Journalisten moeten naar Brussel

dinsdag 9 juni 2009

Dat toch nog zo’n 36 procent van de kiesgerechtigden in Nederland naar de stembus ging om een kandidaat voor het Europees parlement te kiezen, mag een mirakel heten. Er is namelijk alles aan gedaan om de kiezer te ontmoedigen.

Op de eerste plaats valt de politiek te verwijten niets geleerd te hebben van een rapport van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid naar aanleiding van het ‘nee’ in het referendum over de Europese Grondwet in 2005.

In dat rapport stelde de WRR vast dat de politiek faalt het thema Europa helder voor het voetlicht te brengen: “Nederlandse politici zijn niet gewend een overtuigend communicatief discours over Europa te hanteren, dat ook nog eens aansluit bij de zorgen van burgers”.

Communicatieve vaardigheden zijn essentieel, maar het is bij verkiezingen ook aan te bevelen de beste en meest bekende mensen in te zetten. Een aantal partijen zag het eerder als een uitdaging het tegenovergestelde te doen.

Debatten ontaardden dikwijls in een Europees pandemonium . De zin “Mag ik even uitpraten”, is mij van al die debatten het meest bijgebleven. De kandidaten verdienen lof voor het gebruik van het internet. Jammer is alleen dat de kiezer via Hyves, Facebook, Flickr en Twitter op de hoogte werd gehouden van veelal volstrekt irrelevante details.

Het electoraat weet nu wel op wat voor motor Wim van de Camp rijdt en dat Judith Sargentini vaak met de trein gaat.

Aan de journalistiek heeft het tijdens deze campagne voor de Europese verkiezingen niet gelegen. Al was het merkwaardig dat bijna elk verhaal in de kop een negatieve lading meekreeg: ‘Opnieuw wil Europa niet swingen’, ‘Geen smoel, geen teksten, geen stemmers’, ‘Nederlanders raken maar niet gesteld op Europa’.

Was iedereen uiteindelijk op de hoogte van de verkiezingsdatum, werd je indirect min of meer voor gek verklaard te gaan stemmen op een onverkoopbaar product. Ook op radio en televisie was er veel Europa. De grote debatten trokken meer dan een half miljoen kijkers. En hoewel netmanagers zelfs veel kijkers nog te weinig vinden, zijn dat mooie resultaten.

Gevreesd moet worden dat Europa weer van de agenda gaat. Niet voor niets was er bij het NOS Journaal schrik dat de Stichting Kijkonderzoek ontdekte dat kijkers massaal afhaken als het woord Europa valt. Erger kan het niet in Hilversum en voor je het weet is er voor nieuws uit Brussel slechts plaats ná het weer.

Of de politici in Brussel en Straatsburg nu veel of weinig uitrichten, het is te hopen dat de aandacht voor Europa niet zoals altijd na een verkiezing verslapt. Het beste is om van de ruim 300 in Den Haag geaccrediteerde politieke journalisten - waarvan zo’n kleine veertig van de NOS – tenminste een kwart naar Brussel te sturen.

Europa is een bestuurlijk monster en je mag er tégen zijn, maar je krijgt het niet weg. Wie de burger serieus neemt, politiek belangrijk vindt en beseft dat de journalistiek is uitgevonden om ingewikkelde onderwerpen simpel uitleggen, moet niet alle kaarten op het Binnenhof zetten. Europa hoort al lang niet meer op de buitenlandpagina.

Auteur: Kees Boonman
Tags: discussie, omroep

Reacties kunnen worden doorgeplaatst in het tijdschrift. Die reacties moeten dan wel voorzien zijn van volledige naam en e-mailadres.