— vrijdag 24 januari 2020, 09:00 | 0 reacties, praat mee

Frits van Exter geeft tips bij herpublicatie: Topless in de herhaling

© Paul Ryding

Frits van Exter denkt met je mee over dilemma’s. Dit keer: Moet je rekening houden met ‘andere tijden, andere mores’?

In Nieuwe Revu prijkt een reportage over ‘de wanhopige jacht op de zon’. Verslaggever en fotograaf zijn op pad gestuurd om vast te leggen hoe vakantievierders in eigen land, tussen de buien door, een kleurtje proberen te krijgen.

Het artikel opent met een beeld over twee pagina’s van een jonge vrouw uitgestrekt op een badlaken in een strandtent. Zij is topless en dankzij een korte vakantie in Mallorca al behoorlijk gebruind. ‘Ze kleurt snel maar moet wel regelmatig ingesmeerd worden’, stelt de verslaggever vast. ‘Is dat de reden voor de horde heren om haar heen?’

Er staan zestien foto’s bij het artikel waarop meerdere vrouwen zonder topje. Een Duits ‘mooi meisje met indrukwekkende boezem’ ontbreekt omdat haar familie, volgens de verslaggever, boos verhaal was komen halen toen zij door kreeg dat ze geposeerd had. Ze zei dat ze 16 was, maar volgens een oudere zuster was ze 13.

Staat dat in 2019 in Nieuwe Revu? Ja en nee. Het staat eigenlijk in ‘Oude Revu’, een rubriek waarin artikelen uit het archief opnieuw worden gepubliceerd. ‘Het doel is om een bepaald tijdsbeeld te schetsen waarin de lezer zich herkent’, schrijft de hoofdredacteur.

De strandreportage verscheen oorspronkelijk in de zomer van 1984. En dus nog een keer, 35 jaar later, in facsimile, acht pagina’s inclusief een advertentiepagina voor shag.

De vrouw op de dubbele pagina blijkt geen behoefte te hebben aan het ophalen van dit tijdsbeeld. Zij dient een klacht in wegens schending van haar privacy. Zij was niet alleen goed herkenbaar, haar naam, leeftijd, woonplaats en werkgever staan er ook bij vermeld.

Zij zegt er destijds ook veel last van te hebben gehad. ‘Ze is ermee gepest op ernstige wijze’, schrijft haar belangenbehartiger aan de Raad. ‘Maar de tijd heelt alle wonden…’

Het is de vraag of zij destijds wist waarvoor zij poseerde en haar persoonsgegevens deelde. Beide partijen komen niet op de zitting, zodat daarover ook geen vragen gesteld kunnen worden.  

Uit de stukken blijkt dat de hoofdredacteur de klacht begrijpt en het voor haar ‘ontzettend vervelend vindt’. Hij maakt wel bezwaar tegen haar opmerking dat het ‘in deze tijd’ geen pas geeft om foto’s van topless vrouwen te plaatsen. Het is niet aan haar te bepalen wat in het algemeen kan of niet (meer) kan. Daar hebben we persvrijheid voor.

De Raad onderschrijft dat. Herpublicatie kan niet onzorgvuldig zijn, omdat ‘men’ inmiddels minder enthousiast is over topless zonnen. Maar Nieuwe Revu had zich wel moeten afvragen wat de vrouw op de foto er nu van zou vinden. Een nadere weging van het belang van haar privacy (in digitale tijden) had de redactie ertoe kunnen brengen haar (opnieuw) om toestemming te vragen of haar tenminste te anonimiseren. Dat er inmiddels zoveel tijd is verstreken, is reden temeer.

Frits van Exter is voorzitter van de Raad voor de Journalistiek, maar heeft geen stem in de beoordeling van klachten. Hij verwoordt slechts zijn eigen mening.

Tips bij (her)publicatie
• Informeer mensen die je benadert zo goed mogelijk over je bedoelingen.
• Als je persoonsgegevens vraagt, maak dan duidelijk of ze bestemd zijn voor publicatie.
• Maak altijd een nieuwe afweging van belangen bij hergebruik. Wat toen goed was, hoeft dat voor betrokkene nu niet meer te zijn.
• En wat toen verscholen bleef in een papieren archief, is nu online tot in het oneindige deelbaar en vindbaar.
• Houd daarbij ook rekening met eventuele nabestaanden.
• Bij twijfel, denk dan even aan je moeder of tante aan het strand in 1984.

Praat mee

Colofon

Villamedia is een uitgave van Villamedia Uitgeverij BV

Postadres

Villamedia Uitgeverij BV
Postbus 75997
1070 AZ Amsterdam

Bezoekadres

Johannes Vermeerstraat 22
1071 DR Amsterdam

Contact

redactie@villamedia.nl

Redactie (tips?)

Dolf Rogmans
Hoofdredacteur

Marjolein Slats
Adjunct-hoofdredacteur

Linda Nab
Redacteur

Lars Pasveer
Redacteur

Trudy Brandenburg-Van de Ven
Redacteur

Anneke de Bruin
Vormgever

Marc Willemsen
Webontwikkelaar

Vacatures & advertenties

redactie@villamedia.nl

Bereik

Villamedia trekt maandelijks gemiddeld 120.000 unieke bezoekers. De bezoekers genereren momenteel zo’n 800.000 pageviews.

Rechten

Villamedia heeft zich ingespannen om alle rechthebbenden van beelden en teksten te achterhalen. Meen je rechten te kunnen doen gelden, dan kun je je bij ons melden.