— maandag 25 augustus 2025 08:10 | 0 reacties , praat mee

Arbeidsmarktmonitor: Nederlandse journalist is Randstedeling, behoort tot de hogere sociaaleconomische klasse en is relatief oud

Arbeidsmarktmonitor: Nederlandse journalist is Randstedeling, behoort tot de hogere sociaaleconomische klasse en is relatief oud
© ANP / Ikon Images / Gary Waters

Journalisten zijn als beroepsgroep een stuk ouder dan gemiddeld is op de arbeidsmarkt. De journalist woont bovengemiddeld vaak in de Randstad en komt uit een hoge sociaaleconomische klasse. Laatste wijziging: 5 september 2025, 07:32

Dit artikel wordt met je gedeeld door NVJ-lid Nick Kivits. Ook lid worden?

Journalisten zijn als beroepsgroep aanzienlijk ouder dan gemiddeld is onder werkenden. Waar de algehele beroepsbevolking volgens het CBS een gemiddelde leeftijd heeft van 41 jaar, is de gemiddelde journalist 49 jaar oud. Bijna de helft van de journalisten (49,86%) is de vijftig jaar inmiddels gepasseerd.

Dat blijkt uit onderzoek dat is uitgevoerd in het kader van de NVJ Arbeidsmarktmonitor, een grootschalig onderzoek naar de journalistieke arbeidsmarkt. Voor dat onderzoek vulden 1950 Nederlandse journalisten een vragenlijst in, die werd ontwikkeld door de Universiteit van Amsterdam (UvA). In die vragenlijst werd hen onder andere gevraagd naar hun leeftijd, gender, sociaaleconomische afkomst en verdiensten.

Het onderzoek laat zien dat de gemiddelde leeftijd van journalisten is opgelopen. In 2016 was de Nederlandse journalist nog gemiddeld 48 jaar oud. Dat bleek dat jaar uit de Worlds of Journalism Study, een groot internationaal onderzoek naar de staat van de wereldwijde journalistiek. Meer dan een kwart van de journalisten (28,06%) is op dit moment tussen de 51 en 60 jaar ouder. Net iets meer dan één op de tien journalisten (10,69%) in onze steekproef is 30 jaar of jonger. Er is onder respondenten geen significant verschil in de leeftijdsverdeling bij landelijke, regionale en lokale media.

Wil je meer weten over de wijze waarop dit onderzoek heeft plaatsgevonden, scroll dan naar de verantwoording onderaan dit artikel.

Jonge vrouwen en oudere mannen
Dat journalistiek van oudsher een beroep met veel mannen is, is ook nu nog in de data te zien. Anno 2025 is bijna zes op de tien journalisten in Nederland een man (57,71%). 41,52% van de Nederlandse journalisten is vrouw en een half procent (0,56%) van de journalisten identificeert zich anders.

Hoewel er minder vrouwen dan mannen actief zijn in het vak, groeit hun aandeel wel. In 2016 was volgens de Worlds of Journalism Study nog 39,3% van de journalisten in ons land vrouw.

De tweede editie van de NVJ Arbeidsmarktmonitor wordt aan het eind van 2025 gepubliceerd. Wil je in de tussentijd meer resultaten lezen? Klik dan hier.

Mannen zijn in ons vak in de regel ouder dan vrouwen. Hoe hoger de leeftijd, hoe groter het aandeel mannen. Onder journalisten van 30 jaar en jonger is ruim zes op de tien (60,53%) vrouw, terwijl bij journalisten van 60 jaar en ouder is meer dan driekwart man. Mannelijke journalisten zijn dan ook gemiddeld ouder dan vrouwelijke.

Oververtegenwoordiging in de Randstad
Het grootste deel van de journalisten woont in een van de drie Randstedelijke provincies: zes op de tien journalisten (60,15%) woont in Noord-Holland, Zuid-Holland of Utrecht. Bijna één op de drie journalisten (31,14%) woont in Noord-Holland. In de provincies Flevoland, Zeeland en Drenthe wonen de minste journalisten.

Hoewel ruim 60% van de journalisten in de Randstad woont, komt lang niet iedereen daar vandaan. Net iets meer dan vier op de tien journalisten (42,59%) zegt in de Randstedelijke provincies te zijn opgegroeid. Met name vanuit de provincies Gelderland, Noord-Brabant en Friesland trekken relatief veel journalisten gedurende hun leven naar de Randstad. In Noord-Holland en Utrecht is de ‘import’ het grootst.

Vreemd is die Randstedelijke overheersing en die trek naar de Randstad dan ook niet: uit eerder onderzoek dat werd verricht in het kader van de NVJ Arbeidsmarktmonitor bleek al dat veruit de meeste werkgevers zich in de Randstad bevinden. De trek naar de Randstad zorgt er wel voor dat er in sommige provincies erg weinig journalisten wonen.

Weinig journalisten uit lagere sociaaleconomische klassen
Het aantal journalisten dat buiten de Randstad woont is relatief gezien laag. En ook de groep journalisten met een lage tot redelijk lage sociaaleconomische achtergrond is klein. Ruim één op de vijf journalisten (21,2%) groeide op met ouders met een lagere opleiding en/of een lager inkomen, en geeft aan tijdens hun jeugd tot de zogenoemde lagere sociaaleconomische klassen te hebben behoord. Net iets meer dan 3% vindt van zichzelf nu nog tot die groep te behoren.

Zeven op de tien journalisten (70,55%) rekent zichzelf nu tot die sociaaleconomisch hogere klassen. Dat betekent dat zij redelijk hoog tot hoog zijn opgeleid en/of dat het inkomen van het huishouden redelijk hoog tot hoog is. Bijna vier op de tien (37,55%) zat ook in die klasse tijdens de jeugd en komt dus uit een hoger sociaaleconomisch nest.

De data laten zien dat er veel opwaartse mobiliteit zit onder journalisten. Een flink deel van de journalisten die in de jeugd in een lagere sociaaleconomische klasse behoort, komt tijdens het volwassen leven in een gemiddelde tot hogere klasse.

Verantwoording
De conclusies en data uit dit artikel zijn afkomstig uit de NVJ Arbeidsmarktmonitor. Voor dit grootschalig onderzoek naar de journalistieke arbeidsmarkt werd onder andere een enquête uitgezet onder journalisten, waarin hen werd gevraagd naar hun achtergrond, persoonlijke kenmerken en werksituatie.

Deze enquête werd ontwikkeld door onderzoeker Mark Boukes van de Universiteit van Amsterdam (UvA) en verspreid via de NVJ en journalistieke werkgevers. De enquête werd ook openbaar online gedeeld. De vragenlijst werd in totaal 1950 keer (deels of volledig) ingevuld.

De resultaten werden aangevuld met data uit andere bronnen, waaronder het CBS en de Worlds of Journalism Study, een internationaal onderzoek dat om de paar jaar de staat van de wereldwijde journalistiek onderzoekt.

Bekijk meer van

NVJ Arbeidsmarktmonitor
NVJ LID 26-05

Tip de redactie

Logo Publeaks Wil je Villamedia tippen, maar is dat te gevoelig voor een gewone mail? Villamedia is aangesloten bij Publeaks, het platform waarmee je veilig en volledig anoniem materiaal met de redactie kunt delen: publeaks.nl/villamedia

Praat mee