anp banner november

— dinsdag 1 oktober 2013, 15:11 | 3 reacties, praat mee

Onze programma’s bezuinig je niet 1-2-3 weg

‘Natuurlijk mag je het hebben over de taken van de publieke omroep. Je mag het zelfs hebben over het nut van een publieke omroep. Maar het visieloos bezuinigen waar twee kabinetten Rutte zich nu schuldig aan maakt, is onacceptabel', aldus Marc Visch, omroepsecretaris van de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ). Op 9 oktober is de grote actiedag voor de publieke omroep op het Malieveld in Den Haag. En de NVJ ondersteunt deze actiedag van harte.

Er komt een bont gezelschap bijeen op 9 oktober op het Malieveld in Den Haag. De diehard fan van Jan Smit staat schouder aan schouder met de supporter van Argos. Even verderop staat de directeur van RTV Oost gebroederlijk arm in arm met de voorzitter van de Raad van Bestuur van NPO, terwijl hij het mes dat hem door diezelfde Henk Hagoort vorige week nog tussen de schouderbladen werd gestoken er uit probeert te trekken.

Onze programma’s bezuinig je niet 1-2-3 weg. En zo is het! Natuurlijk mag je het hebben over de taken van de publieke omroep. Je mag het zelfs hebben over het nut van een publieke omroep. Maar het visieloos bezuinigen waar twee kabinetten Rutte zich nu schuldig aan maakt, is onacceptabel. De NVJ sprak al na de eerste ronde van 200 miljoen van een exorbitante bezuiniging. En zie wat inmiddels door het toilet is gespoeld. Het Muziekcentrum en de Wereldomroep zijn teruggebracht naar de marge van het omroepbestel. En komend jaar wordt zichtbaar wat de rest van de korting teweeg brengt. Meer herhalingen, meer aankoop en langere looptijden van producties. Slecht voor de kwaliteit en slecht voor de creativiteit. 200 miljoen bezuinigen op onderdelen zonder het hele bestel in ogenschouw te nemen.

Maar het bleef stil in Hilversum. Bang dat de politiek er een tik overheen zou geven en het derde net zou schrappen. En dus dacht politiek Den Haag: als het stil blijft, zal het wel geen pijn doen. Pats, nog eens 100 miljoen er af. Beide besluiten overigens in een laatste kwartiertje van coalitieonderhandelingen genomen.

De NVJ staat volledig achter de acties op 9 oktober. Vreemd eigenlijk, want er zijn voldoende leden die werken voor media die niets maar dan ook niets van de publieke omroep moeten hebben. Dat wil zeggen: het instituut publieke omroep zoals wij dat nu in Nederland kennen. Maar dat zegt niets over nut en noodzaak van een publiek bestel. Dat is namelijk exact wat de NVJ altijd heeft gezegd. Heb het eerst over wát je publiek wilt hebben. Vervolgens heb je het over hoe je dat georganiseerd wilt hebben. En dan volgt de discussie over hoeveel geld willen we daar als samenleving aan besteden.

De discussie over de publieke omroep is al enkele decennia ontspoord. Het gaat over programmatitels die publiek of commercieel zouden zijn. Lingo. Wel of niet? Boer zoekt vrouw. Wel of niet? Jan Smit. Wel of niet? Een onzindiscussie, want niets zo vergankelijk als een programmatitel of format. Wie heeft het nu nog over Coco en de Vliegende Knorrepot, Schipper naast Mathilde, de Sterrenshow of Saint Germain des Prés. Uitermate populaire programma’s in de jaren 50, 60, 70 en 80. Maar wie kent ze nog? Net zo weinig mensen als zich over dertig jaar De Wereld Draait Door, Max Geheugentrainer of Zembla zullen herinneren.

Het is ook een discussie waarbij het blijkbaar gaat over óf publiek, óf commercieel. Sommigen gaan zover door te stellen dat de publieke omroep uitsluitend moet doen wat de commerciële zenders niet willen of kunnen. Terwijl het én én hoort te zijn. De commerciële omroepen moeten maximale vrijheid hebben om te kunnen ondernemen. Maar dat neemt niet weg dat we als maatschappij kunnen bepalen dat wij sommige zaken hoe dan ook gezamenlijk georganiseerd willen hebben. Wij leggen dus als maatschappij geld bijeen om bepaalde taken gezamenlijk te organiseren. Dat kan gaan om onderzoeksjournalistiek, gekleurde duiding vanuit een bepaalde overtuiging, documentaires of zelfs amusement.

Daar moet het dus ook om gaan. Het is niet zo dat de overheid te hulp moet schieten om de regionale journalistiek overeind te houden, omdat de uitgevers het niet meer kunnen bolwerken. Dat doe je omdat je het als samenleving belangrijk vindt dat er onafhankelijke gezamenlijk gefinancierde regiojournalistiek moet zijn. En dan hoop je daarnaast dat de markt ook voldoende aanknopingspunten blijft vinden om óók regiojournalistiek te bedrijven. Het is dus ook niet de vraag of RTL of SBS een business model weet te verzinnen rond onderzoeksjournalistiek om te bepalen of de publieke omroep dergelijke programma’s moet brengen.

Het is dus tijd voor een goed debat. De NVJ zwengelt de discussie aan, en wel op 22 november. Wat vinden wij als samenleving eigenlijk dat wij gezamenlijk (publiek) willen organiseren? Daarna moeten we het hebben over de verschijningsvormen. Print, internet, radio, tv, tijdschrift? Gooi alles maar eens goed op tafel. Ook de vraag wie namens ons allen dan aan de touwtjes mag trekken. Omroepen? Publieke uitgevers? Uiteindelijk volgt namelijk een kostenplaatje. Maar tot deze discussie gevoerd is in november moet het kind niet met het badwater weggegooid worden. De 300 miljoen euro bezuinigen op de publieke omroep is op dit moment verwoestend. Er verdwijnen dingen die nooit meer terug zullen komen.

En dus staat de NVJ ook op 9 oktober op het Haagse Malieveld schouder aan schouder met Jan Smit, Henk Hagoort en alle andere medewerkers en sympathisanten van het publieke erfgoed. En dus staat u er ook.

Marc Visch,
Secretaris omroep NVJ

Bekijk meer van

Praat mee

3 reacties

Paul Disco, 3 oktober 2013, 13:11

Interessant stuk. Wat is de visie van de NVJ dan precies over de publieke omroep? Ik ken die visie van de overheid ook niet, behalve wat losse flodders.

We stoppen met elkaar geld in een pot en dat verdelen we over zaken zoals zorg, onderwijs, defensie, infrastructuur en, inderdaad, informatie en ontspanning via een publieke omroep. Zolang we belasting niet afschaffen en de pot indirect door onszelf (via volksvertegenwoordigers) wordt verdeeld, lijkt mij dat een uitstekend plan. Zo is het ook prima dat als je wil dat het anders moet, je je stem laat horen, zoals de NVJ en de PO nu doen. Bejaarden, zieken en kleine kinderen kunnen dat niet, maar voor journalisten en entertainers lijkt me dat geen probleem.

Maar als we elke euro maar 1x kunnen uitgeven (een hypothese, ik geef het toe), wat is dan het alternatief van bezuinigen als we in 2012 bij elkaar 24 miljard euro meer uitgaven dan er in die pot zat. We lenen als samenleving het verschil, ook al kost dat rente. Die overigens ook uit diezelfde pot betaald moet worden.

De vraag is toch niet alleen wat er overblijft van de publieke omroep, maar ook wat betaal je liever uit de pot: 1 Jan Smit versus een afdeling met verpleegkundigen. Begrijp me goed, ik ben voor een door ons allen gefinancierde omroep, maar wat is de NVJ-visie (en die van de PO zelf) nou precies en hoe past die in wat je redelijkerwijs uit de gezamenlijke pot kunt betalen?

Is oproepen tot een discussie over ‘wát je publiek wilt hebben ...hoe je dat georganiseerd wilt hebben ... hoeveel geld willen we daar als samenleving aan besteden’ niet een teken van zwakte? Er had toch allang een stevige visie kunnen liggen, als de ‘discussie al decennia’ loopt?

Tot slot, ‘Den Haag’ bestaat niet in overdrachtelijke zin. Dat zijn wij. Maar dus ook bejaarden, zieken en kleine kinderen.

Lydia Punt, 5 oktober 2013, 12:09

Al heel veel gelezen en gehoord mbt de ‘rampzalige’ bezuinigingen bij de publieke omroep. Voornamelijk door belanghebbende omroepen en werkers bij, voor en van die omroepen zelf.

Kijkers/luisteraars , die volgens Dhr.Henk Hagoort (van de NPO waar voor de start van dit nieuwe bedrijf, al een publiek vermogen in zit) uitermate serieus genomen worden…

Als dan deze groep zich via diverse wegen , somtijds massaal laat horen mbt klachten en/of opmerkingen over veranderingen in programma’s enz. is er geen verantwoordelijk bestuurslid die er een boodschap aan heeft.

Zie in dit geval slechts de commotie die ontstond na de beslissing om in het radio1Journaal meer muziek ten gehore te gaan brengen.

Dit is slechts EEN voorbeeld van de vele die er zijn.

In geen geval zal ik daarom de 123 petitie tekenen.

Olivier, 17 oktober 2013, 11:42

Zelden zo’n genante vertoning gezien als de actie tegen de voorgenomen bezuinigingen op de PO. De krant mag je nooit gebruiken als actiemiddel, leerde ik altijd als beginnend krantenjournalist. De lezer val je niet met jouw sores lastig. Maar kennelijk is die wijsheid nooit gedebiteerd in Hilversum. Een hele dag heb ik via radio en tv moeten luisteren naar het gejammer van omroepmedewerkers die in koor met bestuurders en vakbondsmensen riepen hoe vreselijk dit allemaal zou zijn. Met als triest dieptepunt Radio 1 waar Jeroen Wielaert schande riep omdat hij en zoveel collega’s hun werk met liefde doen. Alsof bouwvakkers die door de crisis thuis zitten niet met liefde de hamer hanteren? En daar gebruikt ook niemand het liefde-argument. Maar dat terzijde.

Wat me ondanks al dat geklaagd niet duidelijk werd, is wat de kijker en luisteraar dan precies zou gaan missen? Zien we overdag geen Journaal meer? Of stopt Radio 1 na zevenen met verse uitzendingen? Ik heb geen idee. En ik denk de omroepbestuurders ook niet. Het enige dat de EO-baas wist te noemen was een einde aan de Pelgrimcode. Het is kort door de bocht, maar als er geen geld meer zou zijn om een blik bekende BN’ers in het buitenland op pad te sturen; ik kan er niet wakker van liggen.

Ik mis juist enorm een duidelijk standpunt vanuit de NPO. Laat eindelijk een keer zien wat we zouden gaan missen. Dan kan iedereen voor zichzelf bepalen hoe erg dat is. Ik mis ook het besef bij de omroepmedewerkers dat ze een publieke taak vervullen. Waarbij het uiteindelijk ook aan het publiek is te bepalen of ze nog op die dienst zitten te wachten of niet. Leuk is het niet, maar dat is wel all in the game als je bij de (semi) overheid gaat werken.

Colofon

Villamedia is een uitgave van Villamedia Uitgeverij BV

Postadres

Villamedia Uitgeverij BV
Postbus 75997
1070 AZ Amsterdam

Bezoekadres

Johannes Vermeerstraat 22
1071 DR Amsterdam

Contact

redactie@villamedia.nl
020-30 39 750

Redactie (tips?)

Dolf Rogmans
Hoofdredacteur, 020-30 39 751

Marjolein Slats
Adjunct-hoofdredacteur, 020-30 39 752

Linda Nab
Redacteur, 020-30 39 758

Lars Pasveer
Redacteur, 020-30 39 755

Trudy Brandenburg-Van de Ven
Redacteur, 020-30 39 757

Anneke de Bruin
Vormgever, 020-30 39 753

Marc Willemsen
Webontwikkelaar, 020-30 39 754

Vacatures & advertenties

Karen Bais
020-30 39 756

Sofia van Wijk
020-30 39 711

Bereik

Villamedia trekt maandelijks gemiddeld 120.000 unieke bezoekers. De bezoekers genereren momenteel zo’n 800.000 pageviews.

Rechten

Villamedia heeft zich ingespannen om alle rechthebbenden van beelden en teksten te achterhalen. Meen je rechten te kunnen doen gelden, dan kun je je bij ons melden.