— vrijdag 4 juni 2010, 09:59 | 0 reacties, praat mee

‘Ik stond stiekem te juichen op de perstribune’

Nu het WK Voetbal in Zuid-Afrika steeds dichterbij komt, stijgt de Oranjekoorts tot grote hoogte. Misschien worden ‘we’ wel wereldkampioen. Hoe gaan voetbaljournalisten die het elftal volgen om met die hype? Bewaren ze onder alle omstandigheden hun professionele distantie of is het helemaal niet erg om soms mee te gaan in de euforie? ‘Het is best lastig om de juiste balans te vinden.’

‘Het is heel simpel’, zegt NOS-commentator Evert ten Napel, ‘ik ben voor 100 procent journalist, ook als ik een wedstrijd van het Nederlands Elftal versla.’ Ten Napel staat bekend om zijn enthousiasmerende manier van becommentariëren, maar daarin maakt hij naar eigen zeggen geen onderscheid tussen de teams. ‘Het gaat mij om mooie sport. Brazilië en Argentinië kunnen mij ook lyrisch maken. En als Oranje slecht speelt, zal ik dat zeker zeggen. Nee, ik draag echt geen oranje ondergoed als ik commentaar lever bij het Nederlands Elftal.’

Marcel Maijer volgt het Nederlands Elftal al ruim tien jaar voor RTL. Tijdens het WK levert hij bijdragen voor de RTL Journaals en voor het programma Voetbal International, dat tweemaal daags uitzendingen maakt vanuit het Kurhaus in Scheveningen. ‘Het is best lastig om de juiste balans te vinden. Aan de ene kant wil je graag enthousiast zijn, want het is toch je land. Aan de andere kant wil je ook professionele afstand bewaren. Toen Nederland twee jaar geleden op het EK Frankrijk en Italië van de mat speelde, stond ik toch even stiekem te juichen op de perstribune – terwijl dat dus echt not done is.’

Als Oranje goed speelt en wint, mag de kijker best zien dat Maijer daar blij mee is, zegt hij. ‘Je bent óók liefhebber. Dus als ik na zo’n overwinning live verslag doe in het RTL Nieuws, dan sta ik met een grote glimlach voor de camera en heb ik het echt niet over die ene verkeerde terugspeelbal waardoor Nederland misschien had kunnen verliezen.’

NRC-sportverslaggever Erik Oudshoorn probeert juist altijd nuchter en afstandelijk te blijven, zelfs wanneer Oranje voetbalgrootmachten als Frankrijk en Italië verslaat. ‘Je moet niet zomaar negatief zijn, maar je moet zeker ook niet willen meegaan in die volksgekte. Ik probeer de zaken altijd nuchter te benaderen. Ik heb op dat EK behoorlijk kritische stukken geschreven, bijvoorbeeld dat we zonder Edwin van der Sar lang niet zo goed gepresteerd zouden hebben.’

Als Oranjevolger sta je zelf ook vol in de schijnwerpers, merkt NOS-verslaggever Bert Maalderink. ‘Het land is echt een beetje in de war als Oranje speelt, maar ik trek me daar niets van aan en probeer zo onafhankelijk mogelijk mijn werk te doen. Als ik beelden laat zien van een besloten training, krijgt de NOS woedende reacties binnen. Mensen beschouwen dat als een soort verraad aan Oranje. Maar ik denk dan: als we het van de besloten trainingen moeten hebben, worden we zéker geen wereldkampioen.’

Maalderink denkt dat de NOS makkelijker kritisch kan zijn dan andere media. ‘Wij hebben gewoon veel macht dus kunnen ons veel meer permitteren. De volgende keer krijgen we de spelers toch wel weer te spreken. Andere media hebben misschien de neiging om wat meer met de oranje wind mee te waaien, die zijn meer afhankelijk.’

Succes voor het Nederlands Elftal straalt ook af op de journalisten die Oranje volgen. Volgens Iwan van Duren, Oranje-watcher namens Voetbal International (VI), vormt het EK Journaal in 1988 daarvan het beste bewijs. ‘Kees Jansma is groot geworden dankzij dat EK Journaal, hij werd onderdeel van het succes. Wij merken dat ook: hoe beter Oranje speelt, hoe beter men je stukje vindt. Media en Nederlands Elftal vormen als het ware een merk tijdens zo’n toernooi. En het gaat er toch om dat we zoveel mogelijk blaadjes verkopen. We kunnen wel heel hoogdravend doen, maar uiteindelijk schrijven we gewoon de achterkant van de advertenties vol.’

Dat wil allerminst zeggen dat Van Duren kritiekloze stukken schrijft. ‘Integendeel, VI kan behoorlijk op de man spelen en dat is ook onze kracht. We zijn kritisch en gaan de confrontatie niet uit de weg. Ik wil alleen maar zeggen dat je invalshoek redelijk beperkt is wanneer je Oranje volgt. Je doet het uit liefde voor de sport, je komt zelf uit Nederland, het zijn factoren die bepalen hoe je over het Nederlands Elftal schrijft. Objectiviteit bestaat niet, leerden we al op de school voor journalistiek.’

Fotograaf Pim Ras, op het WK aanwezig namens het AD, hoopt natuurlijk dat Oranje wint. ‘Maar in eerste instantie ben ik een fotograaf die simpelweg vastlegt wat er gebeurt. Als twee spelers niet zo goed met elkaar door één deur kunnen, probeer ik juist die spelers in één beeld te vangen. En als Nederland wint, zal ik altijd proberen om het meest uitbundige moment van vreugde de foto te krijgen.’

NOS-presentator en –verslaggever Jack van Gelder is misschien wel de meest uitbundige van de groep journalisten die Oranje volgt. ‘Jack is van de journalistiek van het warme bad’, zegt VI’s Iwan van Duren. ‘Beetje ons-kent-ons met een borrelnootje erbij, maar dat is onmiskenbaar een kwaliteit. Zo heeft iedereen zijn stijl – VI is meer van de koude douche.’

‘Net als Jack van Gelder kan ik heel enthousiast zijn’, zegt Marcel Maijer van RTL. ‘Het

verschil tussen ons is dat Jack niet écht kritisch is, al probeert hij wel die indruk te wekken.’

Van Gelder zelf wil alleen per e-mail reageren: ‘Ik versla een wedstrijd altijd net alsof ik achter het doel van de tegenstander bij AFC sta. Ik ben dan vol emotie. Dan kan uitermate enthousiast zijn, maar ook buitengewoon kritisch. Ik hoor opvallend genoeg alleen maar jubelmomenten van mij terug in commentaren, terwijl er bijna niemand zo kritisch is als ik soms op de radio kan zijn.”


——-

Bekijk meer van

Praat mee

Colofon

Villamedia is een uitgave van Villamedia Uitgeverij BV

Postadres

Villamedia Uitgeverij BV
Postbus 75997
1070 AZ Amsterdam

Bezoekadres

Johannes Vermeerstraat 22
1071 DR Amsterdam

Contact

redactie@villamedia.nl

Redactie (tips?)

Dolf Rogmans
Hoofdredacteur

Marjolein Slats
Adjunct-hoofdredacteur

Linda Nab
Redacteur

Lars Pasveer
Redacteur

Trudy Brandenburg-Van de Ven
Redacteur

Anneke de Bruin
Vormgever

Marc Willemsen
Webontwikkelaar

Vacatures & advertenties

redactie@villamedia.nl

Bereik

Villamedia trekt maandelijks gemiddeld 120.000 unieke bezoekers. De bezoekers genereren momenteel zo’n 800.000 pageviews.

Rechten

Villamedia heeft zich ingespannen om alle rechthebbenden van beelden en teksten te achterhalen. Meen je rechten te kunnen doen gelden, dan kun je je bij ons melden.