Opinie:  ‘Kijk verder dan werkervaring als je naar starters in de journalistiek zoekt’

Ik heb een journalistiek diploma.

Jarenlang heb ik gestudeerd om de journalist te worden die ik nu ben. Tijdens mijn opleiding werd ik klaargestoomd om het werkveld in te gaan. Ik leerde interviewen, research doen, verhalen maken en werkte toe naar het moment waarop ik eindelijk klaar zou zijn voor de volgende stap: een baan op een redactie. 

Alleen een diploma blijkt vaak niet genoeg. Voor veel startersfuncties wordt alsnog één tot drie jaar werkervaring gevraagd.

Tijdens de studie werd het afgeraden om te werken, zodat je je volledig op je opleiding kon focussen. Je moest het eigenlijk zien als een fulltimebaan. Vanaf het tweede jaar volgde je vakken die een beeld geven van hoe het er in de praktijk aan toegaat.

Je werd dan ook niet meer gezien als een klas, maar als een redactie. Soms was je zelfs in het weekend bezig, omdat je op maandag iets moest pitchen. Ik heb er zelf voor gekozen om wél te werken, maar dan in de horeca. Dat kon ik na vijf uur ‘s middags of in het weekend doen.

Maar goed, ervaring dus.

Ondanks die eis open ik vacatures die mij interessant lijken, van media waar ik mezelf als journalist zie werken. Tot ik weer die ene zin tegenkom die inmiddels in bijna iedere vacature staat: ‘Je hebt ervaring in een soortgelijke functie.’

Ik laat me daar niet direct door tegenhouden. Ik schrijf een motivatiebrief, stuur mijn cv mee en hoop dat ze verder kijken dan de vereiste werkervaring die ik niet heb. Niet veel later krijg ik een reactie: ‘Helaas zit je niet bij de selectie. We geven de voorkeur aan kandidaten met meer ervaring in een vergelijkbare rol.’

Na tien sollicitaties met vrijwel dezelfde uitkomst begon ik me af te vragen: hoe moeten starters eigenlijk werkervaring opdoen als zelfs startersfuncties die ervaring al vragen? Hoe zorg je ervoor dat er verder wordt gekeken dan je cv?

Is het niet juist waardevol om iemand in je team te hebben die nog aan het begin van een carrière staat? Iemand die nieuwsgierig is naar de wereld en naar het vak. Iemand die nieuwe inzichten kan brengen, creatieve invalshoeken heeft en op een andere manier naar dingen kijkt. Iemand die misschien nog niet alles weet, maar wel de motivatie heeft om te leren, zich te ontwikkelen en zich volledig in te zetten.

Hiermee wil ik niet zeggen dat werkervaring niet belangrijk is. Maar ik vraag me af waarom het vaak de belangrijkste factor is. Nieuwsgierigheid is misschien nog wel een belangrijkere eigenschap van een journalist. Durven vragen, creatief zijn, een onderwerp tot op de bodem willen uitzoeken en gemotiveerd zijn om het uiterste uit een productie te halen. Is dat niet waar journalistiek om draait?

Tijdens mijn opleiding werd ik voortdurend voorbereid op het werkveld. Ik liep stage, maakte journalistieke producties en werkte onder deadlines. Uiteraard is dat niet hetzelfde als jarenlang op een redactie werken, maar ik heb in die jaren wel veel geleerd en ervaring opgedaan.

Misschien is het daarom tijd om starters ook echt als starters te zien. Niet als journalisten die eigenlijk al ervaring hadden moeten hebben, maar als jonge professionals die klaar zijn om te beginnen, zich willen ontwikkelen en iets nieuws kunnen toevoegen aan een redactie.

Maar dan moet iemand je daar wel de kans voor geven.