Tegel Beeld en Geluid

— maandag 25 mei 2020, 10:21 | 2 reacties, praat mee

Kritiek op steunfonds lokale media: geld komt verkeerd terecht

Minister Slobs steunfonds voor lokale media, 10,9 miljoen euro groot, bestond voor 7,5 miljoen uit publiek geld dat al eerder was geoormerkt voor lokale omroepen. Die kregen vervolgens 2,4 miljoen euro uit het steunfonds. De overige 6,9 miljoen uit de eerste ronde ging naar commerciële bedrijven: uitgevers van gratis huis-aan-huisbladen. De tweede ronde van 1,6 miljoen gaat geheel aan de lokale omroepen voorbij. Lokale omroepen hebben kritiek op de verdeling. 'Ik vind dit wel een beetje een Booking[punt]commetje', aldus Marc Visch van de NLPO.

Zo kreeg DPG Media, de marktleider in betaalde én gratis kranten in Nederland, 1,8 miljoen euro voor zijn 65 resterende huis-aan-huistitels, na een ingrijpende sanering eind vorig jaar. BDUmedia, de nummer drie in de markt na DPG en NDC, ontving volgens directeur Heiko Imelman zo’n 330.000 euro steun voor zijn 31 titels met een totale oplage van 550.000 stuks.

Dat blijkt uit een reportage van Ramaersreport.

Het steunfonds wordt beheerd en verdeeld door het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek (SvdJ). Directeur René van Zanten vindt het logisch dat het meeste geld naar de huis-aan-huis-uitgevers is gegaan. ‘Zij moeten kranten drukken en distribueren. Dat brengt hoge kosten met zich mee, die lokale omroepen niet hoeven te maken.’ Dinsdag 26 mei heeft minister Slob een wetgevend overleg met de commissie OCW van de Tweede Kamer over het al jaren slepende ‘Dossier Regionale en streekomroepen’.

Tijdens de eerste ronde aanvragen, die liep van 11 tot 20 april, keerde het SvdJ 9,3 miljoen euro uit ‘aan 181 lokale publieke omroepen en aan 410 huis-aan-huiskranten’, zo berichtte het Stimuleringsfonds, met een minimum van vierduizend euro per gehonoreerde aanvraag. Er zijn 261 lokale omroepen in Nederland en 220 uitgevers van huis-aan-huis-bladen.

De 2,4 miljoen euro voor de omroepen komt neer op gemiddeld ruim dertienduizend euro per omroep, de 6,9 miljoen voor de uitgevers op bijna zeventien mille per krantentitel. Het restant in het steunfonds van 1,6 miljoen euro gaat in zijn geheel voorbij aan de lokale omroepen, zo blijkt uit de spelregels voor de tweede ronde, die loopt van 15 tot 25 mei.

‘DPG voldoet aan alle voorwaarden’ voor de steun die het concern heeft gekregen, zegt algemeen directeur Local Media Jan van Dun in een schriftelijke reactie. Huis-aan-huis-uitgevers konden bij het SvdJ aanspraak maken op 66 cent per verspreide krant, en lokale omroepen op 33 cent per bereikt huishouden, staat in de voorwaarden voor de eerste ronde. De gratis DPG-kranten hebben een gezamenlijke wekelijkse oplage van 2,83 miljoen exemplaren. De 1,8 miljoen euro steun komt derhalve neer op net geen 64 eurocent per verspreide krant. Voor de 31 titels van BDUmedia met een totale oplage van 550.000 stuks gaat het om circa zestig cent per verspreide krant.

Voor alle gehonoreerde aanvragers dekt de steun slechts een fractie van hun werkelijke verliezen. Door de lockdown zagen lokale media pardoes 30 tot 70 procent van hun omzet verdampen, terwijl hun websites twee tot drie keer zoveel bezoekers trokken als normaal. ‘Alle lokale omroepen tezamen verliezen momenteel gemiddeld drie ton per week aan omzet’, zegt Marc Visch, directeur-bestuurder van de stichting Nederlandse Lokale Publieke Omroepen (NLPO).

‘Normaal gesproken is de gezamenlijke omzet van alle huis-aan-huisbladen zo’n honderd miljoen euro per kwartaal’, schat Roy Keller, voorzitter van de vereniging De Nederlandsche Nieuwsblad Pers (NNP), de brancheclub van de huis-aan-huis-uitgevers. ‘In de eerste twee kwartalen van dit jaar zal dat minimaal de helft minder zijn.’ En de advertentie-inkomsten lopen al jaren terug, met zo’n 5 procent per jaar.

‘Wat wij ontvangen, maakt ongeveer een derde goed van de huidige verliezen op deze titels’, aldus Van Dun van DPG Media. ‘Huis-aan-huiskranten worden hard getroffen’ door de coronacrisis. ‘Diverse uitgevers staakten hun lokale media of brachten de frequentie terug. DPG laat alle titels normaal uitkomen, omdat gemeenten, verenigingen en stichtingen hiermee een groot deel van hun inwoners bereiken. Ook voor familieberichten zijn de kranten onmisbaar.’ Van Dun benadrukt dat DPG Media ‘uitsluitend een beroep [heeft] gedaan op het Tijdelijk Steunfonds Lokale Informatievoorziening’, zoals Slobs steunfonds officieel heet. Niet op enige andere corona-steunmaatregel.

Slob stelde zijn steunfonds grotendeels samen uit publieke gelden die hij eerder had geoormerkt voor de lokale omroepen, zo blijkt uit een Kamerbrief van de minister: 4,5 miljoen die voor 2020 ‘gereserveerd was voor versterking van lokale journalistiek via samenwerking tussen publieke omroepen’, en drie miljoen ‘voor het tweede (en laatste) pilotjaar van de versterking van lokale publieke omroepen’. Voor het restant sprak hij de 3,5 miljoen aan ‘die gereserveerd was voor de versterking van onderzoeksjournalistiek door het SvdJ’. Ook daarvan kwam een klein deel ten goede aan lokale omroepen.

De lokale omroepen hebben er begrip voor dat de minister bestaande potjes heeft aangesproken, omdat er haast geboden was. Minder goed begrijpen zij de verdeling van het geld. ‘Laat ik voorop stellen dat ik heel blij ben dat er zo snel steungeld is gekomen’, zegt Eric Horvath, directeur van Dtv Nieuws, de lokale omroep voor Oss, Den Bosch, Uden en Bernheze, die 45.000 euro uit het steunfonds kreeg. ‘Is dat genoeg? Nee, op geen stukken na. Voor ons is dat drie weken omzet. En wat ik echt niet kan bevatten, is dat de uitgevers zoveel meer hebben gekregen dan wij.’

Visch van de NLPO mailt dat hij het wel ‘heel opmerkelijk’ vindt hoeveel geld DPG Media heeft gekregen. ‘Noodlijdend zou ik het bedrijf niet willen noemen. Volgens mij was het steunfonds bedoeld om te voorkomen dat lokale media om zouden vallen. Ik vind dit wel een beetje een “Booking[punt]commetje”.’ Ook Evert Cuijpers, directeur van Omroep Venlo, heeft ‘waardering voor Slobs snelheid van handelen’, maar ‘moeite met de methodiek. Er is niet gekeken naar werkelijk gederfde omzet, noch naar journalistieke kwaliteit.’

Praat mee

2 reacties

Pål Jansen, 25 mei 2020, 20:38

Tja… in de categorie; dingen die je van mijlenver zag aankomen…

Sander van Kasteren, 26 mei 2020, 09:51

Ik vind ‘journalistieke kwaliteit’ persoonlijk nogal een vaag criterium. Wie bepaalt dat? Het argument over gederfde omzet vind ik persoonlijk sterker.
Maar in plaats van dat lokale media gaan vingerwijzen naar elkaar zou ook eens nagedacht kunnen worden constructieve manieren om de lokale nieuwsvoorziening op peil te houden, in plaats van dit doekje voor het bloeden. Hopelijk is de tijd daar nu rijp voor.

Colofon

Villamedia is een uitgave van Villamedia Uitgeverij BV

Postadres

Villamedia Uitgeverij BV
Postbus 75997
1070 AZ Amsterdam

Bezoekadres

Johannes Vermeerstraat 22
1071 DR Amsterdam

Contact

redactie@villamedia.nl

Redactie (tips?)

Dolf Rogmans
Hoofdredacteur

Marjolein Slats
Adjunct-hoofdredacteur

Linda Nab
Redacteur

Lars Pasveer
Redacteur

Trudy Brandenburg-Van de Ven
Redacteur

Anneke de Bruin
Vormgever

Marc Willemsen
Webontwikkelaar

Vacatures & advertenties

redactie@villamedia.nl

Bereik

Villamedia trekt maandelijks gemiddeld 120.000 unieke bezoekers. De bezoekers genereren momenteel zo’n 800.000 pageviews.

Rechten

Villamedia heeft zich ingespannen om alle rechthebbenden van beelden en teksten te achterhalen. Meen je rechten te kunnen doen gelden, dan kun je je bij ons melden.