foj 2019

— vrijdag 23 maart 2012, 09:29 | 4 reacties, praat mee

Nieuws negeren

Ik zat opgesloten in een appartement met m’n familie in de Alpen. De online verbinding was irritant traag. Toen ik één minuut op NU.nl kon kijken, zag ik tot mijn schrik het bericht over het busongeluk. In een reflex wilde ik tegen mijn reisgenoten zeggen wat er gebeurd was. Ik keek om me heen, zag iedereen vredig een boek lezen en besloot te zwijgen. Ik had geen zin in de machteloosheid die om de hoek komt bij zo’n bericht. En ook niet in de obligate uitwisseling van opmerkingen als ‘erg hé...?’

Het is eigenlijk een luxe als je nieuws kunt negeren. Ik ken mensen die geen kranten lezen of televisie kijken. Bewust. Als journalist kan dat niet. Ik stond het mijzelf ook alleen maar toe omdat ik op vakantie was. Vreemde reden, maar toch wist ik mij met dat argument te overtuigen.

Wat gebeurt er als een medium besluit nieuws te negeren? Dat is lastig te zeggen, want het gebeurt vrijwel nooit. Media rennen achter elkaar aan. Een columnist van NRC Handelsblad klaagde dat de hele wereld een grote Telegraaf geworden lijkt. Een columnist van de Volkskrant constateerde dat media zwelgen omdat de kijkers dat willen. In reactie daarop ontkende een verslaggever van RTL op Twitter bij hoog en laag dat het bij verslaggeving ook gaat om kijkcijfers.

Hou eens op met deze discussie en doe iets. Negeer eens een ongeluk of een misdaad. Of bericht er minimaal over en kijk wat er gebeurt. Volgens de directeur van De Pers deed zijn krant dat met Robert M. Omdat het een eendimensionaal verhaal is. Gewaagd. Cynici zullen zeggen: hij wist zeker al dat De Pers zou verdwijnen. Maar zo’n daad kan ook goed aflopen.

Televisiezender KVUE in Austin, Texas, is in 1996 een experiment begonnen, waarbij pas verslag wordt gedaan van een misdrijf als er voldaan is aan één of meer van vijf geformuleerde criteria, waaronder: Is er een directe dreiging voor de omgeving? Heeft het grote invloed op de gemeenschap? En: Kan berichtgeving leiden tot voorkomen van herhaling in de toekomst?

Resultaat: minder horrorverhalen. Natuurlijk kwamen er brieven van verontwaardigde kijkers die de televisiezender verweten naïef te zijn: ‘criminaliteit bestaat en dus moet je er aandacht aan besteden’. Maar, zij konden mooi terecht bij de concurrent die slim adverteerde met de slogan: ‘brengt uw zender wel ál het nieuws?’

Verslaggevers en presentatoren waren in de war en zeiden: ik ben opgeleid om feiten te presenteren en nu moet ik bepalen of een misdaad iets is voor mijn kijkers? Ondertussen was de directeur van KVUE blij. Want de kijkcijfers stegen. Misschien omdat de meeste kijkers opgelucht waren: mijn zender brengt dit nieuws niet en dus hoef ik het niet tot mij te nemen. Het heeft iets weg van een vakantiegevoel.

.(JavaScript moet ingeschakeld zijn om dit e-mail adres te bekijken) is radio- & tv-presentator en debatleider

Bekijk meer van

Frederique de Jong

Praat mee

4 reacties

J.C. Roodenburg, 22 maart 2012, 16:37

Natuurlijk zijn zware ongelukken en rampen nieuws! Alleen moet men het niet gaan overdrijven. En zeker niet, zoals columnist Youp in NRC schreef,‘riooljournalistiek’ gaan bedrijven. De feiten alleen al zijn verschrikkelijk genoeg.

Roland Vonk, 22 maart 2012, 16:48

Ongelukken en rampen, je kunt ze best melden.
Maar de boel zo uitmelken als nu gebeurt, daarmee ondergraaf je de journalistiek een beetje, vrees ik.
Veel ongelukken en rampen betekenen in groter verband niet zo veel. Ze zeggen vaak niet zo veel over de wereld. Ja, zo af en toe raakt er een bus van het pad, of schiet een gestoorde zijn pistool leeg op een school, maar om daar nou zo veel aandacht aan te besteden?
Op den duur denk je als media-consument: Jezus, nou niet weer over die bus met schoolkinderen hè?
Als dat uitmelken maar lang genoeg aanhoudt, haken lezers, kijkers en luisteraars met meer dan één hersencel af. Dan bedient de journalistiek nog vooral mensen die graag hum emoties laten bespelen.
Je zou voor de grap eens kranten van een jaar oud moeten lezen (zoals ik wel eens doe).
Komt het relativeringsvermogen zeer ten goede.
Dan zie je pas goed wat dat betekent, de waan van de dag.

Carl Peter Yeh, 23 maart 2012, 12:30

Jezus, nou niet weer over die bus met schoolkinderen hè?, schrijft de heer R. Vonk, amper acht dagen na hun verongelukken en met herdenkingen en begrafenissen nog in volle gang. Dan ben je mijns inziens toch wel belast met euvele moed. Vonk meent deel uit te maken van een groter geheel, mensen met meer dan één hersencel die verveeld het hoofd afwenden bij al dat uitmelken van rampen en ongelukken. Welnu, ik ga hem teleurstellen. Hersencellen spelen geen rol; het gaat in dezen om dat wat ons menselijk maakt, om gevoel, om empathie. De mensen die hier geen greintje van bezitten, onder wie kennelijk de heer R. Vonk, zijn gelukkig maar klein in aantal, al zijn ze vaak wel goed zichtbaar. De meesten zitten als seriemoordenaar levenslang opgesloten in gevangenis of gesticht. Anderen, de wellicht minder gevaarlijken, duiken verdwaald op in een brieven- of mailrubriek als deze.

Henk de Jong, 5 april 2012, 00:20

Het uitmelken van dergelijke onderwerpen heeft tot gevolg dat je de verslaggeving gaat mijden. Toen ik op internet las over het ski-ongeluk van Johan Friso, wist ik al: vanavond hoef ik niet naar het NOS-Journaal te kijken, want dat gaat natuurlijk bijna alleen maar hierover. Dat was korte tijd na het niet-doorgaan van de Elfstedentocht, een non-nieuws-item waarvoor datzelfde NOS-Journaal precies een half uur nodig had en waarbij ik na een minuut of vijf alleen nog keek om vast te stellen hoe lang het journaal voor dit onderwerp nodig zou hebben. Zo’n busongeluk - hoe erg ook - biedt al gauw gelegenheid om koffie te gaan zetten of even naar de wc te gaan als het allemaal weer eens veel te lang duurt. En je hoort het toch overal om je heen dat iedereen die tsunami’s van media-aandacht overdreven vindt?

Colofon

Villamedia is een uitgave van Villamedia Uitgeverij BV

Postadres

Villamedia Uitgeverij BV
Postbus 75997
1070 AZ Amsterdam

Bezoekadres

Johannes Vermeerstraat 22
1071 DR Amsterdam

Contact

redactie@villamedia.nl
020-30 39 750

Redactie (tips?)

Dolf Rogmans
Hoofdredacteur, 020-30 39 751

Marjolein Slats
Adjunct-hoofdredacteur, 020-30 39 752

Linda Nab
Redacteur, 020-30 39 758

Lars Pasveer
Redacteur, 020-30 39 755

Trudy Brandenburg-Van de Ven
Redacteur, 020-30 39 757

Anneke de Bruin
Vormgever, 020-30 39 753

Marc Willemsen
Webontwikkelaar, 020-30 39 754

Vacatures & advertenties

Karen Bais
020-30 39 756

Sofia van Wijk
020-30 39 711

Bereik

Villamedia trekt maandelijks gemiddeld 120.000 unieke bezoekers. De bezoekers genereren momenteel zo’n 800.000 pageviews.

Rechten

Villamedia heeft zich ingespannen om alle rechthebbenden van beelden en teksten te achterhalen. Meen je rechten te kunnen doen gelden, dan kun je je bij ons melden.