Julian Pater over zijn nieuwe boek: ‘Peter R. de Vries vond mijn werktitel maar matig’

Al lang voordat ik aan mijn boek ‘De man die dood moest’ begon liep ik rond met het idee om ooit een boek te gaan schrijven over de Nederlandse poldermaffia. Het wachten was nog op een geschikt moment en onderwerp.

In 2014 feliciteerde ik een bevriende advocate met het winnen van een witwaszaak voor voormalig topcrimineel Ronald van Essen. Zij was op de hoogte van mijn schrijfplannen. Dezelfde dag nog werd ik door haar gebeld met de vraag of ik wist wie hij was. Ik beaamde dat.

Van Essen was in de jaren 90 een grote speler in de Amsterdamse onderwereld. ­Hij verdiende een godsvermogen met XTC en bracht zijn drugsgeld naar zijn compagnon en vriend, de vastgoedbaron Willem Endstra. Tijdens kerst 1999 wordt er een aanslag gepleegd op Van Essen. Hij raakt daardoor invalide en verliest al zijn geld.

De advocate vertelde mij dat Van Essen graag schoon schip wilde maken met een boek over zijn criminele loopbaan. Of ik interesse had. Een paar dagen later zijn we bij hem op bezoek gegaan voor een kennismaking. Na een lang gesprek werd duidelijk dat er een klik was tussen ons.

Enige kink in de kabel was dat Van Essen zijn maatje, misdaadverslaggever Peter R. de Vries, ook had gepolst voor het schrijven van zijn boek. Na een paar gesprekken tussen Van Essen, De Vries en ikzelf, kreeg ik de opdracht. De Vries bood meteen aan om mee te lezen en gaf me zijn telefoonnummer.

Wat volgde was een rondgang van maanden langs archieven door heel Nederland op zoek naar informatie over Van Essen. Via via kreeg ik ook de beschikking over een groot aantal dossiers waar hij een rol in speelde. Die spitte ik minutieus uit. Op deze manier kon ik zijn criminele leven reconstrueren.  Alles wat maar iets met hem te maken had printte ik uit en legde ik voor aan hem en zijn entourage. En toen kwamen de verhalen goed los.

Tegen de tijd dat ik wilde beginnen met schrijven begon het Vandros-proces tegen Willem Holleeder. Ik nam de beslissing om dat nog helemaal mee te pakken. Ondertussen had ik al een gesprek gehad met uitgever Just Publishers, die interesse toonde.

Eind juni 2021 was de ruwe versie van mijn manuscript eindelijk af en ging ik bij De Vries langs. Na een goed gesprek vroeg hij of ik al een titel voor het boek had. Peter vond mijn werktitel maar matig en droeg ‘De man die dood moest’ aan. We maakten een vervolgafspraak die er nooit meer kwam. Zes dagen later werd De Vries neergeschoten in Amsterdam.