Recensie van ‘De stem van mijn vader - het wonderlijke leven van Philip Bloemendal’

De omschrijving ‘metalig, met onberispelijke dictie en opmerkelijk dynamische ritmiek in zijn zinnen’ – van de auteur zelf - komt naar mijn idee het dichtst in de buurt.

De stem van Bloemendal (1918-1999) werd beroemd door zijn commentaren bij de Polygoonjournaals in de bioscopen, dat vroeger steevast voorafging aan de hoofdfilm.

De journaals vormden in de jaren voordat de televisie vaste voet aan de grond kreeg een belangrijke informatiebron. Ter illustratie: in 1951 werden in Nederland 75 miljoen (!) bioscoopkaartjes verkocht.

Philip Bloemendal is vooral bekend van zijn stem, maar hij was van 1946 tot 1986 ook als hoofdredacteur, commentator en directeur verbonden aan Polygoon. De naoorlogse jaren vormden de hoogtijdagen. Absoluut hoogtepunt is het filmverslag van de Watersnoodramp in 1953.

Zeven filmploegen
Bloemendal had de ochtend na de dijkdoorbraak direct zeven filmploegen, ‘die alle bestonden uit een chauffeur, een of twee operateurs en een belichter’, naar strategische plekken in het bedreigde gebied gestuurd. Er werden drie reportages geproduceerd die de wereld over gaan. De schokkende beelden, met daaronder Philips emotionele commentaar, dragen bij tot snelle nationale en internationale hulpacties.

Wanneer in de loop van de jaren 50 en 60 de opmars van de televisie begint gaat Polygoon niet de concurrentie aan met de tv-journaals, maar berust in zijn rol als brenger van luchtig doch onderhoudend nieuws, in feite de voorloper van infotainment. De schrijver betitelt het filmjournaal in die periode als ‘één aaneengesloten etalering van Nederlandse saamhorigheid, trots, gezelligheid en humor. Kritische vragen en kritische (politieke) analyse ontbreken grotendeels.’

Behalve de beschrijving van de onstuitbare opmars van Polygoon, en de latere kentering, duikt de auteur diep in het leven van zijn vader, die een notoir schuinsmarcheerder was. Dat begon al bij zijn eerste baantje als nieuwslezer van Radio Omroep Herrijzend Nederland, die hem zo graag wilde hebben dat hij s’avonds om zes uur - na zijn reguliere werk - werd opgehaald in Amsterdam door een auto met chauffeur.

Aan hem vroeg Bloemendal uit te kijken naar knappe liftsters, waarvoor vervolgens werd gestopt. Hij deed op die manier veel ‘scharrels’ op, en dat patroon zette zich voort in zijn verdere loopbaan. Tot zijn vrouw er genoeg van kreeg en van hem scheidde. ‘Een verdrietig einde van de relatie’, concludeert zoon Robert.