website over journalistiek

x

Villamedia heeft een app

 

Exclusieve inhoud Sluiten

Een NVJ-lid heeft dit artikel met je gedeeld. Gratis een maand alles lezen? Klik hier.

Een NVJ-lidmaatschap geeft je recht op:

  • Persoonlijk advies
  • Juridisch advies & rechtsbijstand
  • Perskaart
  • Korting op cursussen
  • Villamedia magazine

Word lid Verder lezen

Cijfers en intuïtie in balans

Peter Olsthoorn — Geplaatst in Innovatie op maandag 26 juni 2017, 13:35

© Truus van Gog

In de aanloop naar het Media Jaarcongres, publiceert Villamedia drie artikelen over innovatie en inspiratie rondom het thema ‘A New World, A New Perspective’. In deel 3 een gesprek met datajournalist Jerry Vermanen. ‘Cijfers kun je goed gebruiken als kompas om richting te vinden, maar met je journalistieke intuïtie maak je pas een goed verhaal.’

Bij NOS-concurrent NU.nl was Jerry Vermanen werkzaam als datajournalist. Dat werk doet hij nu voor KRO-NCRV, voor programma’s als Brandpunt, KRO Reporter (TV en radio) en vooral voor De Monitor. Incidenteel doet hij ook data-onderzoek voor Jinek, zoals over de mate van activiteit van politici. Vermanen: ‘Ik werk voor alle platforms dus. Dat ligt bij aanvang van een onderzoek niet altijd vast. Bij De Monitor begonnen we een serie over verkeersveiligheid, die kwam op televisie en radio, en online met animaties.

Vermanen is ‘gewoon’ journalist die ook interviewt en archiefonderzoek doet: ‘We zitten niet steeds als nerdjes achter de computer cijfertjes door te rekenen en grafiekjes te bouwen. We maken wel altijd kwantitatief onderbouwde producties, visueel weergegeven met infographics en animaties om het verhaal zo toegankelijk mogelijk te vertellen.’

Het menselijke beoordelingsvermogen bepaalt de meerwaarde van data, of big data zoals het tegenwoordig heet, vindt Vermanen. ‘Cijfers kun je goed gebruiken als kompas om richting te vinden, maar met je journalistieke intuïtie maak je pas een goed verhaal.’

Het prettigst bij KRO-NCRV vindt Vermanen de tijd die hij krijgt om onderwerpen tot op het bot uit te werken. ‘Aan het onderzoek naar de verkeersveiligheid mochten we in totaal acht maanden werken. Dan heb je ook iets goeds, waar je ook in de toekomst met actueel nieuws op kunt terugvallen of dat je met nieuwe data verrijkt.’

Blijven leren is van belang in de jonge tak van sport, de datajournalistiek. ‘Het belangrijkste dat we tot nu toe leerden is de noodzaak om vanaf het allereerste begin van het onderzoek ook de programmeur en vormgever, de twee andere leden van ons team, erbij te betrekken. Ze kunnen met goede ideeën richtingen aangeven die verrassend zijn en/of mooiere vormen en betere weergaven opleveren. Een vormgever kan al schetsen maken en een programmeur een ander perspectief en betere combinatie van data aangeven.’

Jezelf kwetsbaar opstellen, heet het al gauw: ‘Je bent als journalist immers gewend dat je zelf de lijnen uitzet, de leiding neemt en denkt de wijsheid in pacht te hebben.’

Het KRO-NCRV dataclubje betrekt kijkers/luisteraars erbij om data te verzamelen of te toetsen. Zoals nu voor een groot overzicht van alle surveillancecamera’s in Nederland: waar staan ze, met welk doel en van wie zijn ze? Aan het publiek wordt gevraagd of ze ervaringen met camera’s en problemen met surveillance willen melden. Dan krijgt het verhaal wat meer praktische voeten in de aarde en wordt het levendiger.

‘Ook bij het onderzoek naar verkeersveiligheid hebben we goed gebruikgemaakt van de participatie van het publiek met het aanbrengen van gevaarlijke punten die ze tegenkomen tijdens hun routes. Voor de interactieve kaarten van gevaarlijke verkeerslocaties ontvingen we bijna 250 reacties.’
Bij een kijkcijfer op televisie van honderdduizend reageert dus maximaal 1 promille van het publiek.

Is dat niet weinig?
Vermanen: ‘Nee, want het gaat veel meer om de kwaliteit. Om een aansprekende aflevering te maken over verkeersonveiligheid heb je maar een paar sterke tips nodig. Op sommige dossiers krijg je wel duizenden reacties, die samen dan weinig toevoegen. Je leert ook om interactiviteit aan te zwengelen met betere vraagstelling zodat je meer reacties krijgt.’

Recent heeft het dataclubje voor Brandpunt+ – gericht op jongeren - een kaart gemaakt waarop mensen kunnen aangeven waar ze het meeste vakantiegeld uitgeven. ‘Meer gericht op plezier dan op informatie. Het is wel de kunst om uitnodigend te zijn zodat het ook aantrekkelijk wordt om kleine anekdotes te verzamelen die anderen leuk vinden om te lezen.’

Vermanen geeft aardige voorbeelden van datajournalistiek in zijn eigen nieuwsbrief ‘Klikdingessen’. Maar wat vindt hij persoonlijk het beste?
‘Wat The New York Times - met bijvoorbeeld recent over Turkse beveiligers in Washington - en The Guardian doen vind ik top. Ze bieden inspiratie, maar het is onmogelijk je daaraan te spiegelen, want ze hebben veel armslag om mooie visuele verhalen te vertellen aan de hand van data.’ Kleinschaliger en heel goed vind Vermanen Vox.com met interactieve verhalen en uitlegvideo. Ook de opkomende internationale samenwerkingen van kleine teams voor grote projecten, lijken veelbelovend. ‘We proberen zelf ook zoiets op te zetten door samen te gaan werken aan een groot Europees verhaal over de CO2-markt. Dat staat nog nauwelijks in de steigers, maar is heel spannend. Over de grens ben je geen concurrent van elkaar wat het werken prettig maakt.’

Lees ook: Journalistiek moet zich aan de datapomp leren laven, een interview met Erik van Heeswijk van CleverLions en NOS-redactie gretig om data, een interview met Paul Hek, teamleider onderzoek & beleidsinformatie van de NOS

MET KORTING NAAR HET MEDIA JAARCONGRES

Op 29 juni vind op het Media Park de tiende editie plaats van het Media Jaarcongres. Een dag innovatie en inspiratie rondom het thema ‘A New World, A New Perspective’ – met bijdragen van onder anderen Arjen Lubach, Gert Ysebaert (Mediahuis), Deborah Acosta (New York Times), Erik van Heeswijk (Cleverlions) en Frank Volmer (Ster).

Het Media Jaarcongres (MJC) focust op nieuwe verhoudingen in video-aanbod, maar ook op nieuwe mogelijkheden voor kijkers met virtual- en augmented reality: rondkijken in een video, het herkennen van mensen en gebeurtenissen, het koppelen van video aan informatie in alle vormen. Kunstmatige intelligentie en data analyse zijn aanjagers van innovatie.

Hoe kan de Nederlandse mediasector sterk blijven in de internationale media-industrie? Hoe profiteren Nederlandse mediamakers en -bedrijven van het mondiale speelveld? Het MJC geeft antwoorden aan de hand van verhalen, debatten en demo’s, onder leiding van dagvoorzitter Rens de Jong. En uiteraard ook een perfecte gelegenheid om te netwerken.

Schrijf je in. Kaarten zijn € 249,- maar als je de kortingscode van Villamedia gebruikt betaal je slechts € 149,-.

Nog geen reacties

Om te reageren moet je een Villamedia Account hebben en moet je eerst ingelogd zijn.