— donderdag 1 oktober 2020, 11:07 | 1 reactie, praat mee

In de ANP-beeldbank is de moslima doorgaans een gesluierde caissière, analyseerde Cigdem Yuksel

Fotograaf Cigdem Yuksel

Wie de zoekterm ‘moslima’ intikt in de beeldbank van ANP, krijgt beelden van gesluierde vrouwen, vaak werkzaam achter de kassa of aan het winkelen op de markt. Een veel te eenzijdig beeld, dat bijdraagt aan de stigmatisering van deze groep vrouwen, concluderen fotograaf Cigdem Yuksel en onderzoeker Ewoud Butter na analyse van 4.482 beelden uit de grootste Nederlandse fotobank, en interviews met fotografen.

Yuksel en Butter deden onderzoek naar de representatie van moslima’s in de ANP beeldbank om om inzicht te krijgen in welke beelden van moslima’s sinds 1995 aan de Nederlandse media zijn aangeboden. Yuksel: ‘Al aan het begin van mijn carrière ontdekte ik dat je als fotograaf macht hebt. De macht om een bepaald beeld neer te zetten van de mensen die je fotografeert. Al jaren valt het mij op dat het beeld van de stille, slecht Nederlands sprekende gesluierde migrantenvrouw een cliché is dat altijd terugkeert in de media.’

Naast dat moslima’s in de beeldbank doorgaans een hoofddoek of niqaab dragen, worden ze ook vaak passief afgebeeld. ‘Ze zijn zelden zichtbaar als burgers die actief bijdragen aan de samenleving, bijvoorbeeld als werknemer, leidinggevende of vrijwilliger’, melden de onderzoekers. ‘Maar ook niet als mensen in hun eigen sociale omgeving, zoals een moeder die haar kind helpt met huiswerk maken of ouders die hun pasgeboren baby knuffelen in het ziekenhuis. Moslima’s die gefotografeerd worden terwijl ze werken zijn opvallend vaak caissière.’

Ook merken de onderzoekers op dat woorden die vaak worden gebruikt als omschrijving bij de foto’s niet overeen komen met wat er feitelijk te zien is, maar refereren aan ‘politiek-maatschappelijke debatten’ zoals ‘inburgering’, ‘integratie’ of ‘allochtoon’.

Yuksel en Butter pleiten daarom onder meer voor meer diversiteit in de beeldbanken. Yuksel presenteert het onderzoek vrijdag 2 oktober, in samenwerking met moslimvrouwen collectief S.P.E.A.K., in Pakhuis de Zwijger. Beeldmakers, fotoredacteuren en mediamakers zullen daar in gesprek gaan over de rol van beeldbanken, fotografen en fotoredacteuren in dit vraagstuk. De presentatie is morgen vanaf 18.30 live te volgen via een livestream op de website van Pakhuis de Zwijger.

Praat mee

1 reactie

Wilmar, 2 oktober 2020, 11:43

Interessant. Dergelijke situaties gelden voor veel soorten stockfotos. Het probleem is dat stockfotografie totaal niet rendabel is voor een fotograaf. En stockbureaus gaan fotografen geen gezond uurtarief geven voor het maken van foto’s in opdracht. Wat dan lopen ze zelf financieel risico. Wil je dit oplossen dan kun je fotografen aan het werk zetten (en betalen). Stockfoto’s zijn gemaakt om zo vaak als mogelijk verkocht te worden. Hoe meer specifieke dingen in een foto, hoe minder een foto verkocht wordt. Ik heb hier een gastblog over geschreven: https://www.photofacts.nl/fotografie/rubriek/stockfotografie/stockfotografie-voor-fotografen-dief-van-eigen-portemonnee.asp

Colofon

Villamedia is een uitgave van Villamedia Uitgeverij BV

Postadres

Villamedia Uitgeverij BV
Postbus 75997
1070 AZ Amsterdam

Bezoekadres

Johannes Vermeerstraat 22
1071 DR Amsterdam

Contact

redactie@villamedia.nl

Redactie (tips?)

Dolf Rogmans
Hoofdredacteur

Marjolein Slats
Adjunct-hoofdredacteur

Linda Nab
Redacteur

Lars Pasveer
Redacteur

Trudy Brandenburg-Van de Ven
Redacteur

Anneke de Bruin
Vormgever

Marc Willemsen
Webontwikkelaar

Vacatures & advertenties

redactie@villamedia.nl

Bereik

Villamedia trekt maandelijks gemiddeld 120.000 unieke bezoekers. De bezoekers genereren momenteel zo’n 800.000 pageviews.

Rechten

Villamedia heeft zich ingespannen om alle rechthebbenden van beelden en teksten te achterhalen. Meen je rechten te kunnen doen gelden, dan kun je je bij ons melden.