foj 2019

— zaterdag 3 november 2012, 09:00 | 0 reacties, praat mee

Baas over je eigen baan

Met Het Nieuwe Werken is iedereen de baas over zijn eigen baan. Sanoma Media voert het tijd- en plaatsonafhankelijk werken in, en dat is nog een hele klus. Alles en iedereen gaat door de zogeheten ‘wasstraat’.

Op de redactie van weekblad Margriet heerst op een willekeurige woensdagochtend een serene stilte. Veel mensen werken thuis, maar het kan ook zijn dat ze met hun laptop in het bedrijfsrestaurant zitten, of in het vernieuwde atrium, waar informele werkplekken zijn gecreëerd met banken vol kussens en een vloerkleed op de grond. Met dank aan een nieuwe digitale infrastructuur kan iedereen altijd en overal inloggen op het netwerk met zijn eigen laptop. Hier wordt sinds kort flexibel gewerkt.

Flexibel werken is journalisten natuurlijk niet geheel vreemd. Het leger ZZP-ers in de journalistiek doet niet anders, verslaggevers zijn altijd op pad, en voor redacteuren met een kantoorbaan is flexibel werken ook steeds meer geaccepteerd geworden. Sanoma Media speelt daar op in door organisatie breed Het Nieuwe Werken in te voeren onder de naam ‘Sanoma Connected’ (zie kader). Voor Sanoma betekent dat een besparing op huisvesting, en voor werknemers houdt het in dat ze flexibeler om mogen gaan met werktijden, en de plaats waar ze werken. Ga je graag op woensdagochtend een uurtje naar de sportschool? Prima; dan log je ’s avonds toch nog even in?

Maar het nieuwe werken houdt ook in dat niemand meer een vaste plek heeft op kantoor - ook de directie niet - dat er zoveel mogelijk paperless gewerkt moet worden, en dat je op output wordt gestuurd in plaats van op het aantal uren dat je maakt. Al een jaar wordt aan de invoering gewerkt, die een flinke verbouwing en een hoop IT-aanpassingen met zich meebrengt. ‘Maar het is vooral een mindset-verandering voor werknemers’, zegt Gieta Veersma, directeur Human Resources en eindverantwoordelijke voor dit project. Zij gaf samen met de directie het goede voorbeeld en ging als eerste ‘over’. ‘’s Ochtends heb ik niet meer het loopje naar mijn kamer, want die heb ik niet meer. Maar daar ben je zo aan gewend. Het geeft me een gevoel van vrijheid, en het gevoel dat ik echt onderdeel ben van het team.’

Margriet ging drie maanden geleden als een van de eerste redacties over (de backoffice ging al eerder). Het weekblad geeft het startschot voor alle andere redacties. Van nu tot mei 2013 verhuizen ze om de beurt naar de nieuw verbouwde afdelingen. Die worden volgens de regels van Het Nieuwe Werken niet meer ‘redactievloer’ genoemd, maar ‘vlek’.

Op de vlek van Margriet staan nu minder bureaus dan voorheen (zeven voor iedere tien redacteuren) en de ruimte is kleiner. Toch oogt het ruimtelijker dan ooit doordat tussenmuren zijn weggebroken en kamers van hoofdredacteuren, chefs en adjuncten zijn opgeheven. Wel zijn er nog drie glazen ruimtes met in elk een bureau die je kunt bespreken als je een vergadering hebt. Verder staat er een lange tafel met stoelen, een wand met kluisjes om je handtas in op te bergen en een kast vol laptops. En het meest in het oog springende detail: de bureaus zijn leeg.

Iedere redacteur heeft precies een meter kastruimte gekregen in de weinige archiefkasten die er nog staan, om zijn of haar spullen aan het einde van de dag in op te bergen. Aantekeningen kun je in het vervolg dus maar beter digitaal bewaren. En printen? Liever niet. Op de muren die aan de sloophamer zijn ontsnapt, hangt verdeeld over de ruimte nog wel de plank, gewoon op witte vellen papier - paper­less werken kent zijn grenzen.

De enige met een eigen bureau is redactie­secretaresse Anke Alvaris. Er moet toch één vast aanspreekpunt zijn, legt ze uit. ‘Al was het maar voor de post.’ Het was voor de meesten wel even wennen in het begin, bekent ze ‘maar nu hebben we de draai gevonden hoor. Al hebben we in het begin wel gesteggeld. Nog steeds is er iemand die elke ochtend haar fotolijstjes uit de tas haalt en op hetzelfde bureau zet, om ze aan het eind van de middag weer op te ruimen.’

‘Natuurlijk was er in het begin wat huiver, zegt hoofdredacteur van Margriet Leontine van den Bos. ‘Mensen die hechten aan de werkplek die ze al jaren hebben, met elke dag dezelfde collega tegenover zich, hadden dat het meest. Maar er was ook de vraag: zien we elkaar straks nog wel? En passen al mijn spullen wel op één plankje van een meter?’ Zelf zag ze het meteen zitten. ‘Het is meer van nu om werk en privé beter op elkaar aan te laten sluiten. En omdat we minder in de auto zitten en minder printen, dragen we ook een steentje bij aan het milieu.’

Tijdens een presentatie over Het Nieuwe Werken die Gieta Veersma ruim een halfjaar geleden op Sanoma’s Media Parade gaf, schoven echter nog veel medewerkers, ook van andere redacties, zenuwachtig op hun stoel heen en weer. Er klonk angstvallig gemor. Mogen we nog wel een plank ophangen als we paperless moeten werken? En waar dan? Wat als mijn hoofdredacteur wil dat ik toch elke dag op kantoor kom? En wat als er niet genoeg werkplekken zijn?

Begrijpelijk, zegt Veersma. ‘Je moet rekening houden met waar mensen vandaan komen. Zo’n grote verandering gaat niet over één dag.’ Haar afdeling Human Resources heeft daarom veel aandacht besteed aan voorlichting, trainingen en coaching. Er waren vragenuurtjes en in het atrium werd een klaagmuur ingericht om met elkaar in gesprek te blijven en waar mogelijk vrees weg te nemen.

Niet alleen het gebouw en de IT, maar ook alle werknemers moesten dus door ‘de wasstraat’, zoals het in de volksmond is gaan heten op kantoor. Het belangrijkste onderdeel daarvan is de training waarin alle teams afzonderlijk heldere afspraken maken over hoe ze de nieuwe werkwijze vorm willen geven. Veersma: ‘Maar we kunnen vooraf niet alle zorgen wegnemen. Je kunt het nog zo duidelijk uitleggen; mensen moeten het zelf ervaren.’

Bij Margriet weten ze inmiddels hoe het werkt in de praktijk. Hoofdredacteur Van den Bos: ‘De meesten die het vooraf spannend vonden zeiden al snel dat het ze is meegevallen, dat het eigenlijk wel fijn is. Iedereen kreeg lol in het opruimen en weggooien, en het gekke is: sindsdien redden we het met die meter per persoon.’ Wel moeten ze meer hun best doen om elkaar te zien; veel contact gaat tegenwoordig per mail of (video)chat.

In een verhaal over Het Nieuwe Werken dat Margriet onlangs in het eigen blad publiceerde, zeggen redacteuren het persoonlijke contact op het ‘Margriet-honk’ wel een beetje te missen. Van den Bos probeert daar op in te spelen door elke eerste maandagochtend van de maand een redactie-ochtend te organiseren. ‘Dan is het de bedoeling dat iedereen er is, en zorg ik voor een leuke presentatie.’

Zus Libelle verhuist in november naar haar nieuwe stek. Een aantal mensen ziet daar stiekem tegenop, weet redactiemanager Nicolette Fox. ‘Die willen weten waar ze aan toe zijn. Dat snap ik wel. Zelf houd ik wel van verandering, schoon schip. Dat kan heel inspirerend werken.’ Het enige waar ze tegenop ziet, is die meter ruimte in de kast. ‘Wij krijgen veel spullen opgestuurd, en we maken veel moodboards. Waar gaan we dat allemaal laten?’ De vrees is begrijpelijk als je op de oude redactie rondkijkt.

De ruimte staat vol met archiefkasten, en elke kast, elk bureau en elke plank is volgestapeld met stapels papier, boeken en bladen, persoonlijke prullaria en persmateriaal als flessen shampoo en handcrèmes. De redactie heeft al vijftien containers met papier weggegooid, en het einde is nog lang niet in zicht.

Bij het blad Zeilen vonden ze dat het lastigst: het rigoureus opruimen. De kleine redactie van het maandblad werkt sinds kort volgens Het Nieuwe Werken en heeft vijf containers inboedel weg moeten doen. Er is simpelweg geen plaats meer voor. ‘Toch een beetje alsof je de ziel weggooit’, vindt hoofdredacteur Cees van Dijk.

Maar nu dat eenmaal is gebeurd, is er verder weinig veranderd. ‘Wij werkten al veel buiten de deur.’ Lachend: ‘Ons geld wordt op het water verdiend.’ Waar hij wel extra alert op is geworden, is of mensen niet te veel werken. Want als werken 24 uur per dag kan, ben je dan eigenlijk ooit vrij? ‘Ik merk - ook bij mezelf - dat ik eerder moet afremmen dan stimuleren. Als een collega mij mailtjes stuurt om twee uur ’s nachts, moeten we toch eens een kop koffie drinken om het daarover te hebben.’

Het Nieuwe Werken

Het Nieuwe Werken is al niet meer zo nieuw. Halverwege de jaren negentig was het Interpolis dat het als eerste grote bedrijf invoerde - al was die manier van werken toen nog wel controversieel. Het Nieuwe Werken houdt in dat werknemers tijd- en plaatsonafhankelijk mogen werken. Er wordt niet meer gekeken of je precies 7,2 uur per dag achter je computer zit, in plaats daarvan worden er heldere afspraken gemaakt over je output.

Op kantoor zijn minder werkplekken, waardoor niemand meer een eigen werkplek heeft en is het de bedoeling dat zoveel mogelijk paperless wordt gewerkt. Het gevolg is aan de ene kant een flinke besparing op bedrijfsruimte, en aan de andere kant een bij veel bedrijven al bewezen grotere werktevredenheid.

Sanoma voert Het Nieuwe Werken in onder de naam Sanoma Connected omdat het een flinke besparing op huisvesting oplevert. Het mediabedrijf is al tijden bezig om externe locaties af te stoten en bladen terug te halen naar het hoofdkwartier in Hoofddorp. Zo kwamen eerder het jonge gezinnencluster en de mannenbladen terug. Volgend voorjaar komt ook de digitale tak - waar NU.nl onder valt - uit Amsterdam naar Hoofddorp. Dat past alleen als er slim gebruikt wordt gemaakt van werkplekken.

Naast de besparing op huisvesting vindt Sanoma ook dat de huidige tijd vraagt om flexibiliteit. Door Het Nieuwe Werken in te voeren moet het bedrijf een aantrekkelijke organisatie blijven om voor te werken. Daarnaast is Sanoma ervan overtuigd dat door afdelingen dichter bij elkaar te brengen, kennisdeling wordt gestimuleerd.

Het voorbeeld doet al volgen, want productiehuis Eyeworks en Veronica Uitgeverij (Veronica magazine, TotaalTV) zijn bij Sanoma langs geweest om te kijken of ze (op onderdelen) deze nieuwe manier van werken kunnen overnemen. Voor wie ook geïnteresseerd is organiseert Sanoma op dinsdag 13 november van 10.00 tot 12.00 uur een Open Huis met een presentatie en een rondleiding.

Bekijk meer van

vvoj 2019

Praat mee

Colofon

Villamedia is een uitgave van Villamedia Uitgeverij BV

Postadres

Villamedia Uitgeverij BV
Postbus 75997
1070 AZ Amsterdam

Bezoekadres

Johannes Vermeerstraat 22
1071 DR Amsterdam

Contact

redactie@villamedia.nl
020-30 39 750

Redactie (tips?)

Dolf Rogmans
Hoofdredacteur, 020-30 39 751

Marjolein Slats
Adjunct-hoofdredacteur, 020-30 39 752

Linda Nab
Redacteur, 020-30 39 758

Lars Pasveer
Redacteur, 020-30 39 755

Trudy Brandenburg-Van de Ven
Redacteur, 020-30 39 757

Anneke de Bruin
Vormgever, 020-30 39 753

Marc Willemsen
Webontwikkelaar, 020-30 39 754

Vacatures & advertenties

Karen Bais
020-30 39 756

Sofia van Wijk
020-30 39 711

Bereik

Villamedia trekt maandelijks gemiddeld 120.000 unieke bezoekers. De bezoekers genereren momenteel zo’n 800.000 pageviews.

Rechten

Villamedia heeft zich ingespannen om alle rechthebbenden van beelden en teksten te achterhalen. Meen je rechten te kunnen doen gelden, dan kun je je bij ons melden.