website over journalistiek

x

Villamedia heeft een app

 

Exclusieve inhoud Sluiten

Een NVJ-lid heeft dit artikel met je gedeeld. Gratis een maand alles lezen? Klik hier.

Een NVJ-lidmaatschap geeft je recht op:

  • Persoonlijk advies
  • Juridisch advies & rechtsbijstand
  • Perskaart
  • Korting op cursussen
  • Villamedia magazine

Word lid Verder lezen

‘Ik ben drie keer afgeluisterd’

Sjoske Cornelissen — Geplaatst op Wednesday 23 April 2014, 12:22

Er is persvrijheid in Costa Rica, maar daar zitten wel een paar haken en ogen aan. Giannina Segnini (43) werkte twintig jaar als datajournalist bij dagblad La Nación en is sinds februari dit jaar werkzaam als professor journalistiek aan de Columbia University in New York. ‘De democratische republiek en de sterke grondwet waarborgen de persvrijheid in Costa Rica. De pers is over het algemeen vrij van overheidsbemoeienis en het publiceren over gevoelige sociale kwesties kan zonder problemen. De toegang tot informatie van de overheid gaat nog wel moeizaam, want we hebben geen wet die het recht op vrijheid van informatie garandeert'.

‘In 1999 werkte ik voor het eerst met informatie uit een overheidsdatabank. Ik was op zoek naar een lijst van alle daklozen die subsidie krijgen van de overheid. Omdat de informatie als staatsgeheim was bestempeld, werd de informatie niet vrijgegeven. Via de rechter kreeg ik de lijst uiteindelijk toch in handen. Toen later bleek dat de subsidies werden betaald van publiek geld, kon een publicatie niet uitblijven.

Ik heb mij de laatste jaren uitsluitend beziggehouden met het verzamelen en onderzoeken van overheids­documenten. Ik heb altijd volgehouden en zelfs de rechtbank begrijpt nu dat het opvragen van die gegevens een recht is. De laatste vijf jaar is het voor mij dan ook gemakkelijker geworden om aan overheidsdocumenten te komen. Veel mensen zeggen “oh, daar heb je dat gekke mens weer met haar databases.” 

Ondanks dat de overheid weet dat een verzoek voor informatie op geen enkele manier meer afgewezen mag worden, doet zich een nieuw fenomeen voor. In ruil voor informatie vragen overheidsinstellingen grote geldbedragen. In 2011 informeerde ik naar de volkstelling, inclusief inkomens, en daarvoor werd 3000 dollar gevraagd. Overheidsinstellingen is opgedragen voor alle diensten een vergoeding te vragen om zo meer inkomsten te genereren. Ik heb dit nieuwe fenomeen voorgelegd aan de president en zij heeft beloofd dit op te lossen.

Een nieuwe wet in 2012 gaf de overheid een vrijbrief om iedereen op te sluiten die geheime overheidsdocumenten openbaar wil maken. Niet alleen de journalistieke gemeenschap was boos, ook gewone burgers vonden het een schande. De wet werd met veel bombarie gepresenteerd, maar in de praktijk gebeurde er niet zoveel. Er waren veel uitzonderingen op de wet en inmiddels is hij ook gewijzigd. Voor zover ik weet, is geen journalist naar de gevangenis gestuurd. Wel zijn we onderworpen aan strafrechtelijke vervolging. Een vriend van mij is op een lijst van veroordeelde criminelen geplaatst.

Journalisten worden veel bedreigd en afgeluisterd, dat is een groot probleem. Ik ben drie keer afgeluisterd, misschien wel vaker. De eerste keer was in 2000. Ik deed toen onderzoek naar de aankoop van wapens door de overheid. Volgens de officier van justitie waren deze gegevens staatsgeheim. In 2012 werden alle journalisten van de krant Diario Extra afgeluisterd, omdat een van de werknemers bezig zou zijn met het openbaren van informatie over een ontvoeringszaak. Journalisten mogen afgeluisterd worden als zij bezig zijn met het openbaren van geheime overheidsdocumenten die ten koste gaan van de veiligheid van het land.’

Nog geen reacties

Om te reageren moet je een Villamedia Account hebben en moet je eerst ingelogd zijn.

Smart octo banner