‘Slimmeriken kiezen light’
Stagiairs in de journalistiek blijven weg bij ‘serieuze’ media en kiezen steeds vaker voor ‘lichte’ journalistiek. In het artikel ‘Uit de gunst van de stagiair’ (DJ nr. 19, 21.11.08) klagen de grote media van weleer over een gebrek aan vaardig stagepersoneel. Jarenlang hoefden zij zich over goedkope werkkrachten geen zorgen te maken: de stagiairs stonden te drommen voor de poorten, om vervolgens drie maanden lang op muffe redactieburelen de telefoon te mogen opnemen. Nu komt aan het licht dat veel jonge journalisten Hart van Nederland prefereren boven Netwerk, een ontwikkeling die de hoge journalistieke heren ongelovig van hun ergonomische bureaustoelen doet lazeren.
Maar blijkbaar zijn ze nog niet hard genoeg gevallen. Je zou minstens verwachten dat ze zich achter de stoffige oren gingen krabben, aangezien stagiaires blijkbaar liever twintig reportages maken bij een regionale zender dan anderhalf bij een landelijke actualiteitenrubriek. Maar helaas, de hand gaat nog lang niet richting eigen boezem. Er is namelijk niets mis met de serieuze media, er schort iets aan het keuzepatroon van de stagiair, aldus afgevaardigden van de Geassocieerde Pers Diensten (GPD) en Netwerk. Het jonge grut zou uit het oog verliezen waar het daadwerkelijk om gaat in de journalistiek: nieuws vergaren en tegels lichten.
Onzin. Er worden massa’s tegels getild, maar in hele andere sectoren van de journalistiek. Het is voor jonge journalisten nu eenmaal veel verstandiger hun carrière te beginnen in een segment dat goed loopt. Terwijl kranten steeds minder lezers trekken, gaat het weblogs en infotainmentrubrieken voor de wind. Producten waar de heren van de oude garde op neerkijken, en waarvan zij verwachten dat de jonge schrijver of tv-maker zijn neus er ook liever niet laat zien. Maar tijden veranderen en het taboe op light journalistiek is vrijwel verdwenen. Slimmeriken kiezen voor instappen in een groeimarkt: de glossy’s, entertainmentprogramma’s, lichte nieuwsrubrieken, webmagazines en vrouwenbladen.
Een andere belangrijke factor is werkgelegenheid. Die is er in de serieuze hoek namelijk nauwelijks voor de nieuwe aanwas. Bij de actualiteitenprogramma’s van de publieke omroep moet altijd worden bezuinigd, bij NOS/Den Haag Vandaag mag je de deur niet eens door zonder eerst tien jaar te hebben geploeterd in Hilversum en bij de noodlijdende krant gaan de mensen die als laatste zijn aangenomen er als eerste uit. In de commerciële hoek is meer geld om werknemers aan te nemen en, misschien nog wel belangrijker, minder dédain ten opzichte van het enthousiasme waarmee de jonge journalist over de redactie raast.
Ze zitten er al decennia vastgelijmd, maar het is hoog tijd dat de ‘serieuze media’, zoals ze zichzelf graag omschrijven, uit hun ivoren toren klimmen. We willen heus aan de slag bij een prachtig gemaakt programma als Netwerk. Maar laat ons dan ook echt iets doen, naast koffie halen, de telefoon opnemen en onderdanig ja-knikken in de maandag ochtendvergadering. Het mag dan vloeken in de journalistieke kerk zijn, maar liever gewaardeerd bij Libelle dan afgeblaft bij Netwerk.
Mari Meyer en Sander Knura
School voor Journalistiek, Utrecht
Deze bijdrage verscheen eerder in het onafhankelijke opinieblad ‘WhiteBoard’ van de School voor Journalistiek.
Praat mee
5 reacties
Ben, 17 december 2008, 22:54
Ik heb indertijd stage gelopen bij het serieuze medium ANP en ik voelde me daar zeker meer dan de koffiehaler. Dat is ook een kwestie van (gedoseerde) assertiviteit. “Maar mijnheer, ik kom hier om iets te leren, en koffie zetten kan ik al”, is een zin die stagiairs in spe moeten koesteren.
John D, 18 december 2008, 13:49
het komt helemaal goed met de nieuwe generatie studenten. En ...dinosaurussen zijn uiteindelijk ook uitgestorven
Petra Kruijt, 18 december 2008, 15:28
Toch geloof ik niet dat studenten massaal wegblijven bij media van de oude stempel. Die hebben nog steeds ‘naam en faam’, hoewel dat inderdaad minder wordt. Uiteindelijk gaat elke student naar de stageplaats die bij hem of haar past. En als dat betekent dat een bepaalde plek een periode niet gevuld is, is dat niet anders. Je kunt er niet vanuit gaan dat je altijd een spotgoedkope arbeidskracht in huis hebt. (Of doen ze het werkelijk omdat ze het leuk vinden jonge mensen iets te leren?)
Oja: slimmeriken is met één k. Gisteren nog bij het Groot Dictee. ;-)
Olivier, 18 december 2008, 16:07
Hoe goed ik de gevoelens ook begrijp, de schrijvers zitten er volgens mij toch een beetje naast met hun lithanie. Ja, er is erg weinig werk bij de kwaliteitsmedia. Als het je dus op een baankans is te doen, kan ik me voorstellen dat je light kiest. Aan de andere kant, een stage bij een grote krant of tv-zender staat niet verkeerd op je cv en je kan altijd van zwaar naar licht.
Verder is het volgens mij ook aan de stagiaires zelf om te bewijzen dat ze echt iets kunnen. Het valt mij op dat de dat stags die wij de afgelopen jaren voor driekwart echt brandhout waren. Mensen die nog geen nieuwsbericht kunnen tikken, liever achter een bureau blijven zitten dan op pad te gaan en zelden op eigen ideeën vallen te betrappen. Dan maak je het volgens mij ook nogal lastig om een goede stage te lopen.
Dus stagiaires; kom gewoon naar die ivoren torens en begin te schudden! Overigens; wat zijn de auteurs van dit stuk? Docenten? Leerlingen???
Astrid Maria, 18 december 2008, 17:30
In het Journalist-artikel werd de uitspraak gedaan, dat ‘mensen geen tegels meer zouden willen lichten.’ Ik zou willen suggereren dat mensen wellicht juist een groeiende behoefte hebben om tegels te léggen. Dat was in elk geval destijds, tien jaar geleden, ook mijn overweging om voor bladen te gaan werken en geen pogingen te doen bij de krant & co. Samenvattend: ook wat mij betreft, zijn de gedane uitlatingen in het artikel te gemakkelijk.