Nieuws

‘Staak jacht op journalistieke bronnen’

donderdag 13 september 2012

Marcel Haenen, binnenlandverslaggever bij NRC Handelsblad, maakte het in enkele maanden twee keer mee: naar aanleiding van zijn publicaties (over de vrijlating van kroongetuige Peter La Serpe en over de Chipshol-zaak) stelde Justitie onderzoek in naar zijn bronnen. Ook werd hij opgeroepen voor een getuigenverhoor. Hij beriep zich hierbij op het verschoningsrecht. Haenen: ‘Dit soort onderzoeken belemmeren de omgang met bronnen en mogelijke klokkenluiders. Mijn noodkreet aan justitie en de rijksrecherche is: staak de jacht op bronnen van journalisten en ga boeven vangen!’

Op 7 juni van dit jaar schreef NRC Handelsblad op basis van ‘opsporingsbronnen’ dat kroongetuige Peter La Serpe (‘Vieze Peter’) in het grootste geheim op vrije voeten was gesteld. Zijn advocaat Richard Korver deed hierop aangifte van schending van het beroeps- of ambtsgeheim door justitie en/of politie.

Haenen werd voor dit onderzoek op 10 juli benaderd door de rijksrecherche. Een rechercheur meldde dat hij op last van de Haagse officier van justitie Wouter Bos onderzocht wie er had gelekt over de vrijlating en nodigde Haenen uit voor een getuigenverhoor. Haenen: ‘Ik heb de man laten weten dat ik me beroep op mijn verschoningsrecht en niet met hem zal praten. Later heeft de officier van justitie me gebeld met hetzelfde verzoek. Opnieuw heb ik geweigerd. Het is mij niet bekend of dit onderzoek al is afgelopen.’

Enkele maanden later, op 1 september, schreef Haenen samen met zijn collega Tom Kreling een reportage, mede op basis van het vertrouwelijke strafdossier in de strafzaak tegen de voormalig rechters Pieter Kalbfleisch en Hans Westenberg (de Chipshol-zaak).
Bij het begin van de strafzaak - op 3 september, twee dagen na de publicatie - eisten de advocaten van de ex-rechters een onderzoek naar de berichtgeving in de NRC. Het Openbaar Ministerie liet weten al in het weekeinde het landelijk parket te hebben gevraagd om samen met de rijksrecherche een onderzoek in te stellen naar het lek.

Op de zitting werd vervolgens Peter Poot, directeur van Chipshol, gehoord. Hij vertelde doelbewust de NRC inzage te hebben gegeven in het strafdossier. Haenen: ‘Een onderzoek is dan niet meer nodig zou je zeggen. Toch kreeg ik deze week van persofficier van justitie Mary Hallebeek van het Openbaar Ministerie in Utrecht de mededeling dat het onderzoek naar het lekken doorgaat. “Het zal zich richten op de vraag of alle informatie in jullie artikel is te herleiden tot het dossier. Het is bedoeld ter verificatie. Het onderzoek wordt gedaan onder leiding van het Landelijk Parket”, schrijft ze.’
Hallebeek was voor vragen van Villamedia hierover niet bereikbaar.

Haenen zegt niet te begrijpen waarom deze onderzoeken plaatsvinden. ‘Heeft het Openbaar Ministerie niets beters te doen dan het zoeken naar lekken; zeker in een zaak waar de “lekker” zich al heeft gemeld.’
Hij vindt de onderzoeken buitengewoon intimiderend. ‘Je weet niet wat er allemaal gebeurt. Worden onze telefoons getapt, mails onderschept? Dergelijke onderzoeken belemmeren de omgang met bronnen en mogelijke klokkenluiders. Het zou justitie sieren te erkennen dat in een democratische samenleving met volwassen onderzoeksjournalistiek ook informatie naar buiten komt die niet wordt gespind of uitgezet door de al maar uitdijende voorlichtingsapparaten.’

Volgens Haenen is er onmiskenbaar sprake van een trend. ‘Deze week was ik bij de strafzaak tegen publicist Micha Kat. Ook zijn advocaat Gerard van der Meer eiste een onderzoek naar hoe het mogelijk was dat NOS en Elsevier in april nieuws konden brengen over de arrestatie van Kat op Schiphol. Dat moest een lek zijn’, aldus Van der Meer. Inmiddels is duidelijk dat de Haagse rechtbank dit verzoek heeft afgewezen.

Die verontwaardiging van de advocaten is volgens Haenen uiterst hypocriet. ‘In Nederland bestaan geen grotere lekkers dan advocaten. Een aantal strafpleiters heeft er een handje van informatie uit strafzaken te lekken naar de pers en dan vervolgens moord en brand te schreeuwen en de schuld aan justitie te geven. Zo hopen ze op strafvermindering voor hun cliënten wegens reputatieschade. Mijn noodkreet aan justitie en de rijksrecherche zou kort en goed zijn: staak de jacht op bronnen van journalisten en ga boeven vangen!’

 

Auteur: Frans Oremus
Onderwerp: bron, justitie, lekken, rechtszaak

Om te reageren moet je ingelogd zijn. Log hieronder in of meld je aan als je geen logingegevens hebt.



Zoek in het Archief vaknieuws






Villamedia Magazine via Blendle