website over journalistiek

x

Villamedia heeft een app

 

Lokale bobo’s, maak borst maar nat!

M Robles — Geplaatst in lokale journalistiek op woensdag 8 december 2010, 21:27

Opinie

De Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ) heeft recent de Werkgroep Lokale ‘Uitzoekjournalistiek’ in het leven geroepen. Het wordt tijd dat plaatselijke ‘spitters’ even krachtig getraind en ondersteund worden als collega’s bij grotere media, vinden VVOJ-werkgroepleden
Esdor van Elten en Michel Robles.

De sneeuwbal begon voor Sergio Boutkan en zijn collega Arnold van der Heijden († 2008) te rollen in 2006. Bij de gemeenteraadsverkiezingen in het Brabantse Zeeland bleek één raadslid in de wijk waar hij zelf de stemmachine bediende, opmerkelijk veel voorkeurstemmen te hebben gekregen. Andere media slikten de uitslag braaf, maar Van der Heijden en Boutkan van nieuwsblad Arena begonnen te spitten. De rest is geschiedenis. Raadslid veroordeeld voor stembusfraude, maar belangrijker: de landelijk gebruikte, fraudegevoelige stemmachines zijn afgeschaft.
Soms wordt lokale berichtgeving ineens trendzettend. Voor plaatselijke journalisten zijn dat bitterzoete momenten: euforie gemengd met gekwetste trots. Want hoe vaak zijn ze niet door collega’s bij grotere media als ‘sufferdjes’ weggezet?
Met stijgende irritatie heeft de VVOJ de afgelopen jaren die spiraal aanschouwd tussen miskenning en zelfonderschatting. Geen geld, geen tijd, geen vaardigheden, angst voor weglopende adverteerders – dat moet anders, vinden wij. We hebben besloten ons gewicht in de strijd te werpen. Meer diepgang bij journalistiek onderzoek is onze doelstelling: overal, dus ook lokaal. De dorpsverslaggever hoort een volwaardige onderzoekspartner te zijn.
Tuurlijk, veel lokale omroepen beperken zich tot plaatjes draaien. Of medewerkers zijn onbetaald vrijetijdsjournalist. Welzeker, het gemiddelde nieuwsblad lijdt aan chronisch redactioneel ruimtegebrek. De berichtgeving is oppervlakkig, redacteuren en hongerlonende freelancers krijgen nauwelijks ambitie of onderzoeksvaardigheden aangereikt. Maar er zijn uitzonderingen. En belangrijker: op gemeenteniveau worden gouden journalistieke kansen gemist. Juist op dit moment horen lokale en regionale media van eminent belang te zijn. Immers, regionale krantenbedrijven hebben en masse hun basis – dorp, wijk en stad – de rug toegekeerd en goed ingevoerde dorpscorrespondenten afgedankt.
Wie vertelt de burger nog wat zijn wethouder of dijkgraaf ervan bakt? Of waar lokale blunders hun werkelijke oorsprong vinden? Regionale omroepen doen hun best, soms in samenwerking met vasthoudende krantenredacteuren. Maar overal zijn menskracht en middelen afgeknepen.
Oplettende lokale media kunnen het gat helpen dichten. Niemand weet méér van de notaris, dan zij. Niemand heeft een nauwere band met zijn publiek dan de crossmediale lokale omroep of de nieuwsbladredactie die midden tussen zijn achterban bivakkeert. Goede stadsredacties vormen een actief bindende factor in de gemeenschap, en zitten goed beschouwd in een droompositie: doelgroepgericht community journalism lijkt de nieuwe toverformule nu brede publieksmedia hun aanhang zien weglopen.
Gebrek aan ambitie? Welnee. De Organisatie van Lokale Omroepen (OLON) organiseerde recent een cursus onderzoeksjournalistiek. Ziehier een greep uit tientallen pittige onderwerpen die de cursisten zouden willen uitzoeken – als er maar geld, ruimte, enzovoort was: het buitenlandervijandige deurbeleid van Groningse horeca-ondernemers, hoe in één stad een kapper en elders een boer van gemeentewege zijn weggepest,hoe megastallen in Noord-Limburg worden doorgedrukt en waarom worden gemeentelijke sportsubsidies grotendeels aan één club besteed?
Ook de redactie van het VVOJ-Jaarboek Onderzoeksjournalistiek heeft heel wat dóórgravende stadsjournalistiek zien langskomen. Die Nijmeegse Stadskrant, die middels fietsen labelen bij het NS-station ontdekte dat de gemeente te vaak fietsen als ‘zwerffiets’ weghaalde. Allesoverutrecht.nl, dat burgemeester Wolfsens censuur omzeilde inzake discutabele woonkostenvergoedingen. Of Omroep West, genomineerd voor de Loep 2010 vanwege onthulling van de Sterigenics gifaffaire (Zoetermeer).
Vandaar dat we onlangs binnen de VVOJ een werkgroep Lokale Uitzoekjournalistiek hebben opgericht. Uitzoekjournalistiek? Ja: ‘onderzoekjournalistiek’ schrikt nogal eens af. Het wordt geassocieerd met ingewikkeld en riskant muckraking. Wij willen juist nieuw perspectief bieden: onthullen prachtig, maar ook een fraai stukje geschiedenis is nauwkeurig uitzoekwerk waard. Wat gaan we doen? Allereerst: precieze behoeften peilen en trainingen organiseren: dorpstwitter, doortrapt googlen, archiefgraven, lokaal Wobben: noem maar op. Ook belangenbehartiging zullen we niet schuwen. Alles in samenwerking met iedereen in Vlaanderen en Nederland die hierin iets betekenen kan. Dames en heren lokale bobo’s, maak de borst maar nat!

MICHEL ROBLES IS INITIATIEFNEMER VAN DE VVOJ-WERKGROEP LOKALE UITZOEKJOURNALISTIEK. ESDOR VAN ELTEN WERKT ONDER MEER VOOR LOKALE MEDIA. ZIJ SCHRIJVEN OP PERSOONLIJKE TITEL.

2 reacties

Om te reageren moet je een Villamedia Account hebben en moet je eerst ingelogd zijn.

  1. 1. J.C. Roodenburg, 9 december 2010, 16:22

    Helemaal mee eens. De volgende fase moet worden dat de gratis huis-aan-huis-kranten ook eens nadenken over wat diepgravender journalistiek dan alleen pulp en onzinnige informatie te bieden. Omdat zij uitsluitend ‘advertentiefuiken’ zijn verdwijnen ze vaak ongezien bij het oud papier. Dat de adverteerder dat niet door heeft, begrijp ik niet. Waarschijnlijk denkt hij voor een dubbeltje op de eerste rij te zitten.

  2. 2. Herman van Voorthuizen, 10 december 2010, 17:17

    @J.C. Roodenbrug

    Het probleem van het maken van huis-aan-huis-kranten is a. het gebrek aan niet-gesponsord geld (geen abonnementen) en b. geen gekwalificeerde correspondenten. Met name in dorpen is dat een ramp. Ik maakte mee dat een correspondent van kabelkrant KIJK destijds een ongeval in het Gelderse Lathum, waarbij vier dodelijke slachtoffers te betreuren waren, niet meldde. Hij stond er bij en keek er naar maar vond het te zielig voor de kijkers…

    Ook spelen de doprsfanfares en -harmonieorkesten volgens lokale correspondenten immer de sterretjes van de hemel. Wat te denken van de lokale toneelvereniging met de bakker en de slager als lid? Je schrijft toch niet (opbouwend) kritisch over je buurman?

    Uit ervaring weet ik dat een huis-aan-huisblad pas serieus genomen wordt wanneer er journalisten bij betrokken worden. Ik ben het oneens met uw mening dat HH-bladen ongezien samen met de folders worden weggegooid. Het ‘nieuws’ om de hoek telt wel degelijk voor veel mensen. Echter, het nieuws van de straat rapen komt niet of zelden meer voor. Maar dat geldt helaas ook voor de dagbladen.

    Spijtig genoeg worden steeds meer HH-bladen opgekocht die op hun beurt ook weer van eigenaar veranderen (met name Wegener is er ‘goed’ in). En zo worden de suffertjes echt domme uitgaven omdat er louter persberichten in worden overgenomen als zijnde nieuws. Tja.

Villamedia Sluiten

Inloggen

Registreren

Vul onderstaande gegevens in voor exclusieve toegang voor NVJ-leden.