ARTIKEL
                                                             terug naar voorpagina

DJ nr.19, 21 november 2007         

Zilveren Camera opgepoetst

Na bijna zestig jaar gaat de fotowedstrijd Zilveren Camera op de schop. De overgang van het analoge naar het digitale tijdperk maakt een wijziging van het jurysysteem noodzakelijk. De efficiëntie, spanning en betrouwbaarheid van de keuze zullen alleen maar toenemen, denkt voorzitter Hans Kouwenhoven.

Frits Baarda

In een verduisterde zaal van Nieuwspoort lieten twee jury’s eind vorig jaar in twee dagen tijd een stroom foto’s aan zich voorbij trekken. De ene jury bekeek op een scherm het werk van aanstormende talenten voor de Canon-jongerenprijs en dat van gearriveerde fotojournalisten voor de prijs voor Fotojournalist van het Jaar. De andere jury beoordeelde acht categorieën en wees uiteindelijk de beste Nederlandse nieuwsfoto aan, de Zilveren Camera. Voor de beoordeling van elk van de negenduizend foto’s waren enkele seconden ingeruimd. De intensieve kijkoperatie leverde een unanieme winnaar op, maar liet de juryleden uitgeput en met rode ogen achter.
Het was, naar nu blijkt, de laatste keer dat Nederlands beste nieuwsfoto’s op deze wijze werden beoordeeld. ‘Nooit meer’, bezweert Hans Kouwenhoven, voorzitter van de Stichting De Zilveren Camera. ‘Het is fysiek bijna niet te doen om zoveel foto’s te bekijken. De kwaliteit van de keuze kwam in gevaar.’
De methode was niet eens zo oud. Juryleden hebben tientallen jaren rond tafels gelopen waarop honderden papieren foto’s lagen uitgespreid. Ze beoordeelden het ingezonden werk bij daglicht. De overgang van het analoge naar de digitale fotografie, zo’n vijftien jaar geleden ingezet, dwong de organisatie al eerder tot ingrijpen. Fotografen stuurden hun werk per computer of op CD in. De stroom foto’s zwol ieder jaar aan, onder meer als gevolg van de digitalisering. De selectie en beoordeling werden bijna onmenselijk.
Kouwenhoven zag ook vorig jaar toe op een goed verloop van de jurering. Na afloop wist hij dat het voortaan anders moest: ‘De beoordeling kwam te veel tot stand via negatieve selectie. Als er een redelijke foto was, dan was vaak de gedachte: er zal nog wel een betere langskomen. Zo verdwenen honderden beelden vroegtijdig uit het zicht. We wilden zo snel mogelijk bij de tweehonderd beste foto’s uitkomen. Mogelijk zijn door de negatieve selectie zelfs potentiële winnaars gesneuveld.’
Het afgelopen jaar bedacht Kouwenhoven een opzet voor de Zilveren Camera-nieuwe stijl, die meer recht zou doen aan de Nederlandse fotojournalistiek. Hij toetste zijn plan in een kleine kring van ingewijden. Zijn ideeën vielen in goede aarde. In de nieuwe opzet blijft weinig bij hetzelfde. Het analoge tijdperk wordt volledig afgesloten: geen papieren foto’s meer, maar ook CD’s worden niet meer geaccepteerd. Alle foto’s dienen per computer te worden aangeleverd. Inzenden kan vanaf 1 december.
Medewerkers van de organisatie verdelen de ingezonden foto’s traditiegetrouw in acht categorieën, zoals landelijk nieuws, sport en documentaire. Dan komen de juryleden in actie. In tegenstelling tot vorige jaren krijgen ze voor de beoordeling nu veel langer de tijd. Kouwenhoven legt uit: ‘Van 23 december tot 4 januari, tien dagen, krijgen ze individueel de gelegenheid om achter een computer de beelden te bekijken. Iedere categorie krijgt een eigen jury met drie leden, van wie één de voorzitter is. In de tiendaagse periode mogen ze met elkaar overleggen. Ieder drukt zijn waardering voor de foto’s uit met een cijfer. Net als voorheen kunnen ze enkele foto’s, maar ook series beoordelen. Van de series documentair binnenland en documentair buitenland worden geen enkele beelden geselecteerd. Op 5 januari 2008 komen in Nieuwspoort alle 25 juryleden, inclusief de algemeen voorzitter, bijeen om de beste drie van iedere categorie vast te stellen en te bespreken. Zo krijgen we veel meer tijd voor een goede beoordeling. Het secondenwerk is voorbij.’
De jurering is niet de grootste wijziging. Die zit ergens anders, onthult de stichtingsvoorzitter: ‘Er komt een systeem van nominaties, zoals je bij andere competities ook ziet. De genomineerde foto’s komen op de website van de Zilveren Camera, voor iedereen zichtbaar. Maar ze zijn ook te zien in het Haags Fotomuseum. De wedstrijd begint vanaf dat moment hopelijk al te leven. Er zal onder fotojournalisten veel over worden gesproken. De winnaars worden op zondagmiddag 20 januari rond vijf uur in het Haags Fotomuseum bekendgemaakt, nadat de juryvoorzitters zich voor een kort en beslissend beraad hebben teruggetrokken.’ De middag in het museum komt in de plaats van het traditionele Zilveren Camera-feest. Na afloop is er een feestelijk samenzijn. ‘Iedereen is er welkom, fotografen, vrienden en familie, andere journalisten.’
Kouwenhoven meent dat de wedstrijd op drie punten baat heeft bij de veranderingen. ‘De organisatie wordt efficiënter, de keuze betrouwbaarder en voor het publiek en de fotografen is de wedstrijd spannender.’ Als het aan de voorzitter ligt, zal het niet de laatste wijziging zijn. Zo wil hij in overleg met de sponsors de Canon-jongerenprijs en de prijs voor de Fotojournalist van het Jaar een andere invulling geven. ‘De spoeling van fotojournalisten met een oeuvre wordt dun’, vindt hij. Kouwenhoven pleit voor een prijs waarbij ook het publiek zeggenschap krijgt, naar analogie van de NS-publieksprijs voor boeken.
Of de stichtingsvoorzitter die verandering ook zal meemaken, is de vraag. Kouwenhoven denkt er sterk over om na tien jaar het voorzitterschap over te dragen. ‘Ik heb de hele overgangs­periode van analoog naar digitaal meegemaakt. Nu kan ik het afsluiten. Met deze nieuwe opzet laat ik de boel goed achter, denk ik.’

Inzenden kan vanaf 1 december op www.zilverencamera.nl

reageren     terug naar top           terug naar voorpagina