De Taliban aan de telefoon

Ik heb veel mensen gesproken. Op de markt, in winkeltjes, op een school. Wat mij vooral opvalt is dat er veel paranoia is. Vooral onder die Afghanen die zich inzetten voor een beter Uruzgan: lokale medewerkers van hulporganisaties, politie, bouwvakkers. Dat komt mede door de mobiele telefoon.

Want de Taliban bellen. Een hulporganisatie kreeg een paar maanden geleden een telefoontje: “Je hebt zeven dagen om de compound te ontruimen. Anders doen wij het.” De organisatie zit er nog. Met bewakers.

Ik kreeg al gauw boze blikken. Van mannen met dikke baarden. Ik heb hen aangesproken. Toen ontdooide de boel een beetje. “De NAVO denkt dat wij van de Taliban zijn. Omdat wij deze baarden hebben. Maar die heeft iedereen hier toch?” Ze stonden meer vijandig tegenover de buitenlandse soldaten, dan tegenover de Taliban. “Dat zijn ook gewoon Afghanen.”

Ik vraag mij bij elk interview af of er niet ook veel voor de buhne wordt geroepen. Juist omdat mensen bang zijn dat de Taliban meeluistert/kijkt. Maar vooral de onvrede over collateral damage, de burgerslachtoffers, hoor ik ook steeds in een wat veiliger interview-setting dan op straat.

Mensen die vinden dat hun leven beter is geworden door de komst van de Navo zijn er ook. Die geloven dat als de NAVO vertrekt, voordat er een sterk Afghaans leger is, de Taliban meteen weer voor hun neus staan.

“s Avonds toen mijn tolk weer thuis was, ging zijn telefoon. De Taliban aan de lijn, vanuit een plaatsje 5 kilometer verderop. “Die man met wie je werkt, is dat een journalist of een spion?” Mijn tolk was een dag later nog steeds verbaasd toen hij het mij vertelde. “Dat hebben ze snel uitgezocht. Ze hebben hier dus in de stad mensen staan.” “Heeft de Taliban je bedreigd? Vroeg ik bezorgd. “Nee, ze wilden weten wat jij besprak met al die mensen. Toen heb ik verteld dat je geinteresseerd bent in wat de Afghanen zelf vinden van de situatie in Uruzgan.” “En toen?” “Toen niks. De stem zei: “ok” en hing weer op.”