Veel schimmige sponsordeals omroepen
NRC Handelsblad berichtte twee weken geleden dat een aantal omroepen zich niet houdt aan de eigen gedragscode en de Mediawet. Minister Plasterk (OCW) verzocht daarop Commissie Integriteit Publieke Omroep (CIPO) en het Commissariaat voor de Media (CvdM) nader onderzoek te doen. Er is daarbij een aantal mogelijke overtredingen aan het licht gekomen, waarmee de berichtgeving in NRC Handelsblad bevestigd wordt.
De TROS zendt ‘Bibaboerderij’ uit, een extern geproduceerd kinderprogramma. C1000-eigenaar Schuitema neemt daarvan vrijwel alle productiekosten op zich. De TROS - contractueel verplicht minimaal 100 afleveringen per jaar uit te zenden - betaalt ook mee aan de productiekosten, maar krijgt uit de verkoop van dvd’s een royalty-vergoeding. Daarmee krijgt het de programma’s in essentie gratis.
Het KRO-programma ‘De Leescoupé’ speelt zich af in de trein, waar mensen vertellen over het boek dat ze lezen. Omdat het een programma ‘van culturele aard’ betreft, mag dit in beginsel gesponsord worden. Echter, de sponsor en of gesponsorde producten mogen niet prominent in beeld gebracht worden. Het beschikbaar stellen van de locatie (een NS-coupé) en het feit dat de Spoorwegen de zeskoppige crew gratis vervoeren, maakt het een “bijdrage aan de totstandkoming van het programma” en daarmee sponsoring, stelt het Commissariaat.
De KRO bracht het programma na de twijfels over sponsoring op het scherm met een bijdrage van de Stichting tot Collectieve Propaganda voor het Nederlandse Boek (CPNB) - een organisatie die de NS ook sponsoren. Het Commissariaat zegt op basis van de informatie een nader onderzoek in te stellen naar mogelijke overtreding van mediawettelijke regels.
Jongerenzender BNN is in het vizier gekomen vanwege nevenactiviteiten rond het satirische televisieprogramma De Lama’s. Er zijn dvd’s van het programma uitgebracht en een gezelschapsspel. De verkoop van dvd’s was als nevenactiviteit aangemeld en goedgekeurd. BNN maakte vervolgens aannemelijk dat de activiteit kostendekkend verricht kon worden en dat aan rechthebbenden, te weten de vier cabaretiers en BNN-presentator Lodiers, een royaltyvergoeding toekomt. Het Commissariaat vraagt zich af waarom de cabaretiers, die opdrachtnemers zijn van BNN, en Lodiers die al salaris ontvangt, aanvullende inkomsten moeten krijgen uit de verkoop van producten die met het programma samenhangen.
BNN heeft na mediaandacht over de vergoedingen besloten om het presentatorsalaris van Lodiers te reduceren. Lodiers heeft aan het Commissariaat gemeld dat hij de inkomsten uit verkoop van dvd’s en het Lama-spel aan BNN zal terugstorten.
De Nederlandse Moslim Omroep (NMO) en de TROS zijn door het Commissariaat op de vingers getikt over leningen aan het (inmiddels failliete) facilitaire bedrijf Kalános. Het ging daarbij om voor Kalános zeer gunstige leningen. Het Commissariaat stelt dat omroepen geen taak hebben in het uitlenen van geld. De NMO wist uiteindelijk het geleende bedrag terug te krijgen; de TROS niet volledig. Op aandringen van het Commissariaat heeft de TROS het verlies toen afgewenteld op de vereniging - en niet op de programmabudgetten.
De Joodse Omroep en de NMO zijn verder aan de tand gevoeld over gedrag van oud-werknemers, die zich zouden hebben laten fêteren door een televisieproducent. Het Commissariaat stelt dat het bestuur van de NPO de minister over deze kwesties moet informeren. “Aanwijzingen dat er bij de NMO wel meer mis was dan alleen een administratie die niet op orde was hebben ons na uitgebreid eigen onderzoek doen besluiten om bij het Openbaar Ministerie aangifte te doen van strafbare feiten. Het OM is naar aanleiding van de aangifte onderzoek gaan verrichten. Van de stand van zaken en mogelijke strafvervolging zijn wij niet op de hoogte”, schrijft het Commissariaat.
Praat mee