Nieuwsarchief
Onderwerp: onderzoek
Brenninkmeijer reikt Journalist vh Jaar uit
donderdag 26 januari 2012
De Nationale Ombudsman Alex Brenninkmeijer reikt maandag de prijs De Journalist van het Jaar 2011 uit aan freelance onderzoeksjournalist Brenno de Winter. De redactie en de redactieadviesraad van Villamedia kozen De Winter eind vorig jaar tot Journalist van het Jaar vanwege zijn primeurs over onder meer de misstanden rond de OV-chipkaart en over de slechte beveiliging van voornamelijk overheidswebsites. De uitreiking vindt plaats in sociëteit Nieuwspoort in Den Haag. Tijdens die bijeenkomst wordt ook de Villamedia Scriptieprijs uitgereikt aan Aylot de Groot. Meer informatie over het bijwonen van de bijeenkomst hier.
Vervolgonderzoek positie freelancers
woensdag 25 januari 2012
Journalistenbonden NVF van de NVJ gaan een vervolg geven aan een onderzoek naar de positie van freelance (foto)journalisten en fotojournalisten. Aanleiding voor een nieuwe enquête is de uitkomst van eerder onderzoek om inzicht te krijgen in het aantal en soort contracten dat gangbaar is. Een van de voorlopige conclusies is dat freelancers veelal niet met een contract werken. Als ze echter wel met contracten werken, blijken deze vaak eenzijdige bepalingen te bevatten. Naar aanleiding van de voorlopige conclusies stelt de NVJ een diepgravender onderzoek in naar de positie van freelancers. Ook niet-leden kunnen de enquête volgende maand nvj.nl invullen. Meer bij NVJ
De ‘doorsnee journalist’ geduid
woensdag 18 januari 2012
Een onderzoek, uitgevoerd door Liesbeth Hermans en Maurice Vergeer (beiden Radboud Universiteit Nijmegen) en Alexander Pleijter (Rijksuniversiteit Groningen), heeft een beeld opgeleverd van de Nederlandse ‘doorsnee journalist anno 2010′. Uit een enquête onder 1016 journalisten, lid van journalistenvakbond NVJ, blijkt dat deze rond de 50 jaar oud is, een journalistieke opleiding op HBO-niveau heeft gevolgd en veelal in vaste dienst werkt voor een papieren medium. Het werk beslaat zelf schrijven en het redigeren van producties van anderen. De politieke overtuiging is veelal links en de journalistieke ethiek is buigzaam: of iets wel of niet mag hangt af van de situatie. Meer interessante bevindingen in het rapport Nederlandse Journalisten in 2010. / Zie ook De Nieuwe Reporter
Management opleiding Windesheim weg
donderdag 12 januari 2012
Managers Jan Rietman en Evert van Voorst van de opleiding Journalistiek van Windesheim in Zwolle zijn uit hun functie ontheven. Volgens bestuursvoorzitter Albert Cornelissen is het besluit genomen ‘om elke schijn van belangenverstrengeling te voorkomen’ bij het oplossen van de problemen waar de opleiding in verzeild is geraakt. Honderden diploma’s moeten herbeoordeeld worden omdat het niveau ervan mogelijk onder de maat is. ‘De collega’s die tijdelijk het management Journalistiek voor hun rekening namen, waren direct betrokken bij de diploma’s die worden herbeoordeeld. Er is ons alles aan gelegen om het herbeoordelingsproces zo zuiver mogelijk te laten verlopen.’ Meer bij De Stentor / AD
Beurs voor onderzoeksjournalistiek
woensdag 11 januari 2012
De Vlaamse en Nederlandse overheid organiseren weer een nieuwe editie van de zogeheten Vlaams-Nederlandse Journalistenbeurs, een subsidie voor journalistieke projecten en de uitwisseling van journalisten. Vlaamse journalisten wonen en werken 2 maanden in Nederland en omgekeerd komen Nederlandse journalisten in Vlaanderen wonen en werken. Naast deze uitwisseling gaat er ook een volledig nieuw initiatief voor journalisten van start: de beurs voor onderzoeksjournalistiek. Voor toekenning van de beurs komen journalistieke onderzoeksvoorstellen over een maatschappelijk relevant Vlaams-Nederlands onderwerp in aanmerking. De aanvraagperiode voor zowel de beurs voor de uitwisseling als de onderzoeksbeurs loopt tot 31 januari 2012. Meer informatie over de voorwaarden bij de Nederlandse ambassade
Commissie geeft presentator gelijk
woensdag 11 januari 2012
NCRV-presentator Jetske van den Elsen is door de Reclame Code Commissie in het gelijk gesteld naar aanleiding van haar klacht over een reclame van een bekend cosmeticamerk. Van den Elsen vond de tijdschriftadvertentie voor een anti-rimpelcrème misleidend. Ze maakte bezwaar tegen de claims “langdurig liftend effect” en “de huid wordt volledig getransformeerd in 4 dagen”. De commissie oordeelde dat er onvoldoende bewijs is voor deze twee beloftes en beveelt de fabrikant aan om niet meer op een dergelijke wijze reclame te maken. Deze gaat tegen de uitspraak in beroep. Jetske van den Elsen diende de klacht in voor haar nieuwe programma Van den Elsen wacht op antwoord.
Nederlander kijkt drie uur tv
maandag 9 januari 2012
Nederlanders brachten in 2011 gemiddeld 3 uur en 11 minuten per dag door voor de televisie. Dat is precies evenveel als het jaar ervoor, dat heeft Stichting KijkOnderzoek (SKO) bekendgemaakt. In 2010 steeg het aantal minuten dat de kijker voor de buis zat ten opzichte van het jaar ervoor, mede door grote sportevenementen als het WK voetbal en de Olympische Spelen. Vergelijkbare kijkcijferkanonnen waren er het afgelopen jaar niet, aldus de SKO.
Andries Knevel niet geliefd als interviewer
donderdag 5 januari 2012
Dertig procent van de Nederlanders (m/v) wordt liever niet door Andries Knevel geïnterviewd. Vrouwen worden graag geïnterviewd door Matthijs van Nieuwkerk en mannen door Clairy Polak. Eva Jinek wordt door 22 procent als waardige opvolger van Sonja Barend gezien. Als meest integere interviewers worden Clairy Polak (17%), Twan Huys (16%) en Wilfried de Jong (9%) genoemd. Dit blijkt uit onderzoek van Vrouwenindemedia.nl onder ruim 1.200 personen. “We hebben natuurlijk ook naar de redenen daarvoor gevraagd. 24 procent van hen (m/v) zegt dat Andries Knevel zijn eigen verhaal vooropstelt, en niet dat van de geïnterviewde”, aldus Janneke van Heugten van Vrouwenindemedia.nl. Paul de Leeuw slaan de meesten liever over omdat hij wil scoren ten koste van de geïnterviewde. En Jeroen Pauw wordt genoemd vanwege zijn “onprettige bejegening van vrouwen”. Lees verder
Van der Toorn leidt onderzoek Zwolle
maandag 2 januari 2012
Karel van der Toorn, voormalig bestuursvoorzitter van de Universiteit van Amsterdam (UvA) en Hogeschool van Amsterdam (HvA), gaat een commissie leiden om de journalistieke opleiding van Hogeschool Windesheim weer op peil te krijgen. De opleiding in Zwolle kwam eind vorig jaar in opspraak omdat studenten ten onrechte diploma’s zouden hebben gekregen. Meer bij de EO
‘Medialandschap in 2012 grondig herzien’
donderdag 29 december 2011
De komst van Google-TV; Apple-TV en buitenlandse video-on-demand aanbieders als Netflix zullen het Nederlandse medialandschap in 2012 grondig herzien. Nederlandse video-on-demand aanbieders als Ziggo en UPC zullen daardoor hun prijzen van on-demand-films naar beneden moeten bijstellen. Live TV op de mobiele telefoon en tablets zal gemeengoed worden. Dat stelt het Nederlandse trendwatchers-duo Lieke en Richard Lamb, dat wekelijks zijn toekomstverwachtingen verkondigt op BNR Nieuwsradio. Ook het vervlechten van de echte wereld (IRL, In Real Life) en de virtuele wereld (internet, cyberspace) krijgt steeds meer vorm, voorspellen de Lambs. Lees verder
Weer arrestatie in Brits afluisterschandaal
woensdag 30 november 2011
In het Britse afluisterschandaal is inmiddels een zeventiende arrestatie verricht. Het gaat om Bethany Usher, een 31-jarige voormalig verslaggeefster van het opgeheven News of the World. Ze is opgepakt op verdenking van het onderscheppen en afluisteren van voicemails. Ze werkte van 2005-2007 voor de tabloid en was in 2003 zelfs nog tot Jonge Journalist van het Jaar benoemd. Inmiddels geeft ze les in journalistiek aan de Teesside universiteit. Haar arrestatie volgt een dag na de getuigenis van tabloidjournalist Paul McMullan gisteren voor de Britse overheidscommissie die onderzoek doet naar misstanden in de media. Op haar twitteraccount zei ze nog dat hij zijn kop moest houden. Vandaag verschijnt ook de voormalige woordvoerder van de Britse premier Tony Blair, Alastair Campbell, voor de commissie. Volgens hem heeft een klein aantal journalisten de Britse pers verpest. Meer bij de BBC I / II
Slachtoffers Brits hackschandaal getuigen
dinsdag 22 november 2011
In het afluisterschandaal van de Britse krant News of the World zijn voor het eerst de slachtoffers gehoord. Acteur Hugh Grant verklaarde dat mogelijk ook The Daily Mail illegaal informatie zou hebben gekregen over de geboorte van zijn dochter en de Mail on Sunday zou in 2007 zijn telefoon moglijk hebben afgeluisterd. Grant is de eerste die een krant buiten het media-imperium van Rupert Murdoch beschuldigt van het afluisteren van telefoons. De beide kranten ontkennen de beschuldiging. Eerder op de dag verschenen voor de onderzoekscommissie, die geleid wordt door rechter Brian Leveson, ook de ouders van het vermoorde meisje Milly Dowler. De gsm van hun dochter werd in 2002 door de privé-detective Glen Mulcaire, die door News of the World was ingehuurd, illegaal afgeluisterd. De krant onderschepte en verwijderde berichten op het voicemail van de toen 13-jarige Milly Dowler. De politie en de familie van het meisje dachten daardoor dat ze nog in leven was. Meer bij The Guardian
De Loep 2011 naar Bas Soetenhorst
maandag 21 november 2011
Parool-verslaggever Bas Soetenhorst heeft De Loep 2011 gewonnen voor zijn boek ‘Het wonder van de Noord/Zuidlijn’ over het dramatische verloop van de aanleg van de Amsterdamse metrolijn. De jaarlijkse prijs voor de beste Vlaamse en Nederlandse onderzoeksjournalistieke producties van 2011 werd uitegreikt tijdens de conferentie van de Nederlands-Vlaamse Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ) in Eindhoven. De Loep voor de beste audiovisuele productie werd toegekend aan Dirk Leestmans (VRT) voor zijn Panorama-documentaire ‘Te gek om los te lopen’. De aanmoedigingsprijs was voor Stefan Vermeulen (Follow the Money) voor een productie in HP/De Tijd. De winnaars van De Loep voor de tekstuele en audiovisuele producties ontvingen 1.500 euro, een oorkonde en een gegraveerde ‘onderzoeksloep’. De winnaar van de aanmoedigingsprijs ontving een oorkonde en een geldprijs van 750 euro.
NotW liet advocaten slachtoffers bespieden
dinsdag 8 november 2011
De Britse tabloid News of the World (NotW) heeft een voormalige politieagent ingehuurd om twee advocaten in de gaten te houden die slachtoffers van de afluisterpraktijken van de krant bijstonden. Dat meldt de BBC. De advocaten zijn Mark Lewis en Charlotte Harris, die de familie van het vermoorde meisje Milly Dowler vertegenwoordigde. De onthulling komt net voordat James Murdoch, het hoofd van News International, donderdag voor de tweede keer voor de parlementaire commissie moet verschijnen die onderzoek doet naar het afluisterschandaal in de Britse pers. Meer bij de BBC / Guardian
Daniel Pearl Award naar Lavrov
dinsdag 18 oktober 2011
De Oekraïense journalist Vlad Lavrov heeft de Daniel Pearl Award gewonnen, een tweejaarlijkse prijs voor onderzoeksjournalistiek vernoemd naar de in 2002 vermoorde Amerikaanse journalist van de Wall Street Journal. Lavrov deed samen met een groep andere internatinonale journalisten een half jaar lang onderzoek naar belastingparadijzen. De Roemeense journalist Paul Cristian Radu coördineerde het project, verder werkten Mihai Munteanu (eveneens Roemenië), Beth Kampschror (Verenigde Staten), Stanimir Vaglenov (Bulgarije), Tamas Bodoky (Hongarije) en Stevan Dojcinovic (Servië) mee. Drew Sullivan (Engeland) en Rosemary Armao (Verenigde Staten) deden eindredactie. Tijdens het onderzoek gingen journalisten undercover en deden zich voor als zakenmensen, op zoek naar belastingvoordeel via buitenlandse constructies.
Samenwerking EenVandaag en omroepen
donderdag 13 oktober 2011
Het EenVandaag Opiniepanel gaat onderzoeksresultaten delen met regionale omroepen. Dat maakte de TROS bekend. Het EenVandaag Opiniepanel telt ruim 40.000 deelnemers, naar rato verspreid over de provincies. De resultaten van de peilingen worden vanaf vandaag uitgesplitst per provincie. Regionale omroepen kunnen ermee aan de slag voor eigen nieuwsitems. Marcel Oude Wesselink, hoofdredacteur van RTV Oost en voorzitter van het college van hoofdredacteuren van de regionale omroepen over de samenwerking: ‘Het is een prachtig voorbeeld van hoe we de krachten tussen regionale publieke omroepen en de landelijke publieke omroep kunnen bundelen. Voor ons als regionale omroepen betekent het een mogelijkheid om onderzoek te doen op regionale schaal, waar we anders de middelen niet voor hebben. Dat bij alle dertien regionale omroepen de belangstelling groot is, zegt iets over hoe mooi het concept in elkaar zit.’
Minister wil één mediafonds
woensdag 12 oktober 2011
Minister Van Bijsterveldt (media, CDA) stevent af op een fusie tussen het Stimuleringsfonds Nederlandse Culturele Mediaproducties (Mediafonds) en het Stimuleringsfonds voor de Pers. Tot verrassing van de beide fondsen heeft de minister het eerder aangekondigde onderzoek naar mogelijkheden tot samenwerking omgezet in een adviesaanvraag bij de Raad van Cultuur gericht op de vorming van één nieuw fonds, dat eind dit jaar verwacht wordt. Lees verder
‘Onderzoeksjournalistiek blijft moeizaam’
dinsdag 4 oktober 2011
Hoofdredacties van Nederlandse en Vlaamse media willen graag meer doen aan onderzoeksjournalistiek. Het lukt echter onvoldoende om de uitbreiding tot stand te brengen. Gebrek aan geld is volgens de hoofdredacties niet het probleem. Dat blijkt uit een onderzoek namens de Vereniging van Onderzoeksjournalisten VVOJ onder 23 hoofdredacties in Nederland en Vlaanderen. Het komt in de praktijk weinig tot strategisch en structureel beleid dat daadwerkelijk tot meer kritische en diepgravende journalistieke verhalen leidt. Door de VVOJ aangedragen alternatieve vormen van ondersteuning, zoals het opzetten van een centrum voor onderzoeksjournalistiek, worden in het journalistieke veld (nog) nauwelijks aantrekkelijk gevonden. Toch wil de VVOJ ook dergelijke mogelijkheden verder exploreren. Meer bij Fonds Pascal Decroos
Iedere journalist voelt zich jachthond
donderdag 29 september 2011
Hoe ver kan een journalist gaan? De grens tussen privé en publiek wordt steeds kleiner. Mogen voicemails afgeluisterd worden? En wanneer zijn privézaken van politici relevant? Tijdens de café-avond van de Vereniging van Onderzoeksjournalisten (VVOJ), afgelopen maandag 26 september, spraken journalisten Lise Witteman (HP/De Tijd, de Volkskrant), Sander ’t Sas (EenVandaag) en NRC-ombudsman Sjoerd de Jong over deze tendens in de media. Iedere journalist voelt zich een beetje een jachthond, daar waren de panelleden het wel over eens. ‘Maar je moet niet zomaar overal op af duiken’, zegt Witteman. Zij schreef voor HP/De Tijd het spraakmakende artikel over de vermeende ontvoering van drie kinderen door GroenLinks-Kamerlid Mariko Petersen en haar echtgenoot Robert Kluijver. ‘Voor mij lag het nieuws op straat. Ik kon het niet weerstaan om hier iets mee te doen.’ Ook verwees Witteman in haar freelance artikel naar Peters die als diplomate in Kabul in 2005 advies gaf over een subsidieaanvraag van Kluijver. Deze vermeende ‘vriendjespolitiek’ kreeg uiteindelijk de meeste aandacht in de media. Lees verder
Oorzaak Palestijnse conflict onderbelicht
dinsdag 27 september 2011
de Volkskrant, NRC Handelsblad en De Telegraaf berichten weinig over het vluchtelingenprobleem en achterliggende oorzaken van het Israëlisch-Palestijns conflict. Ook is er soms sprake van bevoordeling van een van de partijen. Dit is meestal Israël. De bevoordeling verschilt per dagblad en over tijd en is daarmee niet structureel te noemen. Dit blijkt uit onderzoek van de Nederlandse Nieuwsmonitor in samenwerking met studenten van de Erasmus Universiteit Rotterdam. De resultaten van vier masterscripties zijn door onderzoekers het onderzoeksinstituut voor journalistiek verwerkt in een rapport. De onderzoekers hebben gekeken naar berichtgeving over twee onderwerpen: aandacht voor de Palestijnse context (bezetting, vluchtelingen) in de periode 2005-2011 en aandacht voor de rol van religie in het conflict in de periode 2000-2011. Per onderwerp zijn daaraan gekoppelde zoektermen geturfd. NRC biedt volgens het onderzoek de meeste context, de Telegraaf het minst. Meer bij Nieuwsmonitor.
Onderzoek naar omkoping News Corp
donderdag 22 september 2011
Uitgeverij News Corporation, dat onder vuur ligt vanwege afluisterschandalen in Engeland, wordt ook in Amerika tegen het licht gehouden. Beschuldigingen dat telefoons van slachtoffers van de terreuraanslagen van 11 september zijn gekraakt, hebben tot een formeel onderzoek geleid. Het onderzoek richt zich ook op de vraag of het bedrijf mededingingswetgeving heeft overtreden. Onderzoekers gaan nu echter ook bekijken of News Corporations dochteronderneming News of the World in Amerika steekpenningen heeft betaald voor informatie. Daarmee zou het in overtreding van de Foreign Corrupt Practices Act. De tabloid News of the World werd in juli gesloten, maar het onderzoek gaat door. Volgens docent Anthony Berkow van de New York University School of Law zou gezocht worden naar een patroon - of het betalen van steekpenningen bij de (dochter)onderneming gangbaar was.
‘Piraterij China niet enkel slecht’
woensdag 1 februari 2012
Op donderdag 2 februari verdedigt Rogier Creemers aan de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Universiteit van Maastricht het proefschrift ‘Explaining Audiovisual Media Piracy in China Through The Prism of Media Control’, waarin Creemers stelt dat piraterij in China niet per se slecht is: het biedt Chinezen toegang tot informatie waar ze anders geen toegang toe zouden hebben. Piraterij in China wordt voor een belangrijk deel in de hand gewerkt door twee factoren, stelt Creemers: de beperkte ruimte voor mediavrijheid, waardoor het legitieme aanbod niet voldoet aan de vraag en de structurele problemen van het Chinese staatsapparaat, waardoor het niet de krachten kan bundelen om streng op te treden tegen piraterij. De Verenigde Staten hebben geprobeerd om China ertoe te brengen hun markt voor media verder te openen door middel van de Wereldhandelsorganisatie, maar dit is vooralsnog niet gelukt. Meer bij Maastricht University
Dersjant uit directie FHJ en start met boek
donderdag 22 december 2011
Theo Dersjant stopt per 1 januari als Hoofd Onderwijs bij de Fontys Hogeschool voor Journalistiek in Tilburg en gaat het komende jaar een boek schrijven over de waterschappen. Daarna keert hij terug op de school als docent. Dersjant heeft van het Fonds bijzondere journalistieke projecten en de Stichting democratie en media geld ontvangen om een jaar lang een waterschap ‘binnenstebuiten te keren’. Hij gaat alle vergaderingen bijwonen, alle actoren spreken, alle stukken lezen. Dersjant: ‘Omdat het waterschap een van de vier openbaar bestuurslichamen is. Journalisten komen er nauwelijks. Want het gaat ook vaak om taaie en saaie dossiers. Maar wat zou er gebeuren als ik een jaar lang ga doen wat de pers zou moeten doen? Zijn die dossiers zo taai? Hoe verloopt het politieke discours? Kortom: een omvangrijk project. Dat handelt over ons democratisch systeem. Het moet uitmonden in een boek.’ Lees verder
Stimuleringsfonds lanceert platform
woensdag 7 december 2011
Het Stimuleringsfonds voor de Pers komt met een apart platform waarin de resultaten van door het fonds gefinancierd onderzoek bekendgemaakt en bediscussieerd kunnen worden. Dat meldt het bestuur in brief van minister Van Bijsterveldt aan de Eerste en Tweede Kamer over de evaluatie van het fonds over de periode 2006-2010. Het platform personderzoek.nl dient de huidige kritiek te weerleggen dat de persbedrijfstak nog weinig heeft aan de onderzoeken die het fonds financieel steunt of zelf laat uitvoeren. Het platform kan mogelijk ook dienen om de wensen op het gebied van onderzoek te inventariseren. Het fonds wil in overleg met de journalistieke sector tot een breed gedragen onderzoeksagenda komen. Lees verder
Media minder afhankelijk van persbureaus
woensdag 7 december 2011
Hoewel de bestaanszekerheid van Nederlandse persbureaus minder vanzelfsprekend is geworden, vindt minister Van Bijsterveldt (OCW) het onnodig om maatregelen te treffen. Dat blijkt uit het onderzoek van de minister naar de toekomstige rol van de persbureaus. Het onderzoek richtte zich op de drie grote persbureaus die op de Nederlandse markt actief zijn: ANP, Novum en GPD. Oorzaak is een aantal ontwikkelingen zoals de loskoppeling van ANP van de Nederlandse dagbladsector; daardoor is de relatie met deze belangrijke groep afnemers verzakelijkt. Als tweede punt wordt de scherpe concurrentie genoemd tussen ANP en Novum, dat heeft geleid tot lagere tarieven. Ook voelen nieuwsmedia zich minder afhankelijk van persbureaus, nieuws is alomtegenwoordig. En op plek vier staat de omvang van krantenconcern. Volgens het rapport zijn die gegroeid en overwegen ze ‘insourcing’ - zelf het nieuws produceren in plaats van het over te nemen van een persbureau. Lees verder