Voor
de elektronische versie van
De
Journalist Agenda 2008 klik
hier (iCal).
Voor de geregeld aangepaste Google-versie,
klik hier:
Voor suggesties en aanvullingen:
mail naar
info@dejournalistagenda.nl
Gastcolumnist Arne van der Wal, hoofdredacteur FEM
Business, is voorzitter van de Stichting Muckraker
Juristerij
Ik heb
het niet zo op juristen. Niets persoonlijks hoor. Ik heb advocaten en
rechters onder mijn beste vrienden en ik geloof heilig in de rechtsstaat.
Ik denk dat het de aard van het vak is die me tegenstaat. Advocaten doen
me nogal eens denken aan een schooljongetje dat de spelfouten van zijn
klasgenootjes bij de meester meldt.
Laatst las ik dat er over enkele jaren een flink tekort aan advocaten en
bedrijfsjuristen zal zijn. Niet omdat studenten afzien van een
rechtenstudie om een echt vak te leren, maar omdat het aantal juridische
procedures de komende jaren sterk zal toenemen. De juridisering van de
samenleving lijkt niet te stoppen.
Ook journalisten ervaren dat aan den lijve. Het aantal ‘tot mij wendde
zich’-brieven dat op de hoofdredactionele mat ploft stijgt al jaren. En
dat is niet omdat er zoveel meer smadelijke artikelen worden gepubliceerd
dan vroeger. Wel wordt de juridische revolver veel sneller getrokken. Zo
snel soms, dat er al een doorgeladen procedure boven het hoofd van de
redactie hangt nog voordat er ook maar een woord is gepubliceerd.
Belanghebbende partijen realiseren zich dat het lastig is om bij de
rechter een publicatieverbod af te dwingen, maar dat een dreigement met
een flinke schadeclaim wél het gewenste effect kan sorteren. Met hun diepe
zakken zijn ze in staat om redacties en individuele journalisten het leven
juridisch zuur te maken. Zo zuur dat de voorgenomen publicatie er nooit
komt. Onlangs vertelde Nova-hoofdredacteur Carel Kuyl dat hij jaarlijks
een ton van het redactiebudget kwijt is aan het inhuren van juridische
bijstand. Pijnlijk, maar de meeste onafhankelijke journalisten kunnen zich
helemaal geen advocaat permitteren.
De Stichting Muckraker wil journalisten beschermen tegen het oneigenlijke
gebruik van de rechtspraak door ‘diepe zakken’, of dat nu particulieren,
ondernemingen of overheidsinstellingen zijn.
Dat we daarbij ook een beroep doen op rijke particulieren lijkt op het
eerste gezicht misschien naïef. Maar gelukkig blijkt het bezit van een
flink vermogen en onafhankelijk denken vaak samen te gaan. Juist de
vermogende donateur realiseert zich dat juridische powerplay het vrije
woord om zeep kan helpen. En daar wordt uiteindelijk niemand rijker van.
