Afstudeerprijs Villamedia 2019

— donderdag 10 februari 2011, 11:50 | 6 reacties, praat mee

Schaf het redactioneel af!

Ik heb het eigenlijk nooit kunnen plaatsen. Het doet me denken aan vervlogen tijden, zonder de romantiek dan. Eigenlijk is het een wonder dat het de decennia stiekem heeft overleefd: het niet ondertekende hoofdredactioneel, ook wel ‘het commentaar’. Waarom?

Misschien was het redactioneel zo belangrijk dat iedereen er omheen keek. Of was dat kleine tekstje op ‘pagina zoveel’ de moeite niet meer om je druk over te maken. Het commentaar bestaat dus nog. En het is een belangrijk symbool voor een steeds meer prangende vraag: heeft een krant of tijdschrift een mening?

Ik denk dat er nog weinig lezers en journalisten die zo’n vraag serieus met ja beantwoorden. Natuurlijk, het papier heeft een richting, een smaak en een doelgroep. Het herbergt hoofdredacteuren, journalisten en columnisten die wat van de wereld vinden. Maar als je blijft volhouden dat het hun medium zelf een scherpe opinie heeft, kom je direct in de problemen. Kunnen journalisten het persoonlijk oneens zijn met het commentaar van hun eigen medium? En leden van de hoofdredactie? De anonimiteit van het redactioneel komt me bovendien wat potsierlijk voor,  alsof je een mening tot waarheid verheft door het van alle persoonlijkheid te strippen.

Maar het allerbelangrijkste: zit het publiek er nog op te wachten te worden toegesproken door een prominente vertegenwoordiger van hun zuil?

Onze klanten lezen een krant om de feiten te leren kennen, en abonneren zich op een anonieme massa van laboranten, die in de reageerbuisjes van de werkelijkheid roeren.
Daarnaast wil de lezer in het brein van de favoriete commentatoren te kijken. Figuren met wie ze in hun hoofd een beetje discussiëren, als een eigenwijze vriend die nooit langskomt.

Ik denk dat de persoonlijkheid van de journalist de komende jaren alleen maar belangrijker zal worden. Dat roept angstbeelden op van columnisme, maar dat hoeft helemaal niet zo te zijn. Anchorman en anchorwomen zullen hun feiten en meningen vermengen in nieuwe spannende combinaties. Ze inspireren en brengen je in contact met nieuwe mensen en nieuwe werelden. Ze bouwen zo een eigen publiek op, en kranten en omroepen zijn in dat geval slechts de concertpromotor en salarisadministratie. Sterker nog, met 50.000 Twittervolgers voor Wilfried de Jong kan hij zijn eigen aspirant-omroep beginnen.

Het hoofdredactioneel is vervolgens de meest idiote combinatie van deze twee gezichten van de journalistiek. Het combineert de saaiheid van feiten zonder bronnen met het gebrek aan karakter van een gezichtloze opinie. Het vertelt het publiek wat ze moeten denken, zonder zelf deel van een leuk gesprek te worden. En als ze dan het onderwerp van discussie worden, blijft alleen de nasmaak van de anonieme lafheid over.

Bekijk meer van

Praat mee

6 reacties

Elmar Veerman, 10 februari 2011, 16:38

De Volkskrant heeft net namen geïntroduceerd bij het ‘Commentaar’, en ik merk dat ik het nu niet meer automatisch oversla. Als lezer vind ik columns van journalisten namelijk wel prettig leesvoer, en dat wordt het ‘Commentaar’ door zo’n naam wel zo ongeveer. Het is nu commentaar van een individu, niet DE mening van DE krant. Het dagelijkse blog van de (hoofd)redactie, maar dan op papier. Niks mis mee, toch? Behalve dat reageren op papier lastig is, misschien. Maar helemaal afschaffen, nee, niet doen.

Erikvh, 10 februari 2011, 17:06

Op naam reageren door een lid van de hoofdredactie, daar is inderdaad niks mis mee. Maar het commentaar als officiele stem van een mediu, daar gaat het om.

Elmar Veerman, 10 februari 2011, 18:23

Dus in jouw ogen heeft de VK het redactioneel dus feitelijk afgeschaft, simpelweg door onder elk stukje een naam te zetten? Grappig. Maar ik ben het er wel mee eens.

Erikvh, 10 februari 2011, 21:04

Inderdaad!

Rik Sanders, 10 februari 2011, 22:56

Ik vind het eigenlijk wel wat hebben, zo’n anoniem commentaar van de hoofdredactie. Een krantoverstijgend, afgewogen oordeel op actuele zaken. Misschien wat saai, maar het geeft een krant ook meer uitstraling. Ik zit niet zo te wachten op al die wijsneuzerige meninkjes van individuele journalisten met naam en toenaam, zoals De Volkskrant bijvoorbeeld is gaan doen. Vaak ontberen dit soort bijdragen autoriteit.

Dick Bosscher, 11 februari 2011, 09:58

Het hoofdredactioneel commentaar is bij veel kranten het resultaat van een discussie tussen redacteuren. Daardoor bevat het nuanceringen en ontstijgt het de aard van de column, die eenzijdig van toon en inhoud mag zijn. Bovendien krijg je zo een goed beeld van de gemiddelde opinie op de redactie en niet alleen van de individuele redacteur.
Tenminste, als het goed is en het overleg niet ontaardt in slaapverwekkende enerzijds-anderzijds commentaren.

Colofon

Villamedia is een uitgave van Villamedia Uitgeverij BV

Postadres

Villamedia Uitgeverij BV
Postbus 75997
1070 AZ Amsterdam

Bezoekadres

Johannes Vermeerstraat 22
1071 DR Amsterdam

Contact

redactie@villamedia.nl
020-30 39 750

Redactie (tips?)

Dolf Rogmans
Hoofdredacteur, 020-30 39 751

Marjolein Slats
Adjunct-hoofdredacteur, 020-30 39 752

Linda Nab
Redacteur, 020-30 39 758

Lars Pasveer
Redacteur, 020-30 39 755

Trudy Brandenburg-Van de Ven
Redacteur, 020-30 39 757

Anneke de Bruin
Vormgever, 020-30 39 753

Marc Willemsen
Webontwikkelaar, 020-30 39 754

Vacatures & advertenties

Karen Bais
020-30 39 756

Sofia van Wijk
020-30 39 711

Bereik

Villamedia trekt maandelijks gemiddeld 120.000 unieke bezoekers. De bezoekers genereren momenteel zo’n 800.000 pageviews.

Rechten

Villamedia heeft zich ingespannen om alle rechthebbenden van beelden en teksten te achterhalen. Meen je rechten te kunnen doen gelden, dan kun je je bij ons melden.