Silke Ham — donderdag 30 april 2026 16:11 | 0 reacties , praat mee

Journalist Andrzej Poczobut vrijgelaten na vijf jaar in strafkolonie Wit-Rusland

De Pools-Wit-Rusissche journalist Andrzej Poczobut is na vijf jaar gevangenschap in een strafkolonie in Wit-Rusland vrijgelaten, meldt de Guardian. Poczobut belandde in 2021 in gevangenschap. Zijn proces werd wereldwijd gezien als een poging om critici van het autoritaire regime van Alexander Lukashenko de mond te snoeren. De VS bemiddelde in de gevangenenruil tussen Polen en Wit-Rusland. Laatste wijziging: 30 april 2026, 16:14

Wit-Rusland gebruikte de ruil, net als in 2025, als diplomatiek onderhandelingsmiddel om de door de VS opgelegde sancties te verlichten. Hoewel er nu nog ruim 800 gevangenen vastzitten, laat de Amerikaanse gezant in Wit-Rusland John Coale aan Reuters weten binnenkort meer vrijlatingen te verwachten.

Poczobut werkte als correspondent voor de Poolse krant Gazeta Wyborcza en schreef jarenlang kritische artikelen over Lukashenko en Wit-Rusland. Daarnaast was hij ook actief voor de Unie van Polen in Belarus, een beweging die voor de Poolse minderheden in Belarus opkomt.

Na afloop van de verkiezingen in 2020, ontstonden er in de maanden daarna lange volksprotesten tegen de regering van Lukashenko, omdat de verkiezing niet als eerlijk bevonden werd. Poczobut deed naar aanleiding van de protesten onderzoek en schreef hier verschillende publicaties over. Veiligheidstroepen arresteerden na de protesten meer dan 65.000 demonstranten, waaronder kritische journalisten en bloggers. Ook Poczobut werd samen met 55 andere journalisten opgepakt.

In 2025 won hij voor zijn onverminderde inzet de Sacharovprijs, de prijs van het Europese Parlement voor verdedigers van democratie en mensenrechten.

Poczobut werd, mede door toekenning van de prijs een symbool voor persvrijheid en verzet tegen autoritair bestuur. Omdat de journalist destijds nog in gevangenschap zat, nam zijn dochter namens hem de prijs in ontvangst in Straatsburg.

De toekenning verhoogde de geopolitieke druk op Belarus. Poczobut kreeg eigenlijk een gevangenisstraf van acht jaar opgelegd, maar is op basis van politieke onderhandelingen toch na vijf jaar vrijgelaten. De Guardian schrijft dat de vrijlating volgens de Poolse minister van Buitenlandse Zaken symbool staat voor de Poolse inspanningen om zorg te dragen voor Polen in het buitenland en de persvrijheid in het algemeen.

Poczobuts vrijlating werd bevestigd door de Poolse minister-president Donald Tusk. Die postte een foto van hen samen op zijn sociale media met de tekst: “Andrzej Poczobut is vrij! Welkom in je Poolse thuisland, mijn vriend.”