website over journalistiek

x

Villamedia heeft een app

 

In memoriam Jim Postma (1948-2019): Een Man met Eigenschappen

ronald glasbergen — Geplaatst op donderdag 14 februari 2019, 13:00

© Wim de Boek

Overleden Ergens in de nacht van zondag op maandag 11 februari overleed Jim Postma. Op een paar dagen na was hij 71. 'Plotseling weg', zei de dokter, een 'hartstilstand'. Ronald Glasbergen, collega van Postma bij het Rotterdamse platform VandaagenMorgen, herdenkt hem.

UPDATE Jim begon na de middelbare school als journalist bij ‘De Rotterdammer’. Freelancete daarna zeven jaar als journalist in Afrika. Hij werkte na zijn terugkeer korte tijd als voorlichter en werd toen journalist bij Het Vrije Volk. In de jaren 90 maakte hij verschillende tv-documentaires en campagnes. Samen met journalist Geert Jan Laan bedacht hij VandaagenMorgen dat na een papieren start in 2008 tot op de dag van vandaag als internetkrant verder gaat. De laatste jaren met Jim als enige hoofdredacteur.     

In het begin van de vorige eeuw, de eeuw waarin Jim en de meeste van de huidige aardbewoners geboren zijn, schreef Robert Musil zijn ‘De man zonder Eigenschappen’. Een fascinerende roman met een fascinerende titel. Musil keek naar zijn land zoals Jim naar Rotterdam keek. Musil noemde in z’n roman ‘zijn’ Oostenrijk, Kakanië, een soort samentrekking van kakelen en kakofonie. Postma verwonderde zich in zijn talrijke columns evenzeer over de Rotterdamse substantie. Het is dat die andere Rotterdammer, Marten Toonder, al de term ‘Rommeldam’ had uitgevonden, anders had Jim het vermoedelijk gedaan.

Musil’s held in ‘De man …’ was Ulrich. Een man van alles wat, een echte man zonder eigenschappen. Postma dook als journalist overal in, haalde de realiteit naar zich toe, nam voortdurend stelling. Hij was niet zoals Ulrich een man waar de eigenschappen zacht doorheen sijpelen. Hij was meer een daverende bergbeek. Jim was bij uitstek een ‘Man mét Eigenschappen’.

Ook moet ik denken aan Italo Svevo, de van oorsprong Servische schrijver die neerstreek in Trieste in Noord-Italië en die daar de roman ‘Het bewustzijn van Zeno’ schreef. Het boek van Svevo - net als dat van Musil Midden-Europees, gaat voor een groot deel over tabaksrook en nicotine.  Voor Svevo en voor zijn romanheld Zeno Cosini, was het roken diep en innig met zijn leven verbonden. Telkens als Zeno stopte voelde hij zich schoon en een onbeschreven blad en kon hij dus weer beginnen met roken. Weer is het contrast met Jim groot. Stoppen lag niet in zijn aard. Roken wel. Jim en zijn Caballero-zonder-filter waren onafscheidelijk.  Hij probeerde niet iets anders te zijn of te doen dan wat hij was. Hij was roker. 

Misschien lijken die twee Midden- Europese romans ver van Jim Postma af te staan. Die schijn bedriegt. Postma had meer dan zomaar wat met Midden-Europa. Dat heeft ook alles te maken met Jana Beranová, zijn levensgezellin sinds 1978 met wie hij sindsdien hetzelfde stuk Rotterdamse grond bewoont. Een romanschrijver, van statuur te vergelijken met de eerdere twee, maar nu één die Jim Postma zelf kende, is de Franse-Tsjech Milan Kundera. Jim heeft Kundera nog wel eens buitengesloten van zijn Parijse woning. Dat ging zo. Jana vertaalde meerdere boeken van Kundera in het Nederlands. Ze was daar met Jim op bezoek. Na afloop deed de schrijver hen uitgeleide. Jim trok per ongeluk de deur dicht. Kundera had de sleutel binnen laten liggen. Gedoe. Niet iedereen kon zeggen dat hij Kundera heeft buitengesloten. Jim wel. Kundera geboren in 1929 overleeft hem nu.

Jana vluchtte in 1948 met haar ouders uit Tsjecho-Slowakije naar Nederland.  De communisten hadden daar in 1946 de macht gegrepen en verstikten het leven steeds meer. Dat veranderde pas na 1989. Met toenemen regelmaat bezochten Jim en Jana daarna het nieuwe Tsjechië. Ook nu stond weer een verblijf in Praag op het programma. Jim’s onaangekondigde dood stak daar een stokje voor.

Jim Postma had behalve een groot en betrokken hart, ook een groot gevoel voor humor. Dat hart staat nu stil, maar de humor ging direct na zijn dood gewoon door. Toen op 12 februari de begrafenisondernemers kwamen om Jim mee te nemen, was de kist die ze meegenomen hadden te klein. Nieuwe kist gehaald. Toen bleek dat de twee man die erbij waren het gewicht niet konden torsen. Vervolgens paste de grotere kist niet door de gang. We horen Jim al bulderen in het hiernamaals. 

In dat hiernamaals is een slechte afdeling waar ze niks te drinken krijgen en waar iedereen probeert te stoppen met roken. Daar zit Jim dus niet. Waar dan wel?  Hij zit op de goeie afdeling. Daar zijn de sigaretten zonder risico voor de gezondheid en belastingvrij. Het bier is er van topkwaliteit. Tsjechisch dus. Die goeie afdeling ligt vlak naast de eeuwige journalistieke jachtvelden!

4 reacties

Om te reageren moet je een Villamedia Account hebben en moet je eerst ingelogd zijn.

  1. 1. OudRotterdamse_Spionneur, 18 februari 2019, 13:45

    Mijn laatste contact met Jim was 14 dagen geleden.
    Aan zijn verzoek kan ik helaas niet meer voldoen.
    Ik hoop, dat er ‘boven’ voldoende asbakken zijn. Zo niet, dan weten de peuken de grond wel te vinden.

    “Is meer dan prima Aad, maar dan moet of jij of zij voor een bijbehorend verhaaltje zorgen. Over hoeveel boekje kost, waar te bestellen, de inhoud, aantal pagina’s, c.q. foto’s.

    Hoor het graag Aad, all the best,

    Jim.”

  2. 2. Janny Kok, 2 maart 2019, 10:39

    In de online krant Rotterdam Vandaag & Morgen schreef ik onder meer dit:
    Met de beschrijving van het leven van Jim als een avontuur doen we hem tekort, maar hij maakte van het leven in voorkomende gevallen wel een avontuur. Wat hebben de leden van de Nederlandse Vereniging van Journalisten NVJ) , afdeling Rotterdam - beter bekend als de Rotterdamse Journalistenvereniging (RJV)  – bijvoorbeeld genoten van de eigenzinnige invulling van dat lidmaatschap door Jim. Als RJV voorzitter liet hij de organisatie van weinig aantrekkelijke afdelingsvergaderingen voor wat deze waren. Excursies met een professioneel karakter moesten het worden. Deze zouden wel op goedkeuring en mogelijk financiële steun kunnen rekenen van ‘moedervereniging’ NVJ.

    En dus gingen deelnemers aan wat fameuze reizen zouden worden, als eerste naar Antwerpen, vervolgens naar Londen, New York, St. Petersburg, Sjanghai en Havanna. Het plan om ook Noord Korea aan te doen, is niet uitgevoerd. Het staat vast dat de creativiteit en durf om van de gebaande organisatiepaden af te wijken van Jim bij zou dragen aan het grote succes van deze journalistieke tochten.

    Samen met Jana deed Jim het nodige voorwerk voor de bijzondere excursies, waarbij ze stuitten op de meest bijzondere hotels – waaronder een hotel in New York waar niet alle kamers buitenramen hadden, maar wel de meest glanzend gepoetste vloeren van New York – mooie ontmoetingen met Nederlandse correspondenten met standplaats in de plaatsen die de RJV leden bezochten, en met buitenlandse collega’s.

    Wie anders dan Jim moet het zijn gelukt om via omwegen de bureaucratie te omzeilen of tenminste naar zijn hand te zetten in Rusland, China en Cuba. Gelukkig hebben we de beelden nog die de verhalen oproepen van het plezier dat deelnemers aan de reizen en culturele ontmoetingen dichtbij huis hebben gehad. We moeten het verder doen met de waardevolle verhalen en columns die Jim heeft nagelaten. Voor velen zal Jim blijven voortleven.

  3. 3. Janny Kok, 2 maart 2019, 10:41

    In de online krant Rotterdam Vandaag & Morgen schreef ik(Janny Kok)  onder meer dit:
    Met de beschrijving van het leven van Jim als een avontuur doen we hem tekort, maar hij maakte van het leven in voorkomende gevallen wel een avontuur. Wat hebben de leden van de Nederlandse Vereniging van Journalisten NVJ) , afdeling Rotterdam - beter bekend als de Rotterdamse Journalistenvereniging (RJV)  – bijvoorbeeld genoten van de eigenzinnige invulling van dat lidmaatschap door Jim. Als RJV voorzitter liet hij de organisatie van weinig aantrekkelijke afdelingsvergaderingen voor wat deze waren. Excursies met een professioneel karakter moesten het worden. Deze zouden wel op goedkeuring en mogelijk financiële steun kunnen rekenen van ‘moedervereniging’ NVJ.

    En dus gingen deelnemers aan wat fameuze reizen zouden worden, als eerste naar Antwerpen, vervolgens naar Londen, New York, St. Petersburg, Sjanghai en Havanna. Het plan om ook Noord Korea aan te doen, is niet uitgevoerd. Het staat vast dat de creativiteit en durf om van de gebaande organisatiepaden af te wijken van Jim bij zou dragen aan het grote succes van deze journalistieke tochten.

    Samen met Jana deed Jim het nodige voorwerk voor de bijzondere excursies, waarbij ze stuitten op de meest bijzondere hotels – waaronder een hotel in New York waar niet alle kamers buitenramen hadden, maar wel de meest glanzend gepoetste vloeren van New York – mooie ontmoetingen met Nederlandse correspondenten met standplaats in de plaatsen die de RJV leden bezochten, en met buitenlandse collega’s.

    Wie anders dan Jim moet het zijn gelukt om via omwegen de bureaucratie te omzeilen of tenminste naar zijn hand te zetten in Rusland, China en Cuba. Gelukkig hebben we de beelden nog die de verhalen oproepen van het plezier dat deelnemers aan de reizen en culturele ontmoetingen dichtbij huis hebben gehad. We moeten het verder doen met de waardevolle verhalen en columns die Jim heeft nagelaten. Voor velen zal Jim blijven voortleven.

  4. 4. Eduard Bekker, 2 maart 2019, 19:26

    Toen ik bij Cobouw wegens agressie op de redactie bijna letterlijk via de nooduitgang was vertrokken, zat ik lang zonder werk, omdat elke werkgever waar ik solliciteerde natuurlijk contact opnam met de vorige werkgever, die er op gebrand bleek dat ik niet meer ergens aan de slag zou komen.
    Zo ook bij Nieuwsblad Transport bij mijn sollicitatie. Maar toen de vacature maar open bleef staan, solliciteerde ik opnieuw. Inmiddels was er een nieuwe hoofdredacteur: Jim Postma, die zich nergens wat van aantrok. Dankzij Jim heb ik daar vele jaren met plezier gewerkt.

Villamedia Sluiten

Inloggen

Registreren

Vul onderstaande gegevens in voor exclusieve toegang voor NVJ-leden.