Nieuwsarchief
Mediacode in strijd met Europees recht
dinsdag 7 februari 2012
Uit een arrest van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) zou blijken dat de Mediacode van de Nederlandse koninklijke familie strijdig is met Europees recht, dat meldt advocaat Jens van de Brink bij Kennedy Van der Laan op Media Report. Het draait om het arrest van prinses Caroline von Hannover II. Zij probeerde de publicatie van foto’s van haar skivakantie te verbieden. Ze beriep zich op een arrest uit 2004, waarin het Hof eerdere publicatie van foto’s van Caroline verbood, mede omdat zij volgens het Hof op die de foto’s niet naar buiten trad in een officiële functie. In het arrest staat echter niet dat iedere foto waarop zij is in niet-officiële capaciteit staat afgebeeld onder dat verbod valt. Uit het eerste arrest volgt slechts dat dit een verzwarende omstandigheid kan zijn. Deze uitspraak wordt in het nieuwe arrest nog eens bevestigd. Het enkele feit dat leden van het Koninklijk Huis (of andere publieke figuren) niet op grond van hun officiële functies naar buiten treden, is geen zelfstandige reden publicatie van foto’s te verbieden, zo schrijft Van de Brink. Lees verder
RVD wilde publicatie foto’s voorkomen
dinsdag 10 mei 2011
Fotograaf Arthur Batenburg schoot onlangs in het Apeldoornse bos foto’s van een ontspannen rijtuigritje van koningin Beatrix, prins Friso, prinses Mabel en hun twee dochters. In een ander koetsje zaten ook niet de minsten: bisschop Desmond Tutu, mediatycoon Richard Branson en oud-topman van de Verenigde Naties Kofi Annan. De foto’s die Batenburg maakte, kon hij vervolgens niet slijten bij media, omdat de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) bezwaar maakte tegen publicatie, meldt HP/De Tijd. Het tijdschrift publiceert wel enkele foto’s en merkt op dat de mediacode door de RVD steeds vaker als censuurinstrument inzet. “Ik snap dat er privacyregels zijn, maar als de koningin zich op publiek terrein laat omringen met allerlei beroemde mensen en ook nog eens spontaan gaat zwaaien, dan kun je dat moeilijk privé noemen. Als dit de persvrijheid in Nederland voorstelt, dan zijn we behoorlijk diep gezonken met z’n allen”, stelt Batenburg. Meer bij HP/De Tijd
PvdA wil opheldering over tweet van RVD
woensdag 17 november 2010
De actie van de Rijksvoorlichtingsdienst (RvD) om een bericht van de Volkskrant middels een tweet recht te zetten krijgt nog een staartje. De PvdA wil opheldering van premier Rutte. De Volkskrant publiceerde onlangs een artikel over landgoed De Horsten in Wassenaar. De RVD publiceerde op de website van het Koninklijk Huis een geredigeerde versie van het Volkskrantbericht. Later volgde een tweet waarin de RVD de Volkskrant verweet onjuiste informatie te publiceren. Volgens PvdA-Tweede Kamerlid Pierre Heijnen was het “een weinig fatsoenlijke tweet”. De werkwijze van de RVD draagt volgens de PvdA niet bij aan “het gezag van de Rijksvoorlichtingsdienst en van het Koninklijk Huis.” De partij wil dat Rutte de voorlichtingsdienst opdraagt op te houden met “deze manier van communiceren”. Meer bij ANP via De Pers
‘RVD versus de Volkskrant’
dinsdag 9 november 2010
De Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) blijft berichten van journalisten actief corrigeren. De meest recente actie werd via Twitter wereldkundig gemaakt. De Volkskrant publiceerde het bericht dat prins Willem-Alexander de twee boerderijen zou willen slopen. Volgens de RVD heeft echter koningin Beatrix de aanvraag ingediend bij de gemeente Wassenaar. Volgens de hoofdredactie van de Volkskrant trekt de RVD de geloofwaardigheid van de krant in twijfel, “terwijl de feiten kloppen.” In september waren er ook berichten dat persvoorlichters actief berichten corrigeerden. Meer bij de Volkskrant / De Pers
Klacht ingediend bij RVD
donderdag 1 juli 2010
Naar aanleiding van de berichtgeving over belemmering van de Rijksvoorlichtingsdienst bij gesprekken tussen journalisten en politici op het Binnenhof heeft Jos Heymans, parlementair journalist bij RTL Nieuws, een klacht ingediend bij de Rijksvoorlichtingsdienst. Volgens Heymans, tevens voorzitter van de Parlementaire Persvereniging (PPV), is “een achtergrondgesprek dan niet voor publicatie, maar het is wel van groot belang. Het geeft ons een breder zicht op de gebeurtenissen.” Meer bij HP/De Tijd
‘Inmenging RVD op Binnnenhof’
woensdag 30 juni 2010
De ‘off the record’ gesprekken op het Binnenhof tussen politici en journalisten ondervinden wat belemmeringen met de formatie van een nieuw kabinet. Fons Lambie, politiek verslaggever bij RTL Nieuws, blogt over een irritatie met betrekking tot de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD), oftewel de ’spionnen’. De RVD-medewerkers lijken volgens Lambie net journalisten, maar stellen ondertussen geen enkele vraag. Zij noteren uitspraken van de politici, zodat de informateur exact weet wat er gezegd wordt. Vaak praten journalisten nog wel eens door met politici, maar dan off the record: camera’s gaan uit en pennen gaan neer. Lambie pent een gesprek neer tussen een politicus met een RVD’er die niet stopt met schrijven, al geeft de politicus aan niet geciteerd te willen worden. Als gevolg van de weigering van de RVD’er om met schrijven te stoppen, eindigt het gesprek. De RVD’er vindt dat als journalisten per se achtergrondgesprekjes willen voeren, ze “maar naar Nieuwspoort moeten gaan”. Lambie noemt het gewoon een kwestie van fatsoen en beleefdheid als een geïnterviewde je uitdrukkelijk vraagt om niks op te schrijven, je de pen ook laat liggen. Meer bij RTL Nieuws
ORF verwijderde filmpje Beatrix niet
donderdag 25 februari 2010
De Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) heeft de Oostenrijkse zender ORF niet verboden het filmpje over de aankomst van Koningin Beatrix in Lech uit te zenden. Wel is op verzoek van de RVD een foto van de koningin van de website gehaald. Dat zegt Marion Flatz-Mäser, redactiechef van de Landesstudio van de ORF in Vorarlberg. Volgens haar waren technische problemen met de server er de oorzaak van dat de reportage na enkele dagen van de site werd gehaald. ‘Het filmpje was niet om aan te zien. Het haperde en er waren alleen stukjes te zien.’ Lees verder
Luyendijk weigert interview om censuur
maandag 30 november 2009
Journalist Joris Luyendijk heeft een dubbelinterview voor Libelle met prinses Máxima geweigerd omdat de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) als voorwaarde stelde dat zij de tekst van het interview naar eigen inzicht mocht wijzigen. Dat zegt Luyendijk in NRC Weekblad. Niet alleen konden Máxima’s uitspraken door de RVD worden aangepast of geschrapt, ook de woorden van Luyendijk konden worden aangepast. “Als ik schreef ‘ze kwam binnen in een groene jurk’, mocht de RVD daar ‘een blauwe rok’ van maken. […] Zelfs de vermelding van censuur zou worden gecensureerd. Daarop liet ik de klus schieten. Ik ga niet tekstschrijven voor de RVD en dit als journalistiek werk presenteren.”
Oranjes: foto’s belastend
vrijdag 14 augustus 2009
UPDATE Tijdens het kort geding tegen persbureau Associated Press (AP) omtrent de plaatsing van vakantiefoto’s, heeft de landsadvocaat van de Oranjes een verklaring voorgelezen namens kroonprins Willem-Alexander en prinses Máxima. “Mijn vrouw en ik ervaren dergelijke foto’s als zeer belastend voor ons gezinsleven. Het levert een onaanvaardbare druk op voor onze kinderen.” De prins stelde in de verklaring dat hijzelf in het verleden in zijn jeugd ook een zekere mate van privacy genoot. Daardoor kan hij nu beter zijn officiële taken vervullen. De landsadvocaat zei in het algemeen dat de kroonprins wil dat zijn kinderen, ook buiten de hoge paleismuren, een vorm van een privéleven kunnen hebben. Als dit soort vakantiekiekjes wordt toegestaan, is het hek van de dam en reist straks een horde fotografen mee tijdens de vakanties, vreest Henk Jan Boukema. Lees verder
RVD reageert op ophef omtrent mediacode
woensdag 12 augustus 2009
UPDATE De plaatsvervangend directeur-generaal van de Rijksvoorlichtingsdienst RVD reageert in Trouw over de ophef die is ontstaan naar aanleiding van de vakantiefoto’s van de Oranjes en de rechtszaak tegen persbureau Associated Press (AP). Volgens Chris Breedveld is de mediacode geschonden omdat een vakantiefoto van prinses Máxima in de krant geen algemeen belang dient. Breedveld noemt ‘persvrijheid en het recht op vrije meningsuiting van gelijk gewicht met het recht op bescherming van de persoonlijke levenssfeer. Van geval tot geval moet worden beoordeeld of de persvrijheid een inbreuk op de privacy rechtvaardigt. Publieke figuren hebben hier meer te dulden dan niet-publieke figuren. Maar niet tot in het oneindige. De rechter vindt publicatie van een privéfoto gerechtvaardigd wanneer deze ‘een bijdrage levert aan een publiek debat over een zaak van algemeen belang’. ‘Onschuldige’ vakantiefoto’s doen dat niet. ‘Sneeuwscooter botst tegen prins’ mogelijk wel; publicatie van een dergelijke foto stuit niet op bezwaren van de RVD.”
Koninklijke familie eist geld van AP
dinsdag 11 augustus 2009
25.000 tot 250.000 euro. Dat moet het internationale persbureau Associated Press (AP) betalen aan kroonprins Willem-Alexander en prinses Máxima voor elke keer dat hun vakantiefoto’s weer in Nederland worden gepubliceerd. Dat is althans de eis die de Oranjes stellen in een kort geding bij de rechtbank in Amsterdam, aanstaande vrijdag, dat meldt De Telegraaf. Ook zouden het echtpaar een voorschot eisen. Persorganisatie Reporters Sans Frontières veroordeelt de rechtszaak die het Koninklijk Huis heeft aanspannen tegen AP. Meer bij Novum via NU.nl / RSF
Oranjes spannen kort geding aan tegen AP
woensdag 5 augustus 2009
Persbureau Associated Press (AP) wordt door het Nederlands Koninklijk Huis voor de rechter gesleept, omdat het foto’s plaatste van de Oranjes op vakantie in Argentinië. De Rijksvoorlichtingsdienst haalt daarmee voor het eerst een belangrijk internationaal nieuwsmedium voor de rechter, dat meldt de Volkskrant. Het kort geding dient op vrijdag 14 augustus, kondigde een woordvoerder van de koninklijke familie woensdag aan. Ook HP/De Tijd is gesommeerd geen foto’s van de Oranjes te plaatsen en ook geen links naar die foto’s te plaatsen. De foto’s zijn inmiddels weggehaald, maar de links blijven staan, zo laat HP/De Tijd weten. Lees verder
Mediacode zorgt weer voor problemen
vrijdag 31 juli 2009
Foto’s in de Nederlandse pers waarop prins Willem-Alexander, prinses Máxima en prinses Amalia in Argentinië te zien zijn, zijn in het verkeerde keelgat geschoten. De Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) heeft de landsadvocaat een schriftelijke waarschuwing laten sturen naar de hoofdredacties van Trouw, Algemeen Dagblad, Nu.nl, GPD en persbureau AP omdat ze de vakantiefoto’s hebben geplaatst. Daarmee zou de mediacode van het Koninklijk Huis zijn geschonden. Die code behelst dat de audiovisuele pers een paar fotomomenten per jaar krijgt als de privacy van het prinselijk paar intact blijft. GPD-hoofdredacteur Van Lingen vindt de reactie buiten proportie. ‘Wat ik een probleem vind, is dat die foto’s overal op internet te vinden zijn, maar niet in gewone media. Daar wil ik over praten.’ Meer bij de Volkskrant / Reformatorisch Dagblad
Staat staakt bodemprocedure Opinio
woensdag 10 september 2008
De Staat der Nederlanden, dat namens premier Balkenende een proces voerde tegen het gesneefde weekblad Opinio, ziet af van verdere rechtsvervolging. Aanleiding was een neprede uit Balkenendes naam in Opinio, eerder dit jaar. De premier was daarover zeer ontstemd en begon een kort geding. De behandelend rechter oordeelde dat het om satire ging en dat de premier “tegen een stootje moest kunnen”. Balkenende besloot daarop tot een bodemprocedure en schakelde de landsadvocaat in. Omdat het blad Opinio in juni failiet ging, acht de staat voorzetting nu niet langer nodig, meldt de Volkskrant. Opinio-advocaat Cor Hellingman denkt dat het faillissement Balkenende een handige uitweg biedt uit een netelige kwestie: het is nog maar de vraag of de bodemprocedure een andere conclusie oplevert dan dat het om satire ging. Oud-hoofdredacteur Jaffe Vink werkt overigens aan een doorstart van Opinio. Of dat betekent dat ook de bodemprocedure opnieuw begint, kon de Rijksvoorlichtingsdienst niet zeggen.
Henk Brons nieuwe baas RVD
maandag 14 juli 2008
Henk Brons wordt directeur-generaal van de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD). De 51-jarige Brons volgt in september Gerard van der Wulp op, die dan aan de slag gaat als tweede man van de Nederlandse ambassade in Washington. Brons was al plaatsvervangend directeur-generaal van de RVD. Hij werkt sinds 2002 bij de dienst. Daarvoor was hij directeur voorlichting bij het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW). Meer bij Regering.nl / de Volkskrant
Foto’s verwijderd op last van RVD
donderdag 5 juni 2008
De Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) heeft afgelopen weekend de Amsterdamse zender AT5 opdracht gegeven twee foto’s en een video van de website te verwijderen omdat er leden van de koninklijke familie op stonden. AT5 heeft ingestemd. De RVD heeft eerder al met sommige roddelbladen afspraken gemaakt dat er geen beeldmateriaal van de Oranjes in de privésfeer in hun kolommen opduiken, maar aanwezigen vinden dat deze actie nergens op slaat. Zo ook Frank Buis, die namens AT5 het feest vastlegde met zijn camera, “prinses Margriet en Pieter-Christiaan poseerden zelfs voor mij.” Ook Story-fotograaf Edwin Smulders meldt dat sommige leden van de koninklijke familie de tijd bij hem namen voor een goede foto. Overigens haalde geen van de foto’s van het blad, alleen waar andere celebrities figureerden. Hoofdredacteur Matthieu Slee zegt dat de RVD een verzoek heeft gedaan om ook déze beelden niet af te drukken. “Dit is pure aantasting van de vrijheid van meningsuiting. De RVD probeert nu zelfs de vrienden van de familie onder die mediacode te scharen. Echt idioot. Hier moeten we iets aan doen.” Meer bij De Pers
RVD tikt Oostenrijkse zender op de vingers
woensdag 17 februari 2010
Ook in Oostenrijk hebben media te maken met de Nederlandse mediacode omtrent het Koninklijk Huis. De Oostenrijkse staatsomroep ORF is door de Rijksvoorlichtingsdienst op de vingers getikt, omdat het zaterdag in een regionaal journaal beelden uitzond van de aankomst van koningin Beatrix in Lech. Onder de eenzijdig opgelegde mediacode van de Rijksvoorlichtingsdienst zijn privé-uitstapjes niet bedoeld om foto’s en beelden van leden van het koninklijk huis te maken. Nederlandse media houden zich veelal in de code, al ontstaat er elk jaar wel een relletje. Vorig jaar betrof het foto’s van de Oranjes op vakantie in Argentinië, die persbureau AP plaatste. Update 16:30: ÖRF heeft besloten om de bewuste beelden offline te halen.
RVD zet Nederland ‘te kakken’
donderdag 6 augustus 2009
HP/De Tijd-verslaggever Bas Paternotte heeft een klacht ingediend bij de Nationale Ombudsman over het functioneren van de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD). Reden voor de brief is het kort geding dat de RVD heeft aangespannen tegen persbureau Associated Press (AP) voor het plaatsen van foto’s van de koninklijke familie die vakantie vieren in Argentinië. Dat de Nederlanse pers wordt aangepakt vindt Paternotte ‘niet zo’n ramp’. ‘Als die kranten met die Mediacode van het Koninklijk Huis instemmen, moeten ze niet gaan zeuren dat ze opeens een brief krijgen van uw confrère de Landsadvocaat.’ Hij stelt dat de ruim 4000 medewerkers van AP onmogelijk allemaal de ‘zelfverzonnen’ mediacode van de RVD kennen. ‘De RVD zet Nederland weg als als een kleinburgerlijk landje dat in paniek raakt wanneer het kroonprinselijk paar op de ski’s vereeuwigd wordt.’ Dat ‘gezeur van die ambtenaren is niet goed voor mij als burger, de Majesteit én de Nederlandse economie’, aldus de verslaggever in zijn brief. ‘Ik vind dat niet echt getuigen van een gezonde Hollandse VOC-mentaliteit. Want het mag toch niet zo zijn dat de RVD Nederland in den vreemde te kakken zet?’
Van der Wulp verlaat RVD
maandag 23 juni 2008
Gerard van der Wulp, hoofd van de Rijksvoorlichtingsdienst, wordt per 1 september de tweede man van de Nederlandse ambassade in Washington. Dit bevestigen bronnen in Den Haag. Onder Nederlandse diplomaten heeft de aanstaande benoeming tot gemor geleid. De 58-jarige Van der Wulp komt van buiten de diplomatieke dienst en zou nu een topfunctie krijgen die normaal bestemd is voor diplomaten met een lange staat van dienst. Van der Wuilp werkte eerder in de journalistiek, onder meer als hoofdredacteur van het NOS-Journaal, en als correspondent voor de NOS in de Verenigde Staten. Meer bij NRC
