranten in hun artikelen publieksreclame gemaakt voor geneesmiddelen waarvoor een doktersrecept nodig is, en dat mag niet van de Geneesmiddelenwet. De inspectie vindt dat media niet mogen berichten over de genoemde medicijnen alsof dat middelen zijn om af te vallen.

De IGJ laat weten dat het media vrijstaat om in hoger beroep te gaan tegen de boetes en dat er contact is tussen de IGJ en het Genootschap van Hoofdredacteuren. Ook een gesprek met de Nederlandse Vereniging van Journalisten kan er wat de IGJ betreft komen.

De woordvoerder benadrukt wel dat de inspectie “niet regelmatig” naar dit soort maatregelen grijpt als het gaat om media en vindt “een zorgvuldige afweging gemaakt te hebben” voordat ze overging tot boetes. Inhoudelijk wil de IGJ niets over de zaak kwijt.

Genootschap van Hoofdredacteuren
Het Genootschap van Hoofdredacteuren, bestaande uit de hoofdredacties van landelijke en regionale kranten, tijdschriften, publieke omroepen en commerciële media, heeft een mail gestuurd naar de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Sophie Hermans. Daarin vraagt het genootschap om een gesprek met haar en de Inspecteur-Generaal Gezondheidszorg.

“Wij constateren dat aan media zeer hoge boetes worden opgelegd wegens berichtgeving over dit maatschappelijk en medisch relevante onderwerp. De gevolgen hiervan reiken veel verder dan de publicaties waarop de sancties betrekking hebben. Naar onze mening raakt deze ontwikkeling ook fundamentele vragen over de vrijheid van nieuwsgaring, de ruimte voor journalistieke berichtgeving in nieuwsmedia en magazines, en de wijze waarop media het publiek kunnen informeren over ontwikkelingen in de gezondheidszorg. Wij maken onze grote zorgen over het chilling effect wat er van deze aanpak uitgaat.”

Lees ook: Boetes voor NRC, de Volkskrant, AD en De Telegraaf na schrijven over Ozempic: ‘Dit is gewoon censuur’

‘Chilling effect’
“Het is een alarmerende ontwikkeling die kan zorgen voor een chilling effect in het werk van journalisten, die echt als belangrijkste doel hebben om het publiek goed te informeren”, laat algemeen secretaris van beroepsvereniging NVJ Thomas Bruning desgevraagd weten.

“Journalisten voelen zich door deze serieuze boetes geremd om artikelen te schrijven, waardoor er zelfcensuur dreigt te ontstaan rondom de berichtgeving over geneesmiddelen. Dat is een zeer slechte ontwikkeling waarover we in gesprek willen met de inspectie en zeker een hoger beroep willen ondersteunen tegen een uitspraak van de rechter.”

Mediaminister maakt zich zorgen
Mediaminister Rianne Letschert maakt zich zorgen over de vrees van hoofdredacteuren dat de persvrijheid wordt ingeperkt. Toch is het nu in eerste instantie aan de rechter om hier uitspraak over te doen, zei de D66-minister.

“Het feit dat zoveel hoofdredacteuren hier alarm over slaan, is een zorg. Zij voelen zich bedreigd in hun persvrijheid”, aldus Letschert. “Maar de rechter moet uiteindelijk het oordeel vellen over de boetes. Het is nu niet aan mij om daar wat over te zeggen.”