‘Jammer dat de Muur viel’
UPDATE ‘Als journalist vond ik het jammer dat de Muur werd afgebroken’, zegt Joop Holthausen op 9 november tijdens het Villamedia debat: De journalistiek en de val van de muur in het Parooltheater in Amsterdam. ‘De spanning was voorbij.’ Holthausen werkte voor Het Parool en was één van de journalisten ‘in de vuurlinie.’ Dat de Muur daadwerkelijk zou vallen had hij nooit gedacht. Net zo min als mede-debater en toenmalig NRC-journalist Reinjan Mulder. ‘Elke tien jaar was er wel iets en elk oproer werd onderdrukt. Dus nu ook, dachten we.’
Maar Günter Schabowski, één van de hoogste partijleiders van de DDR, praatte op 9 november 1989 zijn mond voorbij. Tijdens de wereldberoemde persconferentie zei hij dat de grenzen tussen oost en west zouden openen. Toen een Italiaanse journalist vroeg wanneer dit zou gebeuren, antwoorde Schabowski: ‘Nach meiner Kenntnis…ist dass sofort, unverzüglich.’ Ongeloof, ook bij de aanwezige Holthausen. ‘Wij wisten dat dit niet kon kloppen, maar iedereen bestormde de muur. Eén grote psychose.’
‘Pas na 1989 begreep ik wat in de DDR gebeurde’, vertelt Mulder, die tijdens de historische gebeurtenis in Nederland zat. ‘Dat bijvoorbeeld zes van de zeven miljoen inwoners door de Stasi werden gevolgd. Voor de val was er geen boek over de DDR te krijgen.’
Afgelopen 9 november vierde Berlijn twintig jaar hereniging bij de Brandenburger Tor. Debatleider Jacqueline Wesselius belt met de daar aanwezige journalist Peter Tetteroo. ‘Een geënsceneerd overwinnaarsfeestje zonder veel nuance,’ zegt hij. ‘Ik heb Oost-Duitsers ontmoet die veel moeite hadden met de val van het regime. Hun identiteit is toen afgenomen.’ Volgens Mulder heeft deze generatie tien jaar in een identiteitscrisis geleefd. Daarna gingen ze de nieuwe situatie meer waarderen. Nu is er een jongere generatie die enkel het huidige Duitsland kent. ‘Onze hoop is op hen gevestigd’, besluit Holthausen.
Praat mee
Reageren is niet mogelijk op dit bericht.