AI-Media Journaal: AI inzetten? Dit zijn de do’s & don’ts volgens ons publiek

LEES HIER DE AI-MEDIA JOURNAAL NIEUWSBRIEF EN ABONNEER JE GRATIS

Ruim anderhalf jaar na de lancering van ChatGPT wordt er steeds meer onderzoek gedaan naar AI-tools in de journalistiek. Waar zit het publiek wel en niet op te wachten? En wat doen je collega-journalisten precies? Ik licht de belangrijkste inzichten uit drie recente onderzoeken uit. Goed nieuws: wij journalisten worden echt niet overbodig.

Human in the loop
Terwijl mediabedrijven AI steeds meer omarmen, voelt het publiek zich daar lang niet altijd comfortabel bij, blijkt uit Reuters Institute Digital News Report. In de 28 landen die deelnamen aan de enquête, voelt een minderheid (36%) zich prettig bij het idee dat journalisten nieuwsitems maken met behulp van AI. Een nog kleiner deel (19%) voelt zich comfortabel bij nieuws dat voornamelijk door AI gemaakt is, waarbij journalisten alleen een controlerende rol spelen.
       
Ook interessant:
1. Minder ongemak is er bij de inzet van tools als redactionele hulp, zoals bij vertaling of transcriptie.
2. AI-gebruik leidt bij sommige nieuwsonderwerpen (bijvoorbeeld politiek) tot meer weerstand dan bij andere (bijvoorbeeld sport). De reden: de verwachte schade als er een fout gemaakt wordt.
3. Opvallend is dat mensen positiever tegenover AI-gebruik staan naarmate ze er meer vanaf weten. En wie het nieuws in het algemeen meer vertrouwt, gaat er ook vaker vanuit dat journalisten AI op een goede manier gebruiken.

Eén ding staat als een paal boven water: het publiek vindt dat er aan journalistiek altijd een mens te pas moet komen (het human in the loop principe). Reuters concludeert: “Het publiek is zeer ambivalent over AI-gebruik, wat betekent dat media voorzichtig moeten zijn waar en hoe ze de technologie inzetten. Get things wrong, and trust can easily get lost”.

Benieuwd naar meer details? Chris Moran (Head of Editorial Innovation bij The Guardian) maakte een Chatbot die je vragen beantwoordt over het rapport. Dat scheelt je al snel 168 pagina’s door ploeteren. Moran plaatst daarbij wel een kanttekening: “Dubbelcheck altijd de originele bron.”

AI om trailers te personaliseren? Ja! Avatars als nieuwslezer? Liever niet
Ook de BBC dook uitgebreid in de visie van het publiek op generatieve AI. Interessant is dat de omroep uitzocht wat gebruikers vinden van AI-gebruik voor verschillende tekst-, video-, en audiovormen. Om trailers te personaliseren of artikelen voor te lezen? Prima plan. Om nieuwslezers in beeld te vervangen of muziek te componeren? Denk daar maar twee keer over na.

Drenthe doet mee
Wat het publiek een goed idee vindt: geschreven artikelen met AI omzetten naar audio, aldus het BBC-onderzoek. Slim dus van RTV Drenthe om een AI-stem de nieuwsbulletins te laten voorlezen. Het bulletin zal vanaf 9 juli vier keer per week te horen zijn. Na de zomer is het tijd voor een evaluatie, laat eindredacteur Martin van der Veen weten.

Deepfakes
We horen het vaak: zorgen over deepfakes tijdens het grote verkiezingsjaar, waarin de helft van de wereldbevolking naar de stembus gaat. Maar hoe groot is het probleem nu echt? Wired houdt sinds eind mei alle deepfakes bij op een interactieve wereldkaart.