Vertrouwen is goed, controle beter

Misdaadjournalist Hendrik Jan Korterink heeft zijn oordeel klaar. In zijn boek ‘Echte mannen eten wél kaas’ heeft hij geen goed woord over voor de verslaggeving rond Maria Mosterd. Hij schrijft dat kritiekloze media Maria ongestoord aan het woord hebben gelaten over haar avonturen in de Zwolse en Rotterdamse wereld van de loverboys. Korterink: ‘De redacties hadden het verhaal beter moeten uitzoeken. Volgens mij deden ze dat met opzet niet, omdat ze anders geen programma meer hadden, zegt Korterink.

Volgens Ewart van der Horst, in 2008 eindredacteur van De Wereld Draait Door, toen Maria voor de eerste keer plaatsnam aan tafel bij Matthijs van Nieuwkerk, was dit niet het geval. ‘Wij zijn geen crime journalisten en de redacteur had ook geen reden om aan haar verhaal te twijfelen. Het zou flauw zijn om nu niet meer achter mijn beslissing te staan om haar destijds uit te nodigen in de uitzending. We kregen het boek ‘Echte mannen eten geen kaas’ onder ogen na een tip van de toch gerenommeerde uitgever Van Gennep. Het verhaal van Maria was buitengewoon goed geschreven voor een meisje van haar leeftijd (toen 18, red.), het treft je en dat gekoppeld aan het nieuwe fenomeen loverboy deed mij besluiten het boek in de uitzending te bespreken.’

Dit was voor Aimee Kiene, journalist van de Volkskrant ook de reden om het boek te behandelen. Kiene heeft een interview met moeder Lucie Mosterd en dochter Maria gehouden voor de Volkskrant. ‘Ik had Maria gezien bij meerdere televisieprogramma’s en wilde haar verhaal ook voor onze lezers brengen. Ik twijfelde niet aan haar verhaal’, zegt Kiene. Wel zou Kiene met de kennis van nu kritischer zijn geweest. ‘Ik beschik nu over informatie die ik aan haar kan voorleggen. Informatie die ik eerst niet had, want waar moest ik de wederhoor vandaan halen?’

Maria maakte haar televisiedebuut in december 2007, aan tafel bij Paul Rosenmöller in het programma Spraakmakende Zaken. Maria vertelde daar dat ze duizenden euro’s per dag verdiende als prostituee. Rosenmöller wil niet meer over de zaak praten. Op de website van Spraakmakende Zaken maakt eindredacteur Bert Visser zijn excuses. ‘Mocht nu inderdaad blijken dat het relaas van Maria Mosterd op belangrijke onderdelen niet kan kloppen dan spijt ons dat zeer. We hadden nóg zorgvuldiger moeten zijn in het checken van de feiten’, schrijft hij.

Adjunct-hoofdredacteur Jaap Lodewijks van de Stentor denkt daar anders over. Hij rekent zich de kritiek van Korterink over de eerdere verslaggeving niet aan. ‘In die tijd hebben wij wel kritische vragen gesteld, maar we zijn niet al Maria’s beweringen en belevingen nagegaan. Je gaat een boek niet overdoen. Maria was één bron, maar daarnaast waren er ook nog de Hoenderloo Groep, een organisatie die zorg biedt aan jongeren met complexe gedragsproblemen, en organisaties van loverboys, om wat haar is overkomen in een context te plaatsen. Ook de school hebben wij geraadpleegd en in de tijd van de rechtszaken uiteraard wederhoor gegeven. Belangrijk om te beseffen is dat het succes van het boek Maria zelf ook is overkomen! Het boek van Korterink wordt overigens ook niet opnieuw nagedaan en uitgeplozen op alle feiten en beweringen.’

De Zwolse krant kwam op dinsdag 11 mei met een kritisch stuk over het boek van Korterink. Zo schrijft Anne Boer: ‘Het boek van Korterink moet het bewijs zijn dat Manou, de loverboy in het boek van Maria, gewoon een aardige jongen is die volkomen ten onrechte – weliswaar anoniem – is neergezet als een loverboy. Maar dat bewijs levert Korterink niet.’

Korterink: ‘Ik vind het echt heel kwalijk dat Boer zo bevooroordeeld is. Ik snap het wel, Boer heeft tal van interviews met Lucie Mosterd gemaakt. Mensen die met Lucie contact hebben gehad die waren helemaal in haar ban en hebben totaal geen onderzoek gedaan. Dat heb ik dus wel gedaan.’ 

Korterink geeft in zijn boek alleen de programmamakers van het EO-programma Moraalridders een schouderklopje. ‘Toen Lucie Mosterd te gast was in het programma zijn er wél kritische vragen gesteld. Lucie had de school aangeklaagd voor het niet melden van haar absente dochter, maar de rechtbank stelde de school in het gelijk, hier gingen de presentatoren Andries Knevel en Tijs van den Brink goed op in’, aldus Korterink.

Van den Brink: ‘Andries en ik komen er in het boek goed vanaf. Wij roken onraad toen de Thorbeckeschool de rechtzaak won.’ Maar Van den Brink geeft aan dat het ook bij hem mis had kunnen gaan. Want toen het boek van Maria Mosterd uitkwam, had Van den Brink een radio-interview gepland staan met de schrijfster. Dat ging op het laatste moment niet door. ‘Ik nam haar verhaal voor waar aan, het interview zou dus informatief worden. Gelukkig heb ik me hier toen niet aan bezondigd.’

vverzijl@villamedia.nl

——-