— dinsdag 20 augustus 2024 08:39 | 0 reacties , praat mee

Beladen oorlogsarchief over ‘foute Nederlanders’ stapsgewijs online

Beladen oorlogsarchief over ‘foute Nederlanders’ stapsgewijs online
Een deel van het archief van het NIOD, het Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies - © Marlies Wessels

Volgend jaar wordt het archief met een half miljoen dossiers van 'foute Nederlanders', die werden verdacht van collaboratie met de Duitse bezetter tijdens de Tweede Wereldoorlog, openbaar. Omdat daar echter nog behoorlijk wat gevoeligheden liggen wordt het proces van openbaarmaking aangepast, blijkt uit een nieuw plan van het Nationaal Archief, waar Trouw over schrijft. Laatste wijziging: 20 augustus 2024, 08:39

Het deel dat openbaar gaat worden is het Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR). De papieren dossiers worden sowieso openbaar, dat moet volgens de Archiefwet. Maar het archief gaat de dossiers voorzichtiger en langzamer digitaliseren, omdat dit bij nabestaanden van collaborateurs erg gevoelig ligt.

Het proces van openbaarmaking is aangepast na onderzoeken, discussie en gesprekken met belangenorganisaties, juridische en ethische afwegingen, blijkt uit het plan (.pdf). “Kern van de beslissing is de afweging tussen het maatschappelijk belang van openbaarmaking en online beschikbaar stellen van informatie voor de burger (het recht op informatie) enerzijds,
en de impact op nabestaanden die mogelijk in het archief worden genoemd anderzijds.”

Stappen in proces
In januari 2025 wordt een eerste deel online geplaatst dat als minder beladen wordt bestempeld. Het betreft dossiers van zaken die ook daadwerkelijk door een bijzonder gerechtshof of tribunaal zijn behandeld en waarvan de uitspraken vaak bekend zijn of zelfs online te vinden is (zoals bijvoorbeeld via Delpher) of bekend uit de literatuur, omdat binnen deze gremia misdrijven zijn behandeld. Pas later in het voorjaar 2025 zal een volgende partij scans online worden geplaatst.

Verder is het plan voldoende context te geven in de online documenten. Ook wordt de data in de eerste periode niet als open data aangeboden en is het derhalve niet downloadbaar. Daarnaast wordt er een no-index geplaatst: de eerste periode is het archief nog niet door Google en andere grote zoekmachines doorzoekbaar.

Pas na de eerste periode, zal er stap voor stap worden gewerkt richting open data. Dit gaat samen met de uiteindelijke volledige beschikbaarheid van alle scans in 2027. Meer bij Trouw

NVJ LID 26-05

Tip de redactie

Logo Publeaks Wil je Villamedia tippen, maar is dat te gevoelig voor een gewone mail? Villamedia is aangesloten bij Publeaks, het platform waarmee je veilig en volledig anoniem materiaal met de redactie kunt delen: publeaks.nl/villamedia

Praat mee