Arbeidsmarktmonitor: De journalist is wit, man en 50+
De gemiddelde Nederlandse journalist is man, wit, hoogopgeleid, woont in de Randstad en is 51 jaar oud. Het aandeel vrouwen in het vak neemt wel toe.
Meer dan de helft van de Nederlandse journalisten is momenteel 50 jaar of ouder. Ze zijn daarmee aanzienlijk ouder dan de gemiddelde werkende. Die is, aldus gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), gemiddeld genomen 40,8 jaar oud.
Dat blijkt uit onderzoek dat is uitgevoerd in het kader van de NVJ Arbeidsmarktmonitor, een grootschalig onderzoek naar de journalistieke arbeidsmarkt. Daaruit blijkt ook dat de beroepsgroep ouder is geworden. Het overgrote deel van de respondenten is afkomstig uit het ledenbestand van de NVJ. Daardoor kunnen resultaten ietwat vertekend zijn.
In 2016 waren Nederlandse journalist gemiddeld nog 48 jaar, bleek in dat jaar uit de Worlds of Journalism Study, een groot internationaal onderzoek naar de staat van de wereldwijde journalistiek.
Ruim één op de drie journalisten (34,86%) is nu tussen de 51 en 60 jaar oud. Nog geen één op de tien Nederlandse journalisten is anno 2024 jonger dan 30 jaar.
Wil je meer weten over de wijze waarop dit onderzoek heeft plaatsgevonden, scroll dan naar de verantwoording onderaan dit artikel.
Journalisten zijn ofwel jonge vrouwen of oudere mannen
Net iets meer dan de helft van de journalisten in Nederland (55,4%) is man. 43,4% van de Nederlandse journalisten is vrouw, een half procent van de journalisten identificeert zich als anders. Hoewel er minder vrouwen dan mannen actief zijn in het vak, groeit hun aandeel wel. In 2016 was volgens de Worlds of Journalism Study nog 39,3% van de journalisten in ons land vrouw.
De eerste editie van de NVJ Arbeidsmarktmonitor wordt aan het eind van 2024 gepubliceerd. Wil je in de tussentijd meer resultaten lezen? Klik dan hier.
Mannen zijn in ons vak in de regel ouder dan vrouwen. Hoe hoger de leeftijd, hoe groter het aandeel mannen. Bij journalisten van 30 jaar en jonger is ruim 60% vrouw, terwijl bij journalisten van 60 jaar en ouder meer dan 80% man is. De gemiddelde man in het vak is 54 jaar oud, terwijl bij vrouwen de gemiddelde leeftijd op 47,5 jaar ligt.
Journalisten wonen vooral in de Randstad
Het gros van de journalisten woont in de Randstad. Verbazingwekkend is dat niet. Uit eerder onderzoek bleek al dat ook de meeste werkgevers zich daar veelal bevinden. Ruim zes op de tien journalisten (63,67%) woont in de provincies Noord-Holland, Zuid-Holland en Utrecht. In de provincies Flevoland en Zeeland wonen het minst aantal journalisten.
Verantwoording
De conclusies en data uit dit artikel zijn afkomstig uit de NVJ Arbeidsmarktmonitor. Voor dit grootschalig onderzoek naar de journalistieke arbeidsmarkt werd onder andere een enquête uitgezet onder journalisten, waarin hen werd gevraagd naar hun achtergrond, persoonlijke kenmerken en werksituatie.
Deze enquête werd samen ontwikkeld en verspreid met onderzoeker Mark Boukes van de Universiteit van Amsterdam. De vragenlijst werd in totaal 591 keer (deels of volledig) ingevuld. Het overgrote deel van de respondenten is afkomstig uit het ledenbestand van de NVJ. Daardoor kunnen resultaten ietwat vertekend zijn.
De resultaten werden aangevuld met data uit andere bronnen, waaronder het CBS en de Worlds of Journalism Study, een internationaal onderzoek dat om de paar jaar de staat van de wereldwijde journalistiek onderzoekt.
De resultaten uit dit onderzoek moeten worden beschouwd als een tussenstand. In 2025 wordt aanvullend onderzoek gedaan naar het in dit artikel behandelde onderwerp. De resultaten van dat aanvullende onderzoek worden tegen die tijd samengevoegd met de resultaten hierboven.
Onderzoekers en anderen die willen grasduinen in de data die afkomstig is uit de NVJ-enquête onder freelancers, kunnen deze (geanonimiseerde) data per mail opvragen.
Praat mee