Hagoort: terug naar 15 omroepen
De Nederlandse publieke omroep is zeer efficiënt, innovatief en creatief. Dat komt onder meer door de inbreng van de verschillende omroepverenigingen. Tegelijk maken die verenigingen de zaak ook weer nodeloos ingewikkeld. Daarom zou het aantal van 24 verschillende omroeporganisaties terug moeten naar 15. Dat kan door fusies tussen bestaande omroepen, groot en klein. Deze wat dubbele boodschap sprak Henk Hagoort, voorzitter van de raad van bestuur van de Publieke Omroep, donderdag uit tijdens de nieuwsjaarsreceptie.
Hagoort mopperde verder nog op de Tweede Kamer waar regelmatig stemmen op gaan om direct in te grijpen in de programmering. ‘Dat is niet goed. De publieke omroep is van de burgers, niet van de staat. Niet 150 Kamerleden, maar de bijna vier miljoen leden van de omroepverenigingen mogen zeggen wat hun omroepen uitzenden. En gelukkig lopen alle incidenten in Den Haag met een sisser af, juist omdat omroepen in ons bestel autonoom zijn.’
Hele toespraak Hagoort:
De publieke omroep staat volop in de belangstelling. Dat bleek opnieuw toen minister Plasterk afgelopen weekend aankondigde dat er een bezinning nodig
is over onze toekomst. De minister bedoelde daarmee de noodzakelijke digitale vernieuwing. Een nieuwe lente, een nieuw geluid. Maar bijna automatisch werd dit nieuwe geluid in de krantenkolommen onderdeel van een oud en overbekend refrein: verzuild Hilversum is achterhaald en er kan fors bezuinigd worden. Dat is een oud liedje met een uitgesleten refrein.
Ik stel daar vanmiddag een nieuw refrein tegenover: juist ons unieke Nederlandse omroepbestel is de best mogelijke garantie voor een pluriforme, onafhankelijke en efficiënte publieke omroep. Het is iets om trots en zuinig op te zijn. Eerst maar even de mythe over het geld: feit is dat de publieke omroep de Nederlander per huishouden (na aftrek van de STER) netto 75 euro per jaar kost. Dat is 6,25 euro per maand in ruil voor 24 uur per dag 3 TV-zenders, 6
radiozenders en vele digitale kanalen, waaronder Uitzending Gemist.
Daarmee behoort Nederland tot de goedkoopste en meest efficiënte publieke omroepen van Europa. Burgers in Engeland betalen voor de veelgeprezen BBC meer dan twee keer zoveel! Alleen in Albanië betaalt de belastingbetaler minder dan in Nederland.
En dan waar het echt om gaat: ondanks deze lage kosten heeft Nederland één van de meest innovatieve en creatieve publieke omroepen van West-Europa.
Dat is geen toeval. Het heeft alles te maken met hoe ons bestel is georganiseerd. Geen grote staatsomroep met een logge bureaucratie, maar kleine zelfstandige omroeporganisaties waar makers de toon zetten. Een bestel dat uitnodigt tot creatieve competitie tussen de verschillende bespelers, waarbij de beste ideeën de meeste kans maken.
Een bestel ook dat de uitersten in zich verenigt, dat open is en waar voor iedereen plek is. Ook voor nieuwe stromingen (welkom aan WNL, PowNed en de nieuwe moslimomroep). Dat is geen verzuiling, dat heet pluriformiteit. De honderdduizenden nieuwe leden van BNN en PowNed hebben het woord verzuiling waarschijnlijk nog nooit gehoord!
Onze typisch Nederlandse publieke omroep borgt dus efficiency, creatieve competitie en pluriformiteit. En last but not least: dit bestel met onafhankelijke omroepen is een prima buffer tegen ongewenste invloed van de politiek op de programma’s. In veel Europese landen is dat een actueel thema. En dan niet alleen in het Italië van Berlusconi. In Oost-Europa, en in bijvoorbeeld Spanje, Frankrijk, en Vlaanderen groeit de spanning tussen politiek en publieke omroep.
Onlangs luidde zelfs de baas van de BBC de alarmbel: de onafhankelijkheid van de publieke omroep ligt in Europa onder vuur. Ook Nederlandse politici lijken zich steeds minder te realiseren dat de publieke omroep geen politiek eigendom is. Te vaak zie ik in Den Haag Kamervragen langskomen die rechtstreeks willen ingrijpen in de Hilversumse programmering. Dat is niet goed. De publieke omroep is van de burgers, niet van de staat. Niet 150 Kamerleden, maar de bijna vier miljoen leden van de omroepverenigingen mogen zeggen wat hun omroepen uitzenden. En gelukkig lopen alle incidenten in Den Haag met een sisser af, juist omdat omroepen in ons bestel autonoom zijn.
Ik heb verschillende redenen genoemd om trots en zuinig te zijn op onze typisch Nederlandse publieke omroep: het garandeert meer dan andere wijzen van organiseren pluriformiteit, onafhankelijkheid en efficiency. Dat betekent niet dat dit bestel geen vernieuwing en aanpassing nodig heeft. Daar zijn we elke dag mee bezig. We slaan nieuwe, digitale wegen in. En we willen dit bestel bestuurbaar houden. We willen voorkomen dat dit bestel fragmenteert door een gestaag groeiend aantal spelers. We beginnen volgend seizoen met 24 zelfstandige spelers.
Dit aantal blijft al decennia lang groeien en iedereen weet dat die trend eens gekeerd moet worden. Wil dit bestel open kunnen blijven dan moeten we zelf aan de slag om het aantal bestaande bespelers te verminderen. We hebben daarom met elkaar afgesproken dat we toewerken naar maximaal 15 bespelers in 2015. Dat kan door fusies tussen bestaande omroepen, groot en klein. De aangekondigde fusie tussen NPS, Teleac en RVU is daartoe een eerste belangrijke stap. Maximaal 15 bespelers is een prima aantal om enerzijds het unieke karakter van dit bestel te bewaren, en anderzijds samen voldoende slagkracht te behouden.
Tot slot nog één keer ons refrein: het unieke Nederlandse omroepbestel is de best mogelijke garantie voor een pluriforme, onafhankelijke en efficiënte
publieke omroep. Ik ben er trots op, het publiek is er blij mee en in andere landen kunnen ze er jaloers op zijn. Ik wens u een goed 2010 met veel kijk- en luistergenoegen!
Praat mee
3 reacties
Kees Cornelder, 7 januari 2010, 22:13
Ik denk dat het ‘unieke Nederlandse omroepbestel’ dat, op staatskosten, de privaat-geïnitieerde en bekostigde dagbladen-, tijdschriften- en commerciële omroepwereld giga-concurrentie aandoet wat reclamegelden betreft (STER), allang de grootste concurrentievervuiler van dit land is.
Ook denk ik dat ‘De Politiek’ zich nimmer de toorn op de hals zal willen en gaan halen van die van staatswege bekostigde ‘unieke’ publieke omroeporganisaties, met hun nieuws- en achtergrond-bij-het-nieuwsprogramma’s, door werkelijk de rationele bezem door dat irrationele woud van giga-vaste banenbelanghebbendheden te halen.
Het wordt dus geheid de Wet van Sas straks: de heren van Sas, ze dronken een glas, ze deden een plas en alles bleef zoals het was.
Haha!
Seagull, 8 januari 2010, 08:40
Het Nederlandse Publieke Omroepbestel is slechts een verlengstuk van de haagse politieke propaganda machine.
Wat mij betreft kan die hele TV toestel gewoon uit. Je moet toch niet willen betalen voor al dat soort journalistieke vuilnis? overloze herhalingen en kwalitatief slechte programma’s?
Laat staan de regelmatige versnippering door het inlassen van grote en kleine reclame blokken. Je gaat hierdoor vanzelf DVD’s en video’s (weer) waarderen.
Wat mij betreft komen er 2 zenders:
- een met hetzelfde depressief makende nieuws, zoals we altijd gewend zijn
- andere zender met VROLIJK, POSITIEF nieuws uit de REALITEIT van de NEDERLANDSE samenleving
- Terug naar de STER-BLOKKEN als je zo nodig reclame moet vertonen i.p.v. om de 5 minuten een commercial break.
- Laat eens echt iets LEERZAAMS, EDUCATIEFS zien op die kijkbuis.
De infrastructuur ligt er al, nu nog een paar capabele programma-makers die kennis willen overbrengen waar je al bevolking iets aan hebt?
- Of een 100% POLTIEK KANAAL, waar 24 uur de inhoud van de nederlandse 1e,2e kamer gefilmd word. Zodat we werkelijk op de hoogte kunnen blijven van dat stelletje *.* op het binnenhof
- En daarnaast een camera in de EU vergaderruimte.
Spy back on big brother, zodat de gewone man in de straat kan zien aankomen hoe ze gen**** gaan worden door hun eigen politieke partij-leiders
Gebruik kracht van de media eens ter educatie van het volk (i.p.v. mindcontrol, angstzaaierij en depresief makend “nieuws”)
Wat kan mij het schelen dat er “ergens in zuid-rusland een kat is overreden voor een T72-tank van het tetsjeense leger”? schnapt u wat ik bedoel?
Kees, 8 januari 2010, 11:23
Beste Seagull,
Gratis tip. De debatten van 1e, 2e kamer en commissievergaderingen zijn te volgen op - tada - http://www.tweedekamer.nl Ik vrees dat de meeste mensen geeneens de tijd, zin hebben om al die debatten te volgen. Helpt trouwens wel, krijg je soms een vrij genuanceerd beeld van. Succes.